Tự tử vì áp lực việc làm
Giadinh.net - Bản báo cáo gần đây nhất của Ủy ban Giáo dục thành phố Thượng Hải (Trung Quốc) cho thấy, tự tử là nguyên nhân tử vong lớn nhất của sinh viên Trung Quốc.

Cảm giác tội lỗi
Tháng 7 có thể đã trở thành cột mốc đánh dấu bước khởi đầu mới trong cuộc đời của cô sinh viên 21 tuổi Lưu Vỹ ở tỉnh Hồ Bắc, khi cô cùng hơn 6 triệu sinh viên khác trên toàn Trung Quốc tốt nghiệp đại học. Tấm bằng cử nhân trên tay như giấy thông hành giúp cô thoát khỏi cuộc sống nông thôn nghèo khó. Nhưng giấc mơ của cô gái đến từ vùng nông thôn không bao giờ trở thành sự thật, khi Lưu Vỹ quyết định tìm đến cái chết do không chịu nổi cảm giác tội lỗi với gia đình, xấu hổ với bản thân vì thất bại trong việc tìm kiếm việc làm.
“Cháu nó làm như vậy vì lo lắng sẽ không thể kiếm được việc làm và trả lại cho chúng tôi số tiền gia đình đã dành dụm nuôi cháu ăn học” - bố Lưu Vỹ chia sẻ với tờ The Sunday Telegraph trong nước mắt - “Trước đó 2 tuần, tôi đã động viên cháu quay lại trường chuẩn bị cho lễ tốt nghiệp và cháu động viên tôi không nên lo lắng vì cháu thấy mọi việc vẫn ổn. Nhưng không ngờ đó là lần cuối cùng tôi gặp cháu và sau đó là nhận xác con được vớt từ hồ lên”.
Với bà Vương Hiền, mẹ của Lưu Vỹ, đó là những ngày của nỗi đau tột cùng bởi cô con gái luôn là niềm tự hào của gia đình khi trở thành sinh viên. “Con bé luôn khát khao được học đại học. Con bé không biết sẽ làm gì trong tương lai nhưng cháu thực sự muốn học. Tôi không biết đọc và biết viết nên tin rằng điều đó sẽ giúp thay đổi cuộc đời cháu, giúp cháu thoát khỏi cuộc sống nông dân” - bà Vương nấc nghẹn kể lại - “Nhiều đứa con gái khác đã rất ghen tị với con bé. Ở độ tuổi 20, hầu hết con gái trong làng đều đi lấy chồng hoặc đi làm công nhân ở các vùng khác”.
Cũng như bao gia đình nông thôn nghèo khác, ông bà Lưu với thu nhập ít ỏi đã quyết định dồn toàn bộ tiền của cho cô con gái. Trong cuốn nhật kí của Lưu Vỹ được cảnh sát gửi về cho gia đình, cô đã hiểu được những hi sinh to lớn này: “Mình phải học thật chăm để có một việc làm tốt và chu cấp cho gia đình. Nếu mình không thể làm được điều ấy, sẽ chẳng bao giờ cảm thấy mình đang có một cuộc sống tốt đẹp hơn”. Đó cũng chính là điểm khởi đầu cho những xung đột của Lưu Vỹ khi cô bắt đầu những ngày tháng lăn lộn tìm việc làm. “Số người đăng kí nhiều gấp 10 lần số lao động cần tuyển. Khi chen lấn xô đẩy, đợi chờ để được phỏng vấn, hóa ra họ cần tuyển nhân viên bán hàng, không phải chuyên ngành máy tính. Mình về nhà và cảm thấy vô cùng căng thẳng”, Lưu Vỹ viết trong nhật kí sau khi trở về từ một hội chợ việc làm tại Bắc Kinh.

Ám ảnh thất nghiệp
Cái chết của cô sinh viên Lưu Vỹ và nhiều sinh viên khác thể hiện sự khó khăn lên đến đỉnh điểm của thị trường việc làm ở Trung Quốc hiện nay. “Tôi thực sự lo sợ cảnh thất nghiệp” - sinh viên Trần Mỹ Quân đến từ Đại học Kinh tế và Thương mại Bắc Kinh tâm nói - “Tôi biết gia đình sẽ lo lắng và điều đó khiến tôi chịu nhiều áp lực hơn. Tôi luôn cảm thấy việc tìm được việc làm là điều bắt buộc sau những năm tháng học đại học”.
Trong bối cảnh hơn 1,5 triệu sinh viên tốt nghiệp vẫn thất nghiệp từ năm 2008 và hơn 6 triệu sinh viên vừa tốt nghiệp năm nay, rõ ràng áp lực tìm việc làm đang trở thành một vấn đề xã hội nóng bỏng đối với các nhà chức trách Trung Quốc. “Khó khăn của các bạn là khó khăn của tôi. Nếu các bạn lo lắng, tôi lo lắng hơn các bạn” - lời phát biểu của Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo tại Đại học Bắc Kinh hồi tháng 12/2008 thể hiện rõ áp lực này. “Tôi đã tham gia hơn 30 cuộc phỏng vấn với hàng chục lá đơn xin việc, nhưng vẫn thất nghiệp mặc dù tôi nói được tiếng Anh”, Trần Oanh, 25 tuổi, tốt nghiệp ngành thương mại quốc tế, nói.
Theo chuyên gia Trương Nghị, Phó giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Lao động và An sinh Xã hội thuộc học viện Khoa học Xã hội Trung Quốc (CASS), tình hình việc làm sẽ còn khó khăn hơn khi nhiều công ty có xu hướng chuyển sang đào tạo và nâng cấp trình độ cho những công nhân cũ nhằm tiết kiệm chi phí. “Không ít công ty tuyên bố, họ sẵn sàng không tuyển những sinh viên đại học với kĩ năng quá cao để hoạt động trong lĩnh vực của họ”, chuyên gia nghiên cứu Vương Trí Dũng thuộc CASS phân tích.
Những số liệu mới nhất trên tờ Beijing Evening News cho thấy, 6,1 triệu sinh viên Trung Quốc tốt nghiệp năm nay, cao gấp 6 lần so với năm 2000, con số sẽ là 7 triệu vào năm 2010 và sẽ đạt đỉnh 7,6 triệu vào năm 2011 có lẽ không phải là tin vui với những sinh viên tốt nghiệp vẫn đang loay hoay tìm một bến đỗ.
Gia An (Tổng hợp)