Vượt 10 tỉ năm ánh sáng, tín hiệu cực mạnh làm "lóa mắt" đài thiên văn Mỹ

Theo AP và Space.com, thứ mà ZTF bắt được là một "ngọn lửa" cực sáng phát ra từ một lỗ đen quái vật - tức lỗ đen siêu nặng - cách chúng ta tận 10 tỉ năm ánh sáng.

"Ngọn lửa" đó là vụ bùng phát năng lượng từ lỗ đen mạnh mẽ nhất mà khoa học từng ghi nhận cho đến nay.

Thứ tạo ra ngọn lửa vũ trụ siêu sáng đó là lỗ đen J2245+3743, vốn là một nhân thiên hà đang hoạt động (AGN) có khối lượng khoảng 500 triệu lần Mặt Trời.

Đó là một khối lượng khủng khiếp. Để so sánh, lỗ đen Sagittarius A* ở trung tâm thiên hà Milky Way (Ngân Hà) của chúng ta có khối lượng chỉ khoảng 4 triệu lần Mặt Trời.

Khác với con quái vật ngủ đông Sagittarius A*, J2245+3743 đang ngấu nghiến khí và bụi xung quanh nó, tạo thành một đám mây xoáy tròn, dẹt gọi là đĩa bồi tụ.

Ngọn lửa siêu sáng mà các nhà thiên văn vừa quan sát được là do một ngôi sao siêu khổng lồ không may lọt vào "bàn ăn" của lỗ đen.

Ảnh hưởng hấp dẫn cực lớn của lỗ đen đã tạo nên hiện tượng gián đoạn thủy triều (TDE), hay còn gọi là lỗ đen xé sao.

Theo nhà khoa học Matthew Graham, trưởng nhóm nghiên cứu tại Viện Công nghệ California (Caltech - Mỹ) và là thành viên của nhóm ZTF, ngọn lửa lỗ đen vừa được quan sát không giống với bất cứ thứ gì họ từng thấy.

Đợt bùng phát này được ZTF phát hiện lần đầu tiên vào năm 2018, khi các nhà thiên văn học quan sát thấy nó sáng lên gấp 40 lần trong vài tháng. Vào thời điểm cực đại, nó sáng gấp 30 lần bất kỳ đợt bùng phát lỗ đen nào trước đó, phát ra năng lượng tương đương 10 ngàn tỉ Mặt Trời.

Đợt bùng phát TDE mạnh nhất trước đó là sự kiện có biệt danh "Scary Barbie", bắt nguồn từ tên gọi chính thức ZTF20abrbeie, với ngôi sao bị nuốt khoảng 3-10 lần khối lượng Mặt Trời.

Còn ngôi sao lập nên kỷ lục mới này có thể có khối lượng lên tới 30 lần Mặt Trời.