Bệnh viện K “trả lại” lưỡi cho bệnh nhân ung thư bằng… da đùi

Bệnh viện K cho biết, Bệnh viện vừa phẫu thuật thành công cho bệnh nhân ung thư sàn miệng trái bằng phương pháp tạo hình 1/2 lưỡi và sàn miệng bằng vạt vi phẫu.

Bệnh nhân là ông Nguyễn N.D (42 tuổi, ở Hoàng Mai, Hà Nội). Ông D có tiền sử khoẻ mạnh, vào viện chỉ vì khối u sàn miệng xuất hiện cách 1 tháng. Sau nhiều bước thăm khám, ông được chẩn đoán ung thư sàn miệng trái.

Sau khi nhập viện khoa Điều trị A, ông đã được cắt rộng sàn miệng trái, 1/2 lưỡi trái, cắt không đứt đoạn xương hàm dưới trái, vét hạch cổ trái, sau đó được tạo hình lưỡi, sàn miệng bằng vạt đùi trước ngoài vi phẫu.

Đây là lần đầu tiên Bệnh viện K áp dụng phương pháp phẫu thuật tạo hình ½ lưỡi và sàn miệng bằng vạt vi phẫu.

Được biết, vạt tổ chức được lấy là vạt da cân đùi trước ngoài (vị trí mặt trước và ngoài đùi). Vạt này được cấp máu bởi nhánh xuống động mạch mũ đùi ngoài. Vạt được phẫu tích với cuống mạch dài khoảng 15cm.

Sau khi phẫu tích, vạt được cắt rời rồi chuyển lên khoang miệng để tạo hình lưỡi, sàn miệng. Cuống mạch của vạt được luồn dưới da, trên xương hàm dưới để xuống vùng cổ. Động mạch của vạt được nối với động mạch mặt, 2 tĩnh mạch của vạt nối với 2 nhánh của tĩnh mạch cảnh trước. Đường kính của mạch từ 1,3-1,5mm. Nối mạch dưới kính hiển vi với độ phóng đại từ 8-20 lần.

Sau 8 tiếng, ca mổ đã thành công. Chỉ 2 tuần sau mổ, bệnh nhân được ra viện. 1 tháng sau khám lại, lưỡi bệnh nhân có hình dáng như bình thường, ăn, nói, nuốt bình thường. Thời gian tới, bệnh nhân D sẽ được xạ trị phối hợp sau mổ.

Đặc biệt, đây là lần đầu tiên Bệnh viện K áp dụng phương pháp phẫu thuật tạo hình 1/2 lưỡi và sàn miệng bằng vạt vi phẫu, và cho kết quả tốt. Điều này sẽ mang lại hiệu quả điều trị cao cho các bệnh nhân ung thư.

Đánh giá về những ưu điểm của vi phẫu thuật trong ung thư, ThS. BS Dương Mạnh Chiến, Khoa Điều trị A (Bệnh viện K), kiêm giảng viên Bộ môn Phẫu thuật Tạo hình, ĐH Y Hà Nội cho biết: Chất liệu tạo hình phong phú, do đó có thể tạo hình cho hầu hết các tổn thương lớn sau cắt bỏ ung thư. Ngoài ra, sức sống của vạt tốt, do đó chịu đựng được các điều trị phối hợp như hóa chất, xạ trị.

Phương pháp này có thể áp dụng cho các loại ung thư ở hầu hết các vị trí như: ung thư da, mô mềm, khoang miệng, ung thư hạ họng, ung thư vú, ung thư dương vật, tầng sinh môn… Phương pháp cũng giúp phục hồi về chức năng, giải phẫu, thẩm mỹ cũng như tâm lý cho bệnh nhân.

Một bệnh nhân khác cũng được bác sĩ liên khoa Ung thư – Phẫu thuật tạo hình phẫu thuật thành công, là ông Quách Nho Đ (SN 1957), ở Nho Quan, Ninh Bình.

Cách đây hơn 1 tháng, ông Đ thấy hay bị đau và dễ chảy máu răng hàm trên bên phải, kèm theo gầy sút 2kg/1 tháng. Đi khám, các bác sĩ phát hiện ông Đ có khối sùi kích thước 4x4 cm quanh chân răng số 6 hàm trên bên phải, ranh giới rõ, dễ chảy, răng hàm trên mất vững.

Cùng nhiều xét nghiệm, thăm khám khác, ông được chẩn đoán ung thư biểu mô tế bào vảy lợi hàm trên bên phải, giai đoạn T3N0M0. Ông được đưa vào khoa Điều trị A, Bệnh viện K để điều trị ngay.

Tại đây, ông được các bác sĩ liên khoa (ung thư – phẫu thuật tạo hình) phẫu thuật tạo hình khuyết ½ xương hàm trên bên phải bằng vạt cân cơ thái dương.

Bệnh nhân Đ đã được phẫu thuật cắt rộng u bao gồm 1/2 xương hàm trên bên phải và nạo vét hạch cổ bên phải. Tuy nhiên, sau khi cắt 1/2 xương hàm trên bên phải sẽ để lại một khuyết tổn lớn cần được tạo hình, do đó, BS đã sử dụng vạt cân cơ thái dương cuống liền xoay xuống để tạo hình với phần cơ dùng để lấp đầy khuyết tổn và phần cân lót mặt trong vòm miệng.

Sau mổ 1 tuần, bệnh nhân Đ đã có thể tập ăn thức ăn mềm như cháo, súp. Sau mổ 1 tháng thăm khám trong miệng thấy vạt cân được niêm mạc hóa hoàn toàn, bệnh nhân ăn uống bình thường.

Theo các bác sĩ, với ung thư niêm mạc lợi, hàm trên hay ung thư xương hàm trên cần được phát hiện, chẩn đoán sớm, được phẫu thuật cắt u rộng rãi, triệt để để tránh tái phát.

Sau phẫu thuật cắt u gây ra một khuyết tổn lớn cần được tạo hình. Vạt cân cơ thái dương có khối lượng lớn, sức sống cao, là một chất liệu tạo hình lý tưởng cho các khuyết xương hàm trên.

Đây là một phẫu thuật đã được khoa Điều trị A Bệnh viện K triển khai và thu được kết quả rất tốt, giúp nâng cao chất lượng điều trị bệnh nhân ung thư.

Võ Thu