Các nhà khoa học đưa ra cảnh báo về "sông băng ngày tận thế"

Theo Daily Express , các nhà khoa học đang ngày càng bày tỏ lo ngại rằng sông băng Thwaites ở Nam Cực còn được gọi là "sông băng ngày tận thế", có nguy cơ sụp đổ sớm hơn dự đoán do tác động của các "cơn bão" hình thành dưới mặt nước.

Một nghiên cứu mới công bố cho thấy sông băng này đang mất đi một lượng băng đáng kể với tốc độ nhanh hơn những ước tính trước đây.

Sông băng Thwaites nằm ở Tây Nam Cực và là một trong những sông băng rộng nhất thế giới, với chiều ngang khoảng 120 km và diện tích lên tới 192.000 km², tương đương diện tích toàn bộ đảo Anh. Nó được mệnh danh là "sông băng ngày tận thế" bởi nếu hoàn toàn sụp đổ, mực nước biển toàn cầu có thể dâng cao khoảng 3,3 mét, gây ra hệ lụy nghiêm trọng cho các khu vực ven biển trên khắp thế giới.

Theo nghiên cứu đăng trên tạp chí Nature Geosciences , các nhà khoa học đã phát hiện những xoáy nước dưới đại dương hoạt động giống như các cơn bão, hình thành khi những khối nước có nhiệt độ và mật độ khác nhau va chạm và trộn lẫn.

Mattia Poinelli, nhà nghiên cứu thuộc Đại học California, cho biết những xoáy nước này "trông không khác gì những cơn bão" và sở hữu "nguồn năng lượng rất mạnh".

Chia sẻ với tổ chức môi trường Grist, Poinelli giải thích: "Có những chuyển động thẳng đứng rất mạnh và hỗn loạn diễn ra gần bề mặt. Trong tương lai, khi nước biển ấm hơn và băng tan nhiều hơn, chúng ta có thể sẽ còn thấy hiện tượng này xảy ra thường xuyên hơn tại nhiều khu vực khác của Nam Cực".

Các nhà khoa học cũng tìm được bằng chứng cho thấy những "cơn bão dưới nước" đang hình thành ngay bên dưới các thềm băng. Những dòng xoáy này liên tục đưa nước ấm tiếp cận mặt dưới của lớp băng, khiến quá trình tan chảy diễn ra từ bên trong thay vì chỉ từ bề mặt.

Tiến sĩ Poinelli cho biết thêm: "Tương tự như cách các cơn bão đe dọa những thành phố ven biển trên đất liền, các xoáy nước đại dương đang gây thiệt hại nghiêm trọng cho thềm băng. Nước ấm xâm nhập vào các hốc bên dưới, bào mòn băng từ trong ra ngoài".

Đáng chú ý, các mô hình cho thấy những xoáy nước kiểu "bão" này có thể chiếm tới 20% tổng lượng băng tan diễn ra dưới mực nước biển tại khu vực. Điều này khiến giới khoa học nhận định chúng chính là một trong những nguyên nhân chủ yếu làm gia tăng tốc độ mất băng tại Thwaites.

“Phát hiện này cho thấy tầm quan trọng của việc đưa các quá trình ngắn hạn tương tự như "thời tiết đại dương" vào các mô hình khí hậu toàn cầu,” Poinelli nhấn mạnh. “Chỉ khi đó, chúng ta mới có thể dự báo chính xác hơn mức độ mực nước biển dâng trong tương lai.”

Mực nước biển tăng cao có thể khiến hàng loạt đô thị ven biển phải đối mặt với nguy cơ ngập lụt thường xuyên, trong khi nhiều quốc đảo nhỏ có nguy cơ bị nhấn chìm hoàn toàn, buộc người dân phải di dời.

Nghiên cứu kết luận rằng trong bối cảnh Trái đất ấm lên, những hiện tượng này có xu hướng xảy ra với tần suất lớn hơn, kéo theo các tác động nghiêm trọng đối với sự ổn định của các thềm băng và mực nước biển toàn cầu. Điều đó khiến mối đe dọa từ “sông băng ngày tận thế” trở nên cấp bách hơn bao giờ hết.

Quốc Tiệp (t/h)