"Cải tạo" đàn ông - sao mà khó thế?

Nếu gọi đặc tính này của đàn ông là bảo thủ thì cũng không oan. Họ đặc biệt không thích bị phụ nữ, nhất là người phụ nữ của mình chỉ trích mặc dù họ vẫn biết mười mươi rằng có thể họ đang sai và điều người phụ nữ đang nói kia là đúng. Tuy nhiên, việc ngấm ngầm công nhận là một chuyện nhưng thái độ cầu thị thì lại là chuyện khác.

Bạn đã bao giờ ngồi sau xe của chồng mình, “lộn ruột” vì thấy anh ấy cứ đi vòng vèo mãi không đến được nơi cần đến trong khi nếu bạn cầm tay lái thì rất có thể mọi thứ đã khác hơn rồi. “Anh đi sai đường rồi!” có thể là câu nhẹ nhàng nhất bạn buông ra nhưng đối với một người đàn ông đó là điều vô cùng khổ sở. Trong tâm thức của anh, anh luôn phải là người hùng của bạn trong bất kỳ hoàn cảnh nào nhưng câu nói đó đã gián tiếp xác nhận anh đã không thể làm được một việc nhỏ nhất: Đưa bạn đến một nơi cần đến bằng xe máy(!). Và thế là người đàn ông trở nên lầm lì im lặng, anh tiếp tục lái xe đi trong một tâm trạng đã mất tự tin nhưng cũng vẫn muốn khẳng định mình hoàn toàn có thể thực hiện một cách hoàn hảo công việc “vớ vẩn” này mà không cần bất cứ một sự can thiệp nào hết. Anh tiếp tục đi mà không dừng lại hỏi đường, vì với anh phải nhờ sự can thiệp trong một tình huống thế này là rất ê mặt.

Đặc tính này được các nhà tâm lý học gọi tên là bản tính muốn được đạt tới vinh quang một cách độc lập của phái mạnh. Người chồng trong trường hợp này luôn muốn chứng tỏ khả năng độc lập “tác chiến” của mình và việc của người phụ nữ là hãy ở đó, chiêm ngưỡng và thán phục anh, như một chàng gà trống đang ngoe nguẩy bộ lông đuôi đen tuyền, kiêu hãnh quẳng con giun vừa bới được tới trước mặt nàng gà mái. Và cậu chàng sung sướng đứng nhìn nàng nhấm nháp con giun mặc dù chàng chẳng được “sơ múi” gì con giun béo núc đó. Lúc đó, chỉ cần “gặm nhấm” niềm kiêu hãnh và niềm vui được chinh phục thôi, chàng gà trống cũng đã đủ no rồi.

Tuy nhiên, nếu như nàng gà mái, trước khi ăn con giun lại ngeo nguẩy: “E hèm, con giun cũng không đến nỗi gầy nhưng tôi thật không thích cái kiểu anh quẹt quẹt cái mỏ của anh lên đá như thế, bắt giun là cả một nghệ thuật đấy!” thì quả là chàng gà trống “mất hết cả hứng”. Kiêu hãnh tiêu tan và chàng thấy mình không được yêu, không được thán phục. Cũng như khi người vợ không còn chịu được cái kiểu lì lợm của người chồng nữa, nàng nói rằng: “Hay là mình hỏi đường ông xe ôm?”. Đỉnh điểm của sự “xúc phạm” vẫn ở phía sau, thế nhưng câu nói này đủ để làm người chồng trở nên cáu bẳn, anh bắt đầu phản ứng: “Em có thôi đi không? Đường này anh đã đi cả trăm lần rồi! Em cứ ngồi yên đấy!”.

Cuộc đối thoại có thể tiếp tục diễn ra như sau: “Anh đi lòng vòng như thế thà anh hỏi đường đi cho xong, nếu không thì anh xuống đi em lái cho!” và đây chính là cái đỉnh thứ nhất của sự bùng nổ. Cuộc đi đó rất có thể sẽ thất bại, người vợ cảm thấy chồng bảo thủ, người chồng cảm thấy mất mặt và thấy vợ mình sao mà lắm lời.

Nhiều phụ nữ nghĩ rằng, chồng hoặc người yêu mình không cố gắng thay đổi những thói quen xấu như là vừa ăn cơm vừa xem tivi, vất quần áo bẩn bừa bãi hay không chịu làm việc nhà... là vì tình yêu anh ta dành cho mình không đủ lớn để anh ta có thể vì mình mà thay đổi. Nhưng đó là một cách hiểu sai lầm về thói quen của đàn ông, dẫn đến những chỉ trích không nên và cãi vã không cần thiết. “Hành vi của con người đã được hình thành trên một mô hình mang tính nhất quán và những thói quen khó thay đổi. Để thay đổi được con người này, cần phải thay đổi môi trường chứ không phải bằng những chỉ trích”, thạc sỹ tâm lý Nguyễn Mạnh Hà, giảng viên khoa Tâm lý học trường ĐH KHXH&NV Hà Nội nói.

Một người vợ muốn chồng mình linh hoạt hơn trong việc tìm đường đi không nhất thiết phải đưa ra những lời chỉ trích ngay lúc đó. Một việc đơn giản như vậy hoàn toàn có thể biến thành một câu chuyện nửa đùa nửa thật sau khi hai người đã đến được nơi cần đến. Và người đàn ông, tất nhiên đủ khôn ngoan để nhận ra mình đã tốn nhiều thời gian cần thiết để đi đoạn đường đó. Tuy nhiên, việc người vợ không chỉ trích tạo cho anh cảm giác được ủng hộ và cảm giác được công nhận, cảm giác được yêu.

“Một người vợ muốn chồng tham gia làm việc nhà không thể miệng thì cằn nhằn nhưng vẫn cứ luôn tay tự mình làm tất cả. Như thế có nghĩa là không tạo được môi trường để cho người đàn ông thay đổi. Phụ nữ không biết rằng, những câu chỉ trích kiểu như “Anh để em lái cho!” làm tổn thương đàn ông đến mức nào và có thể dẫn đến đổ vỡ trong quan hệ. Trong vô thức người đàn ông, họ là phải mạnh, luôn ý thức rất mạnh mẽ về sức mạnh của mình nên đối với những câu như thế họ thường phản ứng rất mạnh” - Thạc sỹ Nguyễn Mạnh Hà nói.

 

Tuy nhiên, Thượng đế cũng đã rất cẩn thận khi tạo ra người phụ nữ với đặc tính mềm mỏng “lạt mềm buộc chặt” để gìm cương những con ngựa gần như bất kham này. Những phụ nữ khôn ngoan sẽ biết rằng đàn ông khác phụ nữ, họ cần được phái “chân yếu tay mềm” công nhận sức mạnh của họ, công nhận khả năng có thể độc lập làm việc mà không cần nhờ đến ai cả. Lời khuyên của các nhà tâm lý học là phụ nữ không nên đưa ra những lời đề nghị hay khuyên răn vội vàng vì đàn ông không có xu hướng chấp nhận điều đó. Nếu có chấp nhận thì cũng chỉ là tạm thời để đấy, họ sẽ nhanh chóng quên đi tối qua vợ đã dặn gì và lại tiếp tục hành động như họ vẫn thường làm. “Khi nào đàn ông cần lời khuyên, họ sẽ tự tìm đến phụ nữ”, John Gray, nhà tâm lý học nổi tiếng người Mỹ nói. Đó là lý do vì sao khi cần tìm giải pháp cho một vấn đề đàn ông thường chìm vào im lặng, cho đến khi tìm ra giải pháp mới thôi chứ không như phụ nữ, họ thường cởi mở chia sẻ và đề nghị được giúp đỡ hơn.

 

Trong mọi trường hợp chỉ trích là điều nên tránh tối đa. Đặc biệt với đàn ông: chỉ trích của người phụ nữ còn tệ hơn nắm đấm. “Cải tạo” họ chưa bao giờ là việc dễ dàng nhưng nếu hiểu được “ngôn ngữ” riêng của đàn ông, phụ nữ sẽ dễ dàng “điều khiển” các quý ông theo ý mình. (Thạc sĩ tâm lý Nguyễn Mạnh Hà)