Chưa có bằng chứng khẳng định thuốc lá điện tử an toàn

Chưa có bằng chứng cho tính an toàn của thuốc lá điện tử.

Thuốc lá điện tử có nicotine

Tổ chức Y tế thế giới khẳng định, hiện nay chưa có bằng chứng quốc tế chứng minh tính an toàn của thuốc lá điện tử.

Như Báo Gia đình & Xã hội đã thông tin, thuốc lá điện tử (electronic cigarettes, viết tắt là e-cigs), bao gồm e-pen, e-mod, e-hookah (shisha điện tử) và e-cigar được gọi chung là ENDS (electronic nicotine delivery systems - hệ thống phân phối nicotine).

Không giống như thuốc lá truyền thống, thuốc lá điện tử nói chung hoạt động bằng pin và sử dụng một thiết bị phát nhiệt để làm nóng e-liquid (tinh dầu) được đựng trong buồng chứa. Người dùng có thể bơm đầy buồng chứa sau khi sử dụng hết tinh dầu bên trong.

Theo Tổ chức Y tế thế giới, ENDS cung cấp dạng khí dung được tạo ra bởi nhiệt do đốt cháy dung dịch mà người dùng hít vào cơ thể. Bên cạnh nicotine, các thành phần chính của dung dịch theo thể tích là propylene glycol, có hoặc không có glycerol và các chất tạo hương.

Kích thước của các hạt do thuốc lá điện tử tạo ra cũng gần tương tự như trong các điếu thuốc thông thường, với hầu hết các hạt có kích thước siêu mịn (khoảng 100-200nm) so với kích thước lớn hơn của các hạt trong khói thuốc thường.

Đại diện Tổ chức Y tế thế giới cũng cho biết, khả năng cung cấp nicotine của thuốc lá điện tử tới người hút rất đa dạng, từ mức rất thấp tới mức tương đương với thuốc lá thường, phụ thuộc vào đặc tính của sản phẩm, thói quen rít của người hút và nồng độ dung dịch nicotine.

Các nghiên cứu cho thấy, sử dụng nicotine làm tăng nhịp tim và huyết áp, tăng đường máu. Nghiện nicotine lâu dài gây xơ vữa động mạch, các bệnh về tim mạch, tiểu đường. Sử dụng nicotine quá liều lượng gây nguy hiểm cho sức khỏe con người. Ngoài ra, báo cáo của Tổ chức Y tế thế giới cho thấy nicotine là một thành phần gây nghiện trong thuốc lá, có thể có ảnh hưởng xấu tới quá trình mang thai. Bản thân nicotine không phải là một chất gây ung thư, nhưng nó có khả năng thúc đẩy hình thành khối u.

Bên cạnh đó, dung dịch glycol trong thuốc lá điện tử cũng có thể gây hại. Bởi glycol là một hóa chất độc hại được sử dụng trong chất chống đông, có khả năng gây ung thư. Khi tiếp xúc với chất này qua thuốc lá điện tử, có thể gặp tác hại ngay lập tức, cụ thể là gây kích thích hệ hô hấp và mắt.

Nguy cơ cho người không hút

Các bằng chứng hiện tại cho thấy, hỗn hợp dạng phun sương của thuốc lá điện tử không hoàn toàn là “hơi nước” như thường được quảng cáo. Việc sử dụng thuốc lá điện tử sẽ gây ra các mối đe dọa nghiêm trọng tới trẻ vị thành niên và thai nhi. Ngoài ra, nó còn làm tăng nguy cơ phơi nhiễm nicotine, nhiều chất độc khác đối với người không hút thuốc và những người xung quanh do hít phải các chất độc trong dung dịch dạng phun do thuốc lá điện tử tạo ra. Đơn cử như: Các ảnh hưởng ngắn hạn của việc sử dụng thuốc lá điện tử bao gồm rát mắt và tổn thương đường hô hấp do propylene glycol trong thuốc lá điện tử gây ra. Một số ảnh hưởng sức khỏe nghiêm trọng ngắn hạn có thể xảy ra nhưng rất hiếm.

Ngoài ra, nicotine là một thành phần gây nghiện trong thuốc lá, có thể có ảnh hưởng xấu tới quá trình mang thai của phụ nữ và góp phần gây ra các bệnh lý tim mạch. Đã có đủ bằng chứng để cảnh báo trẻ em, trẻ vị thành niên, phụ nữ mang thai và phụ nữ trong độ tuổi sinh sản về việc sử dụng thuốc lá điện tử do việc thai nhi và trẻ vị thành niên phơi nhiễm nicotine sẽ để lại hậu quả lâu dài cho việc phát triển não bộ.

Thuốc lá điện tử xuất hiện trên thế giới ban đầu với ý muốn hỗ trợ người cai nghiện thuốc lá. Tuy nhiên, thực tế hiện nay chưa có nghiên cứu nào cho thấy thuốc lá điện tử dùng để cai nghiện thuốc lá thật. Ngược lại, các nghiên cứu từ năm 2014 đến 2016 cho thấy thuốc lá điện tử chứa chất formaldehyde-chất hóa học độc hại có khả năng gây ung thư, thường được sử dụng trong chế tạo vật liệu xây dựng và bảo quản thi hài. Với thuốc lá điện tử, formaldehyde là chất khí không màu do thuốc lá điện tử tạo ra khi đốt nóng chất lỏng chứa nicotine và chất tạo mùi thơm bên trong thiết bị. Đầu năm 2015, các nhà khoa học thuộc Đại học Portland (Hoa Kỳ) kiểm tra chất này trong thuốc lá điện tử và đưa ra khuyến cáo: Những người hút thuốc lá điện tử có nguy cơ mắc các bệnh ung thư cao gấp 15 lần so với những người hút các loại thuốc lá thông thường.

Người dùng thuốc lá điện tử còn gặp một số tác dụng phụ như ho, buồn nôn, đau ngực, tăng huyết áp, tăng nhịp tim... Ngoài ra, trong thuốc lá điện tử chứa nicotine với hàm lượng tùy loại từ 6 đến 24 mg/ml nên vẫn có khả năng gây nghiện cho người dùng.

Trước đó, năm 2014 các nhà khoa học thuộc Bộ Y tế Nhật Bản đã đưa ra kết luận, thuốc lá điện tử chứa lượng chất gây ung thư cao gấp 10 lần so với các loại thuốc hút thông thường. Tại Mỹ, giới khoa học cũng từng khẳng định thiết bị này không thực sự giúp người nghiện cai thuốc. Hiện nay, tại một số quốc gia như Tây Ban Nha, Australia, Canada, Israel, Mexico và nhiều thành phố của Mỹ như Los Angeles, Chicago và New York đã cấm sử dụng thuốc lá điện tử cũng như thuốc lá ở những địa điểm công cộng.

Quỳnh An