Chuyện lạ ở Thường Tín, Hà Nội: Thư viện thôn có hơn 1 vạn cuốn sách quý

Ông Lương Văn Tăng đang giới thiệu sách cho một bạn trẻ. Ảnh: T.G

Sau buổi ra đồng, dân vào… thư viện

Chủ nhiệm thư viện, ông Lương Văn Tăng (76 tuổi), từng là nhà giáo, nhà báo, chiến sĩ. Hơn 20 năm qua, ông vẫn miệt mài cần mẫn, gom nhặt những cuốn sách quý, những đầu báo uy tín về lập thành thư viện tại làng Bình Vọng, xã Văn Bình để truyền đam mê đọc sách và quý sách cho nhiều thế hệ ở vùng quê Thường Tín.

Trò chuyện với chúng tôi, ông Tăng kể: “Năm 1998, Hội Người cao tuổi thôn Bình Vọng có nhận được sự chỉ đạo của Hội Người cao tuổi cấp Trung ương về việc tổ chức nhiều hoạt động để nâng cao đời sống tinh thần cho người dân trong thôn. Các nơi khác thì thành lập các điểm tập dưỡng sinh hay những sân chơi thể thao. Riêng làng chúng tôi từ xa xưa đã có truyền thống hiếu học vì vậy chúng tôi quyết định thành lập thư viện sách”.

Thời gian đầu, các thành viên Ban lãnh đạo Hội Người cao tuổi thôn Bình Vọng kêu gọi mọi người góp sách. Việc làm này đã nhận được sự ủng hộ và tham gia nhiệt tình của người dân. Tiếp đó, ông Tăng làm đơn gửi lên UBND xã đề nghị gửi thư cho những người địa phương sống tại thành phố và đi làm ăn xa để mọi người biết đến và tham gia hoạt động quyên góp sách, xây dựng nên thư viện.

Những kệ sách theo chủ để được xếp gọn gàng, ngăn nắp thuận tiện cho người dân tra cứu.

Đến nay, thư viện sách làng Bình Vọng đã có trên 10.000 đầu sách, bình quân mỗi tháng thu hút hàng ngàn lượt người đọc và mượn sách đã phần nào cho thấy tinh thần hiếu học, ham đọc ở nơi đây đã được nhân lên. Dù mạng xã hội và internet tràn lan nhưng thế hệ trẻ nơi đây vẫn giữ được phong trào đọc sách báo.

Ông Tăng cũng liên tục nhắc về 2 thư mục có chuyên đề: Chủ tịch Hồ Chí Minh và Người Bình Vọng viết về làng Bình Vọng. “Đây là những tài liệu đáng quý, thể hiện lòng tự hào, tình yêu quê hương, đất nước của người dân chúng tôi. Tại đây còn có rất nhiều cuốn sách về lịch sử mà chỉ riêng thư viện Bình Vọng mới có”, Chủ nhiệm thư viện Bình Vọng tự hào.

Theo quan sát của chúng tôi, thư viện này rộng hơn 50m2 đặt tại tầng 1 của nhà văn hóa. Phòng đọc sách gồm hai phòng khá rộng rãi và thoáng mát. Những lĩnh vực sách chính trị - xã hội; sách văn học - nghệ thuật; sách khoa học - kỹ thuật; sách thiếu nhi; truyện tranh… được xếp gọn gàng, ngay ngắn trên các giá sách. Phòng đọc có bàn dài thuận tiện cho người dân ngồi đọc báo, tạp chí. Phía kế bên là phòng quản lý sách được trang bị một chiếc máy vi tính nhằm phục vụ việc tra cứu các đầu sách.

115 thành viên phục vụ

Thư viện đọc sách có nội quy và bảng phân công trực chuyên nghiệp để phục vụ người đọc.

Là người đặt nền móng xây dựng thư viện của thôn, ông Tăng luôn trăn trở ba vấn đề chính: Một là phải có sách báo, hai là có người quản lý phục vụ bạn đọc và thứ ba quan trọng nhất là phải có bạn đọc.

Để hoàn thiện được 3 tiêu chí đó, ông cùng Ban chủ nhiệm thư viện đã lựa chọn phương châm xã hội hóa trong thu gom sách, báo. Sau đó, Ban chủ nhiệm tích cực đi kêu gọi, vận động nhân dân, trước hết là các gia đình cán bộ, công nhân viên sống ở quê góp một phần sách làm vốn tài liệu chung cho toàn thôn. Từ năm 2008 đến 2011, được sự giúp đỡ của Thư viện Quốc gia Việt Nam và Hội Hỗ trợ Thư viện và Giáo dục Việt Nam - Leaf, Thư viện Bình Vọng đã nhận hàng nghìn cuốn sách, với tổng giá trị 200 triệu đồng; sau đó là Quỹ Ford tài trợ 60 triệu đồng tiền mua sách; Cục Tuyên huấn (Tổng cục Chính trị - Bộ Quốc phòng) tặng 100 cuốn sách… Tháng 7/2016 vừa qua, bà Ngô Thị Thanh Hằng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội cũng đã về thăm, tặng thư viện 400 cuốn sách mới, khích lệ thêm tinh thần ham đọc sách của nhân dân.

Để đựng và bảo quản sách, bà con trong thôn bảo nhau cùng góp tiền và đóng các giá để đựng sách. Hiện nay, Thư viện thôn Bình Vọng đã có hơn 10 giá sách to nhỏ, từ giá gỗ đến các tủ kính để chứa đựng hơn 1 vạn đầu sách. Tất cả các đầu giá sách đều có ghi tên những người có công đóng góp nhằm khuyến khích mọi người dân thêm tích cực tham gia.

Ban đầu khi mới thành lập, Thư viện sách Bình Vọng chỉ có 10 cộng tác viên, trong đó có vài người nghỉ hưu tham gia vào quản lý và xây dựng thư viện. Đến nay, con số cộng tác viên đã lên đến 115 người gồm các thành viên của hội Người cao tuổi, hội Khuyến học, hội Phụ nữ… Trong số đó có 15 thành viên nòng cốt được phân công thành 7 đội trực thư viện liên tục trong tuần. Là một thư viện nhỏ cấp cơ sở, nhưng thư viện của làng Bình Vọng lại hoạt động khá chuyên nghiệp. Thư viện làng gồm một phòng đọc và một kho chứa sách. Trong phòng sách, các giá, tủ đựng sách được sắp xếp rất khoa học, dễ nhìn, được ghi chú cẩn thận từng lĩnh vực, giúp người dân tiện tra cứu, tìm sách.

“Tại đây có những người cộng tác rất lâu với thư viện như ông Lưu Kim Thiện, bà Dương Thị Lộ, ông Trần Đình Lan… Tất cả cả đều làm việc một cách tự nguyện mà không hề lấy công”, ông Tăng kể.

Hơn 20 năm nay, đến thư viện đọc sách dường như đã trở thành thú vui của người dân thôn Bình Vọng. Có người đi làm đồng về, gác cái cuốc vào nghỉ ngơi, đọc tờ báo để lấy thêm thông tin. Lại có những người trước khi đi chợ cũng tạt qua đọc một vài mẩu báo, một vài câu chuyện rồi mới đi làm…

Ông Lưu Kim Thiệu, người dân làng Bình Vọng cho biết: “Thú thực thư viện này là nơi truyền cảm hứng đặc biệt cho tôi. Có rất nhiều điều bổ ích, thiết thực trong cuộc sống mà mình chưa biết. Mỗi khi đọc được thông tin hay, tôi lại chép vào cuốn số tay, khi nào cần tham khảo thì mở lại”.

Bà Trần Thị Nga, một bạn đọc thường xuyên trong thôn cho hay, từ ngày về hưu, chiều nào bà cũng tới thư viện để đọc sách. “Hầu như tôi đọc các thông tin về khoa học, nhất là chữa bệnh cho tuổi già, rồi về nông nghiệp, phương pháp giáo dục cho trẻ em và tìm hiểu về thơ. Tới đây đọc sách báo cũng giúp cho tôi rất nhiều trong phòng, chữa bệnh tuổi già tôi”, bà chia sẻ.

Cao Tuân-Trần Hiền