Nhãn quan của một cuộc sống thu hẹp, vị kỷ trước đây sẽ bị thay thế bởi những lăng kính mới. Nhiều khi người ta sẽ "được"nhiều hơn là "mất" sau mỗi lần gặp trở ngại, khó khăn.
Vận rủi và những giá trị không ngờ
Ít nhất một lần ta đã từng thất bại, tuyệt vọng, đau khổ vì một bất hạnh, một rủi ro nào đó xảy đến. Nếu vượt qua được những tháng ngày u ám, buồn rầu đó, tĩnh tâm nhìn lại bản chất sự việc đã diễn ra sẽ giúp ta hiểu rõ được bản chất vấn đề.
Khi ấy, người ta sẽ trở nên bình tĩnh, bớt u buồn, bớt thất vọng hơn khi có những trắc trở, rủi ro, đen đủi xảy đến sau này.
Các nhà tâm lý cho rằng: Đây chính là hiệu quả mà vận rủi, thử thách, khó khăn mang đến cho người ta một tầm nhìn mới. Khó khăn, thử thách còn giúp ta biết trân trọng, nâng niu giá trị cuộc sống. Bởi chỉ khi trải qua những thăng trầm, biến cố trong cuộc đời với vô vàn nỗi mất mát khổ đau, sự tuyệt vọng... ta mới thấm thía được những chân giá trị trong cuộc sống.
Quá trình này được các nhà tâm lý ví như: Khi miệng cháy khô vì khát nước, người ta mới nhận ra giá trị của một ngụm nước mát. Cũng như khi sung sức, người ta thường không mấy để ý đến sức khỏe của mình.
Nhà tâm lý nổi tiếng thế giới Jeff Keller từng nói: "Người ta thường không nhận ra giá trị của một thứ gì đó cho đến khi bạn không còn có nó".
Cũng theo nhà tâm lý nổi tiếng này thì khi gặp vận rủi hay nỗi bất hạnh nào đó còn làm lộ phát những khả năng tiềm ẩn trong mỗi con người. Đứng vững sau mỗi khó khăn hay vượt qua thử thách sẽ khiến người đó trở nên mạnh mẽ hơn.
Trở ngại cần vượt qua là những yếu tố mà qua đó người ta sẽ phát hiện ra khả năng mà người ta không nghĩ là mình có. Cơ hội để thể hiện chính mình sẽ hầu như biến mất nếu cuộc đời là một con đường bằng phẳng, mọi chuyện quá "xuôi chèo mát mái".
Hầu hết chúng ta đều sống và làm việc theo một thói quen, một phương thức cố hữu nào đó. Thậm chí, với không ít người, thói quen ăn sâu đến nỗi khi dắt xe ra khỏi nhà thì đều đi trên một con đường cố định để đến cơ quan.
Ngày này qua năm khác triền miên như vậy, cho đến một ngày ta chuyển sang nơi làm việc mới, ta vẫn cứ đi theo quán tính của con đường cũ cho đến tận cổng cơ quan cũ.
Chính những thói quen cố hữu, ăn sâu vào lối sống, vào tâm trí khiến cuộc sống của ta trở nên buồn tẻ, nhàm chán. Khi khó khăn ập đến hoặc có sự điều chỉnh lớn trong cuộc sống sẽ đem đến cho người ta nhiều thử thách, trở ngại thúc đẩy buộc ta phải điều chỉnh, thay đổi những thói quen cố hữu đó.
Nó cũng giống như một mối quan hệ cũ đã đổ vỡ sẽ mở ra cơ hội tìm được mối quan hệ khác có thể sẽ tốt đẹp hơn. Bạn mất việc và rồi tìm được một chỗ làm khác tốt hơn. Một tình yêu mất đi không có nghĩa là bạn không còn tìm được tình yêu mới.
Các nhà tâm lý ví quá trình thay đổi này như là một cánh cửa khép lại thì một cánh cửa khác đang sẵn sàng để được mở ra. Khi đã lấy hết can đảm và quyết tâm vượt qua một trở ngại nào đó, bạn sẽ tin là mình làm được. Người ta sẽ cảm nhận được giá trị bản thân và sẽ lưu giữ những cảm giác tích cực này cho cả những công việc khác. Đó chính là niềm tin và lòng tự trọng bản thân mà người vượt qua được việc khó khăn mà có được.
Hạt mầm may mắn từ "vận đen"
Tuy nhiên, phần lớn phản ứng đầu tiên xuất hiện khi khó khăn, trở ngại ập đến là người ta sẽ oán trách tại sao điều đó lại xảy đến với mình. Nhưng cùng với thời gian, khi những ám ảnh về sự thất bại đã nguôi ngoai, người ta buộc phải chọn lựa để mãi đắm chìm, gặm nhấm nỗi đau đớn, tuyệt vọng hoặc chấp nhận sự thật để đứng lên vượt qua nó, rút ra bài học cho bản thân.
Người xưa thường nói: Con đường đến với thành công thường lắm chông gai. Vì thế, trừ một số ít trường hợp may mắn hiếm có thì hầu hết những người thành đạt đều từng trải qua những năm tháng nhọc nhằn, vất vả, thất bại rồi mới thành công.
Các nhà tâm lý phân tích rằng, tất cả những gì khó khăn, tồi tệ nhất của đời ta đều ẩn chứa một sự may mắn. Cuộc đời buộc ta phải trải qua khó khăn, vất vả, chán nản để ta có thể thấu hiểu được ý nghĩa của việc cần phải thay đổi và cần phải có một thái độ sống tích cực, lạc quan.
Có thể bạn gặp trắc trở trong nhân duyên mà cùng với sự ra đi của tình yêu, bạn mất lòng tin và trở nên chán nản, tuyệt vọng. Bạn cứ nghĩ mình sẽ không thể tìm được một tình yêu nào hơn thế. Nhưng rồi một ngày, bạn sẽ tìm được tình yêu tuyệt vời, đích thực của mình.
Có những lúc ta không thể nhận diện nhanh chóng thời cơ ẩn chứa trong từng hoàn cảnh, nhưng thực chất thời cơ đó vẫn luôn hiện hữu trong mọi tình huống của cuộc đời. Người ta có thể nhìn nhận những trở ngại, khó khăn theo hướng tích cực và xem đó như một cơ hội, một dịp để trưởng thành và lớn khôn hơn.
Chuyên gia tâm lý Thu Hiền (Trung tâm tư vấn Người bạn tri kỷ) khuyên rằng, bất cứ khi nào gặp khó khăn hay phải đối mặt với thất bại, đừng bao giờ mất can đảm hay buông xuôi từ bỏ mọi việc. Đừng để những khó khăn, trở ngại trước mắt che phủ, u ám tâm hồn ta khiến ta tuyệt vọng, chán chường. Nhìn một cách lạc quan ta sẽ thấy khó khăn rồi cũng sẽ qua và cả một cuộc sống tươi đẹp đang chờ ta ở phía trước.
Lê Trung