Hà Nội
23°C / 22-25°C

Hán Thư, Kinh Xuân Thu Trung Quốc hé lộ bằng chứng Trái Đất quay chậm lại

Thứ sáu, 12:09 10/04/2026 | Chuyện đó đây

Một sự kiện xảy ra vào ngày 17-7-709 trước Công nguyên đã giúp các nhà khoa học xác định chuẩn xác sự thay đổi tốc độ quay của Trái Đất.

Một dòng ghi chép ngắn gọn trong Hán Thư được các nhà sử học Trung Quốc, mô tả Mặt Trời bị che khuất và "vàng hoàn toàn ở trên và dưới" cách đây 2.700 năm, đã giúp các nhà khoa học giải mã tốc độ quay của Trái Đất và chu kỳ hoạt động của Mặt Trời.

Viết trên tạp chí khoa học Astrophysical Journal Letters, nhóm nghiên cứu đa quốc gia dẫn đầu bởi phó giáo sư Hisashi Hayakawa từ Đại học Nagoya (Nhật Bản) cho biết dòng ghi chép đó đang nói về vành nhật hoa của Mặt Trời lộ ra từ sự kiện nhật thực toàn phần ngày 17-7-709 trước Công nguyên.

Hán Thư và Kinh Xuân Thu Trung Quốc hé lộ bằng chứng Trái Đất quay chậm lại - Ảnh 1.

Nhật thực toàn phần trên kinh đô nước Lỗ cổ đại - Ảnh minh họa: NASA

Để đi đến kết luận đó, nhóm nghiên cứu đã kết hợp mô tả trong Hán Thư với một ghi chép khác từ Kinh Xuân Thu của Trung Quốc: "Mùa thu, tháng bảy, ngày Nhâm Thân, mùng một, mặt trời bị che khuất hoàn toàn".

Sau đó, họ kết hợp với mô hình thiên văn hiện đại để tái tạo lại hình ảnh Mặt Trời từ Khúc Phụ, kinh đô cổ của nước Lỗ ở Trung Quốc.

Các bước này đã chỉ ra rằng Mặt Trời vào năm 709 trước Công nguyên đang ở giai đoạn hoạt động mạnh của chu kỳ, theo SciTech Daily.

Hán Thư và Kinh Xuân Thu Trung Quốc hé lộ bằng chứng Trái Đất quay chậm lại - Ảnh 2.

Sách Hán Thư cua Trung Quốc cung cấp chi tiết về hình ảnh vành nhật hoa trong sự kiện nhật thực toàn phần - Ảnh tư liệu từ Trung tâm Lưu trữ quốc gia Nhật Bản

Quan trọng hơn, dữ liệu cổ về vành nhật hoa cũng giúp tính toán chỉ số delta T (ΔT), một phép đo được sử dụng để theo dõi sự thay đổi tốc độ quay của Trái Đất, nằm trong khoảng từ 20.264 đến 21.204 giây trong suốt thời gian nhật thực.

Điều này có nghĩa là thời gian trên Trái Đất thời điểm đó chậm hơn 20.264 đến 21.204 giây so với thời gian nguyên tử chuẩn (Terrestrial Time - TT) dựa trên tốc độ quay giả định không đổi.

Nói cách khác, một ngày trong quá khứ ngắn hơn một chút so với một ngày hiện tại. Sự tích tụ của những sai lệch cực nhỏ này qua hơn 2.700 năm đã tạo ra khoảng cách hơn 5,5 giờ giữa thời gian quan sát thực tế và thời gian tính toán theo lý thuyết.

Theo đó, từ thời điểm đó đến nay, một ngày trên Trái Đất đã dài thêm khoảng 1,7 đến 2 mili giây sau mỗi thế kỷ. Điều này xác nhận lý thuyết cho rằng hành tinh của chúng ta đang quay chậm lại, chủ yếu bởi lực ma sát thủy triều từ Mặt Trăng.

Ngoài ra, cuộc nghiên cứu cũng giúp các nhà khảo cổ xác định lại tọa độ chính xác của Khúc Phụ, lệch tới 8 km so với tính toán trước đây. Điều này có giá trị rất lớn đối với ngành khảo cổ.

Anh Thư
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Bí ẩn di truyền khiến loài la gần như vô sinh: Vì sao trong hơn 500 năm chỉ có dưới 100 con la sinh con?

Bí ẩn di truyền khiến loài la gần như vô sinh: Vì sao trong hơn 500 năm chỉ có dưới 100 con la sinh con?

Chuyện đó đây - 6 giờ trước

La được con người lai tạo từ ngựa và lừa hàng nghìn năm trước, nổi tiếng bền bỉ và hữu ích. Tuy nhiên, gần như tất cả chúng đều vô sinh. Trong suốt gần 500 năm, chỉ vài chục trường hợp la sinh con được ghi nhận, đặt ra một trong những bí ẩn di truyền kỳ lạ nhất của thế giới động vật.

Tại sao thời gian chỉ tiến không lùi? Câu trả lời có thể khiến lý thuyết của Einstein lung lay

Tại sao thời gian chỉ tiến không lùi? Câu trả lời có thể khiến lý thuyết của Einstein lung lay

Chuyện đó đây - 16 giờ trước

Theo một lý thuyết mới của các nhà khoa học, thứ chi phối chuyển động của thời gian có thể chính là thứ đang giữ chân con người ở trên mặt đất hiện nay.

Kho báu trị giá 1.500 tỷ USD nằm trong một ngọn núi lửa cổ đại khiến Mỹ "nửa mừng nửa lo"

Kho báu trị giá 1.500 tỷ USD nằm trong một ngọn núi lửa cổ đại khiến Mỹ "nửa mừng nửa lo"

Chuyện đó đây - 1 ngày trước

Vật liệu trong miệng núi lửa này nằm trong các tầng đá sét, đòi hỏi các phương pháp khai thác và chế biến khác nhau.

Bí ẩn loài chim bay suốt mười tháng không hạ cánh: Ăn ngủ trên trời nhưng vẫn sinh con bình thường

Bí ẩn loài chim bay suốt mười tháng không hạ cánh: Ăn ngủ trên trời nhưng vẫn sinh con bình thường

Chuyện đó đây - 1 ngày trước

Có loài chim gần như sống trọn cuộc đời trên bầu trời, bay liên tục hàng trăm ngày, vừa ăn, uống và ngủ ngay giữa không trung. Điều khiến nhiều người tò mò nhất là trong điều kiện như vậy, chúng sinh sản và duy trì nòi giống ra sao.

Vùng đất kỳ lạ nơi phụ nữ mê mẩm "làm đẹp" với hai chiếc lỗ kinh dị trên mũi

Vùng đất kỳ lạ nơi phụ nữ mê mẩm "làm đẹp" với hai chiếc lỗ kinh dị trên mũi

Chuyện đó đây - 2 ngày trước

Đây là một trong những tục lệ xăm, xâu, đục lỗ trên cơ thể “dị” nhất hành tinh còn hiện hữu trong cuộc sống ngày nay.

Dùng cổ vật hơn 2.000 năm trả tiền vé xe bus mà không hay

Dùng cổ vật hơn 2.000 năm trả tiền vé xe bus mà không hay

Chuyện đó đây - 2 ngày trước

Cổ vật từ một nền văn minh Địa Trung Hải hơn 2.000 năm trước đã được một cụ ông người Anh tìm thấy khi soạn lại các kỷ vật từ ông nội.

Đang đi dạo, người dân phát hiện cảnh tượng "nổi da gà" giữa đường

Đang đi dạo, người dân phát hiện cảnh tượng "nổi da gà" giữa đường

Chuyện đó đây - 2 ngày trước

Thấy cảnh tượng nổi da gà trước mắt người phụ nữ liền gọi thanh niên làng ra hỗ trợ.

Một quốc gia tại châu Á đang đi trước cả thế giới gần 60 năm

Một quốc gia tại châu Á đang đi trước cả thế giới gần 60 năm

Chuyện đó đây - 3 ngày trước

Cảnh tượng khi đến quốc gia này có thể khiến nhiều du khách ngỡ ngàng.

Ngư dân tưởng nhìn nhầm khi thấy sinh vật trắng toát giữa biển, chuyên gia xác nhận: Tỷ lệ chỉ 0,0025%

Ngư dân tưởng nhìn nhầm khi thấy sinh vật trắng toát giữa biển, chuyên gia xác nhận: Tỷ lệ chỉ 0,0025%

Chuyện đó đây - 4 ngày trước

Việc một sinh vật biển cực kỳ quý hiếm vừa được phát hiện đã khiến cộng đồng khoa học đặc biệt chú ý.

Hàng trăm chú chim cánh cụt đồng loạt nhảy từ vách băng 15m xuống: Vì sao có cảnh tượng kỳ lạ này?

Hàng trăm chú chim cánh cụt đồng loạt nhảy từ vách băng 15m xuống: Vì sao có cảnh tượng kỳ lạ này?

Chuyện đó đây - 6 ngày trước

Trên đỉnh của một khối băng Nam Cực, hàng trăm chú chim cánh cụt hoàng đế chen chúc và thay nhau nhảy xuống vực thẳm phía dưới.

Top