Khám nghiệm xác "rồng biển" khổng lồ cực hiếm dạt vào bờ biển, các nhà khoa học bàng hoàng trước những gì tìm thấy bên trong

Ngày 10/8/2024, những người chèo thuyền kayak và lặn ống thở tại vịnh La Jolla, California (Mỹ) đã bất ngờ chạm trán với xác một con cá mái chèo (oarfish) dài gần 4 mét. Đây là loài cá có xương dài nhất thế giới, thường sống ở độ sâu lên đến 1.000 mét và được mệnh danh là sứ giả của thảm họa trong các truyền thuyết đại dương.

Đáng chú ý, đây mới chỉ là lần thứ 20 loài sinh vật này được ghi nhận xuất hiện tại bang California trong suốt 125 năm qua. Ngay lập tức, một đội ngũ chuyên gia liên ngành từ Viện Hải dương học Scripps, Đại học Bang California Fullerton và Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Hoa Kỳ (NOAA) đã tiến hành một cuộc khám nghiệm tử thi hiếm hoi để giải mã những bí ẩn nằm sâu trong cơ thể sinh vật này.

Kết quả khám nghiệm cho thấy đây là một con cá đực trưởng thành khỏe mạnh, nặng hơn 33 kg với ngoại hình gây kinh ngạc: thân hình dài như dải ruy băng màu bạc không vảy, điểm xuyết những đốm đen và sở hữu chiếc vây lưng đỏ rực dài hơn 0,6 mét vươn cao từ đỉnh đầu. Điều khiến các nhà khoa học bàng hoàng chính là tình trạng bảo tồn gần như hoàn hảo của mẫu vật, cho phép họ tiếp cận những dữ liệu sinh học mà trước đây gần như không thể thu thập được từ các xác cá đã phân hủy.

Nhà ngư học Ben Frable cho biết đội ngũ nghiên cứu đang tiến hành lập bản đồ bộ gene cấp độ nhiễm sắc thể đầu tiên cho loài này. Đây là bước đột phá giúp giải mã sự thích nghi tiến hóa kỳ diệu giúp một sinh vật có thân hình mỏng manh như dải lụa lại có thể chịu được áp suất cực lớn dưới đáy đại dương.

Bên cạnh đó, việc phân tích các đồng vị ổn định và mã vạch di truyền trong dạ dày con cá đang hé mở những mắt xích quan trọng về lưới thức ăn ở vùng biển sâu. Các nhà khoa học cũng lấy mẫu nội tạng và dịch cơ thể để kiểm tra sự hiện diện của vi nhựa và các chất độc hại như DDT. Việc tìm thấy các dấu vết ô nhiễm (nếu có) bên trong một sinh vật sống cách biệt với con người hàng nghìn mét dưới đáy biển sẽ là một hồi chuông cảnh báo thực sự về tình trạng sức khỏe của đại dương hiện nay.

Mặc dù có vẻ ngoài khỏe mạnh, nguyên nhân khiến "sứ giả đại dương" này rời bỏ vực thẳm để dạt vào bờ vẫn còn là một ẩn số. Các chuyên gia đang xem xét các yếu tố về biến đổi dòng hải lưu tại khu vực hẻm núi dưới nước La Jolla hoặc sự thay đổi nhiệt độ nước đột ngột đã khiến sinh vật này mất phương hướng.

Hiện xác con cá đang được bảo tồn tại Bộ sưu tập Động vật có xương sống biển của Scripps để phục vụ cho các nghiên cứu dài hạn. Câu chuyện về chuyến viếng thăm của rồng biển không chỉ dừng lại ở một hiện tượng kỳ thú, mà còn mở ra một kho tàng dữ liệu mới cho nhân loại về thế giới tối tăm và huyền bí nhất trên hành tinh.

Nguồn: KPBS