Khổ vì thích điều khiển vợ con theo ý mình

Ảnh minh họa

Chuyện bé, bố xé ra to

Chị Hạnh nhà ở quận Long Biên, Hà Nội tâm sự rằng, nỗi khổ tâm lớn nhất trong cuộc đời chị đó là không giúp được chồng chị tháo mở được vấn đề tâm lý. Theo những gì chị kể thì anh Tuấn chồng chị không phải là người xấu, cũng không phải là người chồng tệ bạc gì. Tuy nhiên, trong đối đãi ứng xử, anh luôn khiến cho vợ con cảm thấy bị ức chế.

Ví dụ, khi bảo con lớn lau bàn ăn, anh Tuấn nói con lấy chiếc khăn sạch thấm nước lau thật kỹ. Tuy nhiên, vì quen lau bằng khăn lưới thấm nước rửa bát để lau sạch mùi thức ăn, sau đó mới lau lại khăn sạch nên cậu bé cứ làm theo thói quen mà không để ý bố bảo làm cách nào. Thấy con làm sai lời mình (mặc dù thực tế cách làm đó còn cẩn thận và sạch sẽ hơn rất nhiều) nhưng anh Tuấn dường như không chịu đựng nổi. Anh ấy đã quát con: Ai bày cho mày lau bàn như thế hả. Lại cái con dân tộc nó dạy mày thế chứ gì. Mày không thèm nghe lời tao chứ gì!!!

Nghe bố quát, cậu bé không hiểu đầu cua tai nheo gì, chỉ thấy lòng ấm ức bực bội vô cùng. Đến khi bố ra khỏi nhà, cậu bé mới bắt đầu phàn nàn với mẹ: "Mẹ ơi, bố bị làm sao thế. Con hết chịu nổi rồi mẹ ơi!". Chị Hạnh lại phải phân tích một hồi để đứa con hiểu rằng, việc con làm rất tốt nhưng duy có một điều là con chưa để ý lắng nghe lời bố nói. Con có biết bố bảo con như thế nào không?...

Mặc dù phân tích cho con hiểu để con trai không có ý nghĩ tiêu cực về bố nhưng trong thâm tâm chị Hạnh cũng cảm thấy bất an trước cách ứng xử của chồng mình. Chị Hạnh biết chồng chị có một cái tật vô cùng khổ sở đó là luôn bắt vợ con làm theo ý mình. Chỉ cần vợ con trái ý một chút, như việc rất nhỏ trong câu chuyện trên, là chồng chị đã có thể nổi khùng và trút lên đầu vợ con những cảm xúc hết sức tiêu cực. Chị Hạnh khổ, con cái khổ theo nhưng chị cũng hiểu, người khổ đầu tiên chính là chồng chị.

Quay vào trong để làm chủ cảm xúc

Theo Thiền sư Thích Minh Niệm, thói quen muốn điều khiển người khác, muốn người khác làm theo ý mình là nguyên nhân dẫn tới khổ đau của rất nhiều người. "Chúng ta nên biết rằng, chúng ta không thể điều khiển một đối tượng nào mãi. Điều khiển được vài chục lần, cùng lắm là vài trăm lần. Tới một lúc nào đó, đối tượng ấy cũng sẽ không cho chúng ta điều khiển nữa. Ví dụ, rõ nhất là với con chúng ta. Chúng ta rất hay điều khiển chúng. Khi chúng ta không điều khiển con chúng ta được nữa, chúng ta sẽ sốc, sẽ đau đớn, vật vã, khổ sở và nghĩ rằng: Nó hết thương mình rồi, nó ngỗ nghịch, nó bất hiếu đối với mình. Nhưng sự thật thì sao? Sự thật thì con bạn nó muốn lấy lại chủ quyền của nó, nó muốn tự quyết định cuộc đời nó. Đó là quyết định đúng đắn nhưng chúng ta không chấp nhận được", thiền sư Thích Minh Niệm nói.

Có một thực tế trong cuộc sống, đối tượng mà các ông chồng muốn điều khiển nhất đó là vợ và con. Cũng như các bậc cha mẹ thường mắc phải sai lầm hết sức phổ biến đó là luôn muốn điều khiển con mình. Họ thích điều khiển con, điều khiển cho tới khi nào không thể điều khiển được chúng. Họ làm việc này như một bản năng, như một ý thích, như là nhiệm vụ mà không hiểu rằng đang làm khổ con và tự làm khổ mình.

Theo các chuyên gia tâm lý, khi một người càng cố gắng điều khiển người khác thì đối tượng đó càng muốn chống đối lại. Vì thế ý muốn điều khiển người khác là không thể thực hiện được. Và đó là lý do khiến cho những người chồng thích điều khiển vợ con, họ là người phải chịu khổ đầu tiên. 

Dĩ nhiên, khi phải sống dưới sự áp đặt điều khiển của chồng, của cha mình thì những người vợ đó, người con đó cũng sẽ là người phải chịu chung nỗi khổ từ người chồng người cha đó mang lại. Việc muốn điều khiển vợ con theo cách bắt họ phải làm theo ý mình vì thế sẽ khiến cho họ khổ mãi. Trong gia đình, người trụ cột, là điểm tựa tinh thần mà khổ đau thì như một lẽ dĩ nhiên những thành viên còn lại trong gia đình đó khó có thể có được hạnh phúc.

Việc một người cứ muốn người khác làm theo ý mình vì thế là điều không nên trong vấn đề ứng xử của chính người đó. Vấn đề nằm ở trong tâm người đó chứ không phải ở những điều mà người chồng đó nhìn thấy ở vợ con. Do vậy, việc cần giải quyết chính là giải quyết trong tâm lý của những người chồng này.

Giáo lý Phật khuyên rằng, để tránh được những khổ đau do sự bất như ý (cụ thể ở đây là bắt nguồn từ việc muốn điều khiển vợ con), các ông chồng nên quay vào bên trong mình để làm chủ con tim của mình, làm chủ cảm xúc của mình thay vì để ý đến con người và sự việc bên ngoài. Khi làm chủ được những vọng động, những cảm xúc của mình thì chúng ta sẽ nhìn mọi thứ trở nên nhẹ nhàng đi. Những khó khăn chỉ là khó khăn thôi, những điều bất như ý chỉ là những điều bất như ý thôi chứ không còn là khổ đau nữa.

Theo Thiền sư Thích Minh Niệm, những điều bất như ý chỉ trở thành khổ đau khi chúng ta cộng thêm vào thái độ chống đối, thái độ muốn loại trừ, thái độ muốn tránh né. Chúng ta muốn loại trừ, muốn tránh né, muốn chấm dứt những điều bất như ý xẩy ra mà không làm được, cho nên chúng ta khổ đau. "Khổ đau là trạng thái ở trong tâm. Còn khó khăn là trạng thái xẩy ra ở bên ngoài. Cái xảy ra ở bên ngoài nó chỉ trái với ý chúng ta thôi, chứ nó không thể làm cho chúng ta khổ được. Nó chỉ làm cho chúng ta khổ khi chúng ta chống lại nó", thiền sư Thích Minh Niệm nói.

Áp lực sống với chồng "gắt tính"

 Ngân Khánh