Phát hiện cấu trúc kỳ lạ đang đội dãy Himalaya lên cao
Nghiên cứu mới bác bỏ một giả thuyết đã tồn tại 100 năm về những gì đang nâng đỡ Himalaya - dãy núi cao nhất trên Trái Đất.
Dãy núi Himalaya hình thành do sự va chạm giữa hai mảng kiến tạo Á - Âu và Ấn Độ khoảng 50 triệu năm trước.
Khi đó, lực kiến tạo ép chặt Tây Tạng đến mức khu vực này bị sụp đổ và diện tích bị thu hẹp gần 1.000 km.
Dãy Himalaya nhìn từ phía Nepal - Ảnh: NATIONAL GEOGRAPHIC
Sau cùng, mảng Ấn Độ trượt xuống dưới mảng Á - Âu, làm tăng gấp đôi độ dày của lớp vỏ Trái Đất bên dưới dãy Himalaya và cao nguyên Tây Tạng ở phía Bắc, góp phần nâng toàn bộ khu vực lên cao.
Trong một thế kỷ, lý thuyết phổ biến nhất cho rằng vỏ Trái Đất ở nơi 2 mảng chồng lên nhau có thể dày tới 70-80 km, đủ sức gánh chịu sức nặng của dãy Himalaya và Cao nguyên Tây Tạng.
Thế nhưng nghiên cứu mới vừa công bố trên tạp chí Tectonics đã chỉ ra kẽ hở quan trọng: Kết quả kiểm chứng bằng các công cụ hiện đại hơn cho thấy lớp vỏ Trái Đất sẽ tan chảy ở độ sâu khoảng 40 km do nhiệt độ khắc nghiệt.
"Nếu bạn có 70 km lớp vỏ, thì phần dưới cùng sẽ trở nên dẻo, giống như sữa chua. Bạn không thể xây một ngọn núi trên đỉnh sữa chua" - PGS Pietro Sternai từ Đại học Milano-Bicocca (Ý), tác giả chính, nói với Live Science.
Nhưng một thực tế là dãy Himalaya vẫn đang được nâng lên rất cao. Nhóm nghiên cứu Ý đã chỉ ra một cấu trúc đóng vai trò quan trọng trong vấn đề này: Một khối manti, tức khối vật liệu lớp phủ.
Lớp phủ là lớp nằm ngay bên dưới lớp vỏ Trái Đất, sở hữu vật liệu đặc hơn nhiều so với lớp vỏ và do đó không bị hóa lỏng ở cùng nhiệt độ. Trong điều kiện bình thường, lớp vỏ nhẹ hơn nên nổi lên phía trên lớp phủ.
Tuy nhiên, trong quá trình 2 mảng kiến tạo trượt đè lên nhau, một khối manti đã vô tình bị lôi lên khá gần bề mặt và bị kẹt chính giữa, không còn đường thoát xuống bên dưới.
Một khối manti đã bị mắc kẹt ở vị trí khá gần bề mặt, tạo nên sức mạnh cho cấu trúc gồm 2 lớp vỏ chồng lên nhau bên dưới dãy Himalaya - Ảnh: Tectonics
Vậy là bên dưới Himalaya, 2 lớp vỏ Trái Đất tạo ra đủ lực nổi để giữ cho khu vực được nâng lên, trong khi vật liệu lớp phủ cung cấp sức đề kháng và sức mạnh cơ học để cấu trúc đó được giữ vững.
PGS Simone Pilia từ Đại học Dầu khí và khoáng sản King Fahd (Ả Rập Saudi) cho biết việc đưa khối manti vào mô hình đã tạo ra mảnh ghép hoàn toàn khớp với lỗ hổng không thể giải thích trong lý thuyết cũ.
"Công chúa đội vương miện ngược" trong mộ cổ 2.700 tuổi
Chuyện đó đây - 4 giờ trướcMột ngôi mộ cổ xa hoa vừa được khai quật cách thủ đô Athens của Hy Lạp 95 km, mang nhiều điều kỳ lạ.
"Quái vật" kỳ lạ nhất hành tinh: Không não nhưng rất thông minh, có gần 720 giới tính
Chuyện đó đây - 1 ngày trướcNó có thể tự chữa lành chính mình trong 2 phút.
Một tảng đá 2 tỷ năm tuổi vừa nứt ra, để lộ bên trong bí mật chấn động
Chuyện đó đây - 2 ngày trướcNgười đứng đầu nghiên cứu cho biết: “Đây là một khám phá cực kỳ thú vị”.
Thuyết âm mưu kỳ quái nhất thế kỷ: Tàu Titanic thật ra chưa bao giờ chìm?
Chuyện đó đây - 2 ngày trướcNhững người tin vào thuyết âm mưu này thắc mắc: Liệu con tàu bị chìm có thực sự là Titanic?
Băng trên đỉnh núi tan chảy, để lộ ra những thứ con người không dám tin vào mắt mình
Chuyện đó đây - 3 ngày trướcĐây là những phát hiện thú vị nhưng đáng lo ngại.
Bí ẩn du hành thời gian: Từ lời tiên tri của John Titor đến bữa tiệc không người đến của Stephen Hawking
Chuyện đó đây - 5 ngày trướcLiệu du hành thời gian chỉ là viễn tưởng hay một thực tế khoa học đang chờ được kiểm chứng?
Quầng sáng đỏ “giống UFO” 2 lần hiện ra trên bầu trời Ý
Chuyện đó đây - 5 ngày trướcTại một thị trấn nhỏ của Ý, dưới chân dãy Alps, một quầng sáng đỏ bí ẩn được mô tả là "giống UFO" đã hiện ra một lần nữa sau hơn 2 năm.
Gần 200 triệu bị gió thổi bay, cảnh tượng chỉ sau 1 phút khiến chủ sở hữu bật khóc
Chuyện đó đây - 1 tuần trướcNgười đàn ông Trung Quốc sững sờ trước sự cố khi vừa rút tiền xong.
Choáng với bồ câu 35 tỷ: Đắt đỏ đến mức phải thuê vệ sĩ riêng bảo vệ
Chuyện đó đây - 1 tuần trướcKhông ai ngờ đến một chú bồ câu nhỏ lại phá kỷ lục thế giới về giá đắt nhất lên đến 35 tỷ đồng. Với mức giá "không tưởng", New Kim không chỉ phá kỷ lục thế giới mà còn được bảo vệ nghiêm ngặt như một "báu vật sống".
Phát hiện nửa cân vàng giá 1,4 tỷ đồng trên đường khi đang đi chơi
Chuyện đó đây - 1 tuần trướcSố vàng bị đánh rơi giữa đường phố khiến 2 cô gái vô cùng ngạc nhiên.
Băng trên đỉnh núi tan chảy, để lộ ra những thứ con người không dám tin vào mắt mình
Chuyện đó đâyĐây là những phát hiện thú vị nhưng đáng lo ngại.
