Tăng cường xã hội hóa nguồn lực

"Trong thời gian tới, cần chủ động và tăng cường xã hội hóa nguồn lực trong việc tổ chức thực hiện chương trình phối hợp giữa UB Trung ương MTTQ Việt Nam và Tổng cục DS-KHHGĐ". Bà Trần Hoa Mai - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ nhấn mạnh tại Hội nghị tổng kết xây dựng các mô hình điểm về công tác tuyên truyền, vận động thực hiện chính sách DS-KHHGĐ, được Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam tổ chức tại Hà Nội ngày 13/7.

 

Tài liệu truyền thông chăm sóc SKSS/KHHGĐ về với bà con xứ Đạo ở Kim Sơn - Ninh Bình. Ảnh: Dương Ngọc

 

Khi các già làng tham gia vận động KHHGĐ

 

Để mô hình đi vào hoạt động hiệu quả, theo các đại biểu, cần chú trọng việc hỗ trợ kinh phí, nâng cao chất lượng của các cán bộ làm công tác tuyên truyền về chính sách DS-KHHGĐ; huy động sự ủng hộ của cộng đồng, các vị chức sắc tôn giáo, những người có uy tín ở khu dân cư trong việc vận động thực hiện chính sách DS-KHHGĐ. Bởi suy cho cùng, vấn đề lớn nhất trong triển khai các chính sách dân số chính là nhận thức của một bộ phận người dân chưa cao.

Cách đây 3 năm, ở bản 9, làng Vành, xã Xuân Thượng, huyện Bảo Yên, Lào Cai, số người không sinh con thứ 3 trở lên đếm không xuể. Phong tục tập quán lạc hậu cùng với ý nguyện của người dân phải sinh bằng được ít nhất 4 con khiến việc tuyên truyền DS- KHHGĐ gặp nhiều khó khăn.

Trước đây, bà con xã Quảng Lạc, huyện Nho Quan, Ninh Bình duy trì nhận thức: Không được áp dụng các biện pháp tránh thai mà phải có trách nhiệm "đẻ hết khả năng", con đông là hạnh phúc bởi đó là "món quà bề trên ban". Các gia đình sinh 10-12 con là chuyện thường thấy nơi đây.

Nhưng bây giờ những bản 9, làng Vành, hay xã Quảng Lạc và nhiều thôn, làng, khu dân cư... trên toàn quốc đã khác trước. Từ năm 2008, các mô hình điểm "Khu dân cư không sinh con thứ 3 trở lên", xây dựng "Gia đình no ấm, bình đẳng, tiến bộ và hạnh phúc" đã được lồng ghép với cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư". Các buổi sinh hoạt theo chủ đề tại cộng đồng thu hút được đông đảo các tổ chức, các tầng lớp, lứa tuổi, các vị chức sắc tôn giáo, già làng trưởng bản và những người tiêu biểu trong cộng đồng tham gia. Sau thời gian hoạt động, các mô hình, câu lạc bộ đã góp phần nâng cao nhận thức của người dân về chính sách dân số, góp phần giảm tỷ lệ sinh con thứ 3.

Bà Nguyễn Thị Dự, đại diện MTTQ tỉnh Lào Cai cho biết: Tại các khu dân cư triển khai mô hình, bà con không chỉ được nghe các nội dung về DS/SKSS/KHHGĐ, mà còn nắm rõ hơn về chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước. "Tôi nhớ một trường hợp khi đi vận động bà con ký bản cam kết không sinh con thứ 3 cho một người đàn ông đã có vợ và 2 con gái. Anh đã ly dị, nay muốn lấy vợ và có tiếp con. Nhưng anh sợ sẽ vi phạm vì sinh quá 3 con nên ngần ngừ không ký. Sau khi được cán bộ giải thích việc anh có thể sinh con tiếp, nếu vợ hai của anh chưa có đứa con nào, anh vui vẻ nhận lời ký cam kết và chỉ dừng lại ở đó", bà Dự kể.

Sân chơi bổ ích

Ông Lê Bá Trình,  Phó Chủ tịch UB Trung ương MTTQ Việt Nam khẳng định: Việc xây dựng các mô hình vận động thực hiện chính sách DS-KHHGĐ là một trong những giải pháp tích cực, thiết thực trong cuộc vận động toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư. Nhiều tỉnh đã lồng ghép các nội dung vào các giáo lý, giáo luật của các tôn giáo; đưa vào hương ước, quy ước của thôn, làng, ấp, bản. Việc ký cam kết không sinh con thứ 3 đã tạo cho người dân thói quen tự giám sát lẫn nhau, học tập nhau cùng thực hiện. Bà con cũng được cung cấp các dịch vụ y tế, trao đổi kinh nghiệm sản xuất. Các CLB, mô hình là sân chơi bổ ích của bà con.

Phát biểu tại Hội nghị, TS. Trần Hoa Mai, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ (Bộ Y tế) cho biết: Trong 2 năm gần đây, Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) đã phối hợp với UB Trung ương MTTQ Việt Nam thực hiện mô hình "Chức sắc và tín đồ tôn giáo tham gia khắc phục mất cân bằng giới tính khi sinh" tại Thái Bình và Hưng Yên. "Chiến lược DS/SKSS giai đoạn 2011-2020 đang được trình lên Thủ tướng Chính phủ xem xét để ban hành. Trong thời gian tới, có sự chuyển đổi về các định hướng DS-KHHGĐ, đòi hỏi chúng ta phải thực hiện một cách toàn diện về các vấn đề của dân số như quy mô, cơ cấu, chất lượng dân số, đặc biệt là lồng ghép các vấn đề dân số vào trong kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của Việt Nam. Chúng tôi cho rằng, vai trò của MTTQ cùng các thành viên MTTQ các cấp, sẽ tạo sức mạnh tập thể để thực hiện chính sách dân số", bà Hoa Mai khẳng định.

TS.Trần Hoa Mai cho biết thêm, trong giai đoạn tới, cần chủ động và tăng cường xã hội hóa các nguồn lực cho việc tổ chức thực hiện chương trình phối hợp giữa UB Trung ương  MTTQ Việt Nam và Tổng cục DS-KHHGĐ. Đồng thời, phải tăng cường công tác tập huấn cho cán bộ MTTQ các cấp trong việc tổ chức các mô hình điểm.