TP Hồ chí minh trước nguy cơ sốt xuất huyết: Bùng phát... muỗi

Ông Nguyễn Chí Tâm phải nghỉ kinh doanh nửa buổi để dọn dẹp, làm sạch con mương thoát nước trước nhà. Ảnh: Đỗ Bá

Muỗi bay ngợp nhà...

Ngày 28/5, ông Nguyễn Chí Tâm, một người buôn bán nhỏ ở phường Hiệp Bình Chánh (quận Thủ Đức) phải nghỉ kinh doanh nửa buổi để tự tay xử lý “đám giặc muỗi mấy ngày qua bay ngợp nhà”. Cả buổi sáng hôm ấy, ông Tâm cặm cụi cào sạch rác trên con mương nhỏ thoát nước của xóm. Con mương nhỏ chỉ dài chừng 25m, nước đen ngòm, đầy lăng quăng. Mỗi lần ông Tâm dùng cào vớt lên mớ rác là mặt nước xao động, lũ lăng quăng lại bơi tán loạn khiến đám trẻ đứng xem hét toáng: “Nhiều lăng quăng quá ông Tâm ơi”. Dừng tay một chút, ông Tâm vừa thở ra vừa lắc đầu ngán ngẩm: “Mưa thì mát thiệt nhưng ngán đám “giặc” muỗi này quá. Khoảng 10 ngày trở lại đây, muỗi nhiều lắm, bay ngợp trời, nhất là lúc chiều tối. Tôi đoán con mương thoát nước bị đọng nên muỗi tìm đến đây đẻ trứng”.

Ông Tâm chia sẻ: “Nếu làm sạch, con mương này không còn tù đọng thì hết lăng quăng, muỗi sẽ ít đi.Mấy ngày nay tôi để ý thấy nhà nào cũng tăng cường vợt muỗi. Chiều đến là nhà nào cũng lốp bốp tiếng muỗi nổ…”. Quả thực con hẻm này nằm hút bên trong góc đường Tam Bình – Hiệp Bình, một khu dân cư tự phát um tùm cây cỏ, đường thoát nước lộ thiên… nhiều thuận lợi để muỗi sinh sôi vào mùa mưa.

Cùng xóm với ông Tâm, vợ chồng anh Lâm đang nuôi con nhỏ 3 tháng tuổi, cũng cho hay: “Mấy hôm mưa xuống, muỗi bay vào nhà nhiều như trấu. Người lớn còn đỡ chứ nhà có em bé mà muỗi nhiều thì ngán lắm. Mấy hôm trời nóng cao điểm thì muỗi đỡ hơn nhiều. Nay mưa xuống trời mát rồi, chỉ cần mở tung cửa là không phải xài máy lạnh nữa. Có điều mở cửa thì muỗi lại tràn vào nên tôi đang tính phải gắn thêm cửa lưới.

Quận Thủ Đức chỉ là một trong nhiều điểm có nguy cơ bùng phát dịch sốt xuất huyết ở TPHCM. Các quận, huyện ven đô như: Bình Chánh, quận 8, quận Tân Phú, quận 12… cũng đang đối mặt với tình trạng muỗi gia tăng chóng mặt nhờ những cơn mưa đầu mùa. Theo Trung tâm Y tế dự phòng TPHCM: Toàn địa bàn thành phố hiện có đến hàng ngàn điểm nguy cơ cần phải nỗ lực diệt lăng quăng, diệt muỗi.

Đề phòng sốt xuất huyết có nguy cơ bùng phát

BS Nguyễn Trí Dũng, Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng TPHCM cho hay, cứ khi mưa xuống là dịch sốt xuất huyết lại có nguy cơ bùng phát. Dịch bệnh đến thời điểm này đã “chạm đáy và đang đi ngang” với số ca bệnh trung bình 150 người/tuần. BS Nguyễn Trí Dũng phân tích: “Theo quy luật, dịch bệnh sốt xuất huyết từ đỉnh dịch năm trước sẽ hạ dần và chạm đáy vào khoảng tuần 15- 20 của năm sau - tức là giai đoạn hiện nay. Sau đó sẽ đi ngang - tức là không tăng trong vài tuần. Đến khoảng tuần thứ 26 lại bắt đầu tăng. Với quy luật ấy và tình hình mưa như hiện nay, dự báo khả năng dịch bệnh sốt xuất huyết sẽ tăng sớm hơn”.

BS Nguyễn Trí Dũng cũng thông tin thêm về kết quả thí nghiệm vừa được đơn vị này thực hiện. Theo đó, qua thực tế giám sát hoạt động phòng chống sốt xuất huyết, nhiều địa phương đã đặt vấn đề cho muối vào nước với tỷ lệ nào thì diệt được lăng quăng. Kết quả thí nghiệm cho thấy: Trong dung dịch nước muối 1% là lăng quăng không thể sống được. Lâu nay, tại TPHCM, có nhiều nghĩa trang với phần mộ có đặt lọ hoa - đây là nơi muỗi tìm đến và đẻ trứng. Trong mùa khô vừa qua, hầu hết nhân viên quản trang các nghĩa trang đều được truyền thông khuyến cáo bỏ muối vào 1/3 lọ hoa trên các ngôi mộ. Biện pháp đơn giản nhưng lại rất hữu hiệu này đã góp phần hạn chế nguy cơ bùng phát dịch bệnh sốt xuất huyết trong mùa mưa đã đến.

Tại một ngôi chùa trên địa bàn quận Thủ Đức - nơi được đặt rất nhiều lọ hoa, chậu cây cảnh thủy sinh, khi các cán bộ y tế dự phòng đến đề nghị nhà chùa cho muối hoặc thả cá vàng vào lọ, chậu cây thì đều bị nhà chùa khước từ bởi cho muối thì hoa héo, còn thả cá lại sợ cá chết sẽ "phạm sát sinh", mặc dù nhà chùa nói rất ủng hộ hoạt động phòng ngừa dịch bệnh. Trước tình thế nan giải ấy, cán bộ Trung tâm Y tế dự phòng thành phố đã giới thiệu hóa chất Abate với nhà sư trụ trì. Hóa chất này vừa giúp lọ hoa không có lăng quăng, vừa không làm hỏng hoa, song phải sử dụng thường xuyên vì hoạt chất này nhanh bốc hơi. Vậy là nhà chùa hết sức đồng tình thực hiện, còn nhờ phía y tế dự phòng giới thiệu nơi có thể mua hóa chất Abate để dùng thường xuyên, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Trong khi đó, các hộ gia đình có nhiều chum vại đựng nước đã sáng tạo cách chống muỗi đẻ trứng khá hiệu quả: Sử dụng tấm vải mùng rộng hơn miệng chum vại, cột mỗi góc một hòn đá nặng rồi phủ lên miệng chum, khi múc nước chỉ cần ấn ca mạnh xuống và đưa ca lên thì tấm vải mùng tự động căng lại, đậy kín miệng chum vại.

Đỗ Bá/Báo Gia đình & Xã hội