Vì sao người châu Âu không lắp điều hòa không khí dù trời nắng nóng gay gắt?

Điều hoà không khí rất hiếm gặp ở châu Âu

Mùa hè năm 2025, nhiều quốc gia châu Âu đang trải qua những đợt nắng nóng gay gắt kéo dài cả ngày lẫn đêm, với nhiệt độ tại một số nơi vượt quá 40°C. Tuy nhiên, điều hòa nhiệt độ vẫn không phải là giải pháp phổ biến để làm mát của người dân nơi đây.

Dù vậy, nhiều người nước ngoài khi tới châu Âu vào cao điểm nắng nóng của mùa hè sẽ không khỏi ngạc nhiên khi thấy hình ảnh những chiếc quạt máy được dùng ở nhiều nơi, ngay cả trong những nhà hàng và quán bar đông đúc. Thời điểm nắng nóng, rất khó tìm ra những nơi có điều hòa.

Trong khi đó, người dân cũng chẳng hề phàn nàn và thường tự tìm cách giải nhiệt cho bản thân bằng quạt cầm tay cho đến sử dụng khăn ướt, đá lạnh.

Nhiều người dân châu Âu cho rằng việc sử dụng điều hòa là điều xa xỉ không cần thiết, là hành động lãng phí năng lượng, không tốt cho sức khỏe vì tạo ra sự chênh lệch nhiệt độ lớn, theo CNN.

Châu Âu không tiếp cận ứng phó với nhiệt độ cao theo cùng một cách như Mỹ trong lịch sử. Trong khi khoảng 90% ngôi nhà ở Mỹ đều có điều hòa không khí, thì ở châu Âu, tỷ lệ này chỉ khoảng 20% và một số quốc gia có tỷ lệ thấp hơn nhiều.

Tại Vương quốc Anh, khoảng 5% ngôi nhà có hệ thống làm mát, trong số đó nhiều ngôi nhà có điều hòa không khí di động. Ở Đức, con số này chỉ 3%.

Khi biến đổi khí hậu gây ra các đợt nắng nóng nghiêm trọng và kéo dài, đồng thời xuất hiện ngày càng sớm hơn, một số người đang đặt câu hỏi tại sao các nước châu Âu giàu có dường như lại miễn cưỡng sử dụng điều hòa không khí, đặc biệt là khi nhiệt độ ngày càng nóng hơn.

Tại sao nhiều ngôi nhà ở châu Âu không sử dụng máy điều hòa?

Thói quen lâu dài

Đơn giản là do phần lớn các hộ dân thường không có nhu cầu làm mát không khí. Các nước châu Âu có mùa hè ấm áp nhưng thường rất ít khi đạt mức nhiệt cao như mùa hè ở Mỹ.

Thậm chí trong những ngày nóng bức nhất, không khí ở Rome (Ý) cũng không ẩm như Seoul (Hàn Quốc), Tokyo (Nhật Bản) hay Washington D.C (Mỹ). Các ngôi nhà ở Anh cũng thường được thiết kế để giữ ấm, thay vì làm mát không khí.

Chi phí đắt đỏ

Chi phí lắp đặt điều hòa ở châu Âu có thể khá đắt đỏ, đặc biệt là ở các nước như Đức, do chi phí lắp đặt, tiền điện và giá máy lạnh cao. Ở Đức, một chiếc điều hòa 1.5HP có thể có giá hơn 700 euro, nhưng phí lắp đặt có thể lên tới 1.100 euro. Chi phí điện để vận hành cũng là một yếu tố đáng kể, đặc biệt là khi thu nhập hàng tháng của một người bình thường ở mức hơn 2.000 euro.

Yếu tố kiến trúc

Một số tòa nhà ở các quốc gia Nam Âu được xây dựng để chống nóng. Kiến trúc toà nhà thường có tường dày, cửa sổ nhỏ ngăn ánh nắng chiếu vào bên trong và được thiết kế để tối đa hóa luồng không khí. Thiết kế này đã giúp các toà nhà mát hơn và giảm nhu cầu làm mát nhân tạo.

Trong khi đó, ở những khu vực khác tại châu Âu, nhà cửa không được thiết kế với mục đích giải nhiệt.

Mối quan tâm đang thay đổi

Tổ chức Khí tượng Thế giới cho biết châu Âu là lục địa có tốc độ tăng nhiệt nhanh nhất toàn cầu. Tháng 6 vừa qua là tháng 6 nóng nhất từng được ghi nhận tại Tây Âu, cho thấy mùa hè năm nay có thể là bước ngoặt buộc các thành phố châu Âu phải thay đổi. Một số quốc gia đang cân nhắc lại chính sách, giữa hai lựa chọn: mở rộng sử dụng điều hòa gắn với giải pháp "xanh hóa" năng lượng, hoặc đẩy nhanh cải tạo hạ tầng và phát triển đô thị bền vững để nâng cao khả năng chịu nhiệt của người dân.

Tuy nhiên, thái độ và mối quan tâm của người dân xung quanh vấn đề điều hoà không khí ở Châu Âu đang thay đổi khi lục địa này trở thành điểm nóng về khí hậu, với tốc độ gấp đôi so với phần còn lại của thế giới.

Lục địa này đang phải đối mặt với một tình thế tiến thoái lưỡng nan: sử dụng điều hòa không khí tiêu tốn nhiều năng lượng, trong đó có những tác động tiêu cực mà khí hậu mang lại, hoặc tìm những cách thay thế khác để đối phó với tương lai ngày càng nóng hơn.

Thực tế là tư duy xung quanh điều hoà không khí chắc chắn sẽ thay đổi ở châu Âu, đặc biệt khi nhiệt độ cực cao, và tác động đến sức khỏe, Motherway của IEA cho biết.