Vĩnh biệt người bạn của bệnh nhân phong

Thứ sáu, 17:37 23/05/2014 | Y tế

GiadinhNet - Tự nhận mình là “bạn của bệnh nhân phong ”, BS Trần Hữu Ngoạn, nguyên Giám đốc BV Phong – Da liễu Quy Hòa, nguyên cán bộ Vụ Điều trị (nay là Cục quản lý Khám, chữa bệnh Bộ Y tế) đã gắn bó cả cuộc đời mình để nghiên cứu và chăm sóc điều trị bệnh nhân phong.

Vĩnh biệt người bạn của bệnh nhân phong  1
Bác sĩ Trần Hữu Ngoạn và người bạn đời.

Ông cũng là người tiên phong trong cuộc chiến nhằm xóa đi mặc cảm của xã hội và kỳ thị đối với bệnh nhân phong. Ngày 22/5/2014, người bạn của bệnh nhân phong đã ra đi mãi mãi trong niềm tiếc thương vô hạn của gia đình, đồng nghiệp và hàng vạn bệnh nhân phong đã được ông cứu chữa.

Sinh ra và lớn lên tại làng cổ Nghĩa Đô, huyện Từ Liêm, Hà Nội, nhưng ngay sau khi tốt nghiệp Trường Đại học Y, chuyên khoa Da liễu về bệnh phong năm 1961, BS trẻ Trần Hữu Ngoạn đã tình nguyện nhận công tác tại BV Phong-Da liễu Quỳnh Lập (Nghệ An). Lúc đó, bệnh phong là căn bệnh khủng khiếp, ấn tượng của xã hội còn nặng nề. Người mắc bệnh phong bị lùa vào rừng, bị xua khỏi làng, có người đến khám, biết mình mắc bệnh phong đã về nhà tự tử vì biết không thể sống với những định kiến của xã hội.

 Trong khi thực tế bệnh phong là bệnh khó lây và nếu được phát hiện sớm, vẫn có thể chữa trị mà không để lại di chứng. Nhưng ngay nơi được trang bị kiến thức về bệnh phong, nhiều nhân viên y tế vẫn sợ lây nhiễm. Khu làm việc của cán bộ y tế biệt lập với khu điều trị bệnh nhân tới 2 cây số. Khi ấy, BS Ngoạn hiểu rằng “khắc phục một tâm lý sai lầm còn gay go hơn cách chữa một căn bệnh”. Thấu hiểu nỗi đau đớn về thể xác và tinh thần của bệnh nhân phong, việc đầu tiên ông làm để chống lại tâm lý ấy là tự nguyện vào sống chung với bệnh nhân phong. Sau khi nhận cương vị Giám đốc Trại phong-Da liễu Quỳnh Lập, ông quyết định đưa khu làm việc sát với khu bệnh nhân, đồng thời lấy một số bệnh nhân đã được điều trị làm nhân viên lái xe, tạp vụ và cả điều dưỡng. Không ít đồng nghiệp gọi hành động đó của ông là “điên”, là “khùng”.

Công việc của người bác sỹ, bạn của những bệnh nhân phong, cứ cuốn ông xa biền biệt gia đình, để chăm sóc và điều trị bệnh cho hàng ngàn người bệnh bệnh phong đau đớn về thể xác, suy sụp về tinh thần. Năm thì mười họa, ông mới về thăm nhà. Mọi công việc gia đình và chăm sóc con cái đều nhờ một tay người vợ thảo hiền. Trong khi đó, cuộc chiến với những định kiến xã hội với bệnh nhân phong mà ông tình nguyện bước vào vẫn ở phía trước. Ông không khỏi bận lòng khi thấy, người mắc bệnh bị gia đình và cộng đồng xa lánh đã đành, nhưng ngay cả khi đã khỏi bệnh rồi, những người này cũng không thể tái hòa nhập với cộng đồng vì đã trót mang trong mang tiếng “hủi”. Nhiều người sau khi khỏi bệnh không còn con đường nào khác là tình nguyện ở lại khu điều trị. Nỗi buồn và sự đau đớn của bệnh nhân cứ đeo bám ông, để rồi ông lại tiếp tục “dấn thân” với bệnh phong.

Năm 1974, khi đã 40 tuổi, ông lại được điều về làm Giám đốc BV Phong Quy Hòa, Qui Nhơn - Bình Định. Tại đây ông đã gặp những bà xơ thuộc dòng thánhFanciscaine, “những người đã tâm nguyện sống hết mình và hy sinh không đắn đo cả cuộc đời cho những người mắc bệnh phong.” Ông đã thấy ở họ sự nhẫn nại đến dịu dàng, sự chăm sóc bệnh nhân quên cả bản  thân mình. Cũng chính từ những con người giản dị mà vĩ đại đó, ông đã “tìm được chân lý của sự yêu thương” và ông thấy mình nhỏ bé trước những con người ấy.
 
Cảm phục trước tấm lòng cao cả đó, ngay tại cổng Bệnh viện Phong Quy Hòa, ông đã cho gắn dòng chữ “Xã hội sẽ tốt đẹp hơn khi chúng ta sống với nhau bằng lòng nhân ái”. Không những vậy, trong 10 năm ông làm giám đốc, nhằm xoá bỏ sự kỳ thị và xa lánh bệnh nhân phong, ông đã nỗ lực biến trại phong Quy Hòa xơ xác ngày nào đã trở thành một khu Du lịch văn hóa vườn tượng danh nhân Y học và sân khấu ngoài trời ngay bên bờ  biển, trong khuôn viên khu điều trị. Khi Bộ Y tế đồng ý đầu tư để Bệnh viện xây dựng con đường qua đèo Ghềnh Ráng vào Quy Hòa, nhiều chủ thầy muốn ông nhượng lại công trình và bù lại ông sẽ được hưởng khoản hoa hồng không ít. Nhưng ông đã không làm vậy. Ông đã chọn cách huy động bệnh nhân cùng làm, vừa tạo công việc, vừa tạo thu nhập, vừa để họ xóa đi mặc cảm là người không có ích cho xã hội.

Để thay đổi những quan niệm sai lầm và xóa bỏ đi định kiến nghiệt ngã, năm 1984, trong một lần về thăm bệnh viện Da liễu Phú Khánh, khi nhận thấy nỗi sợ hãi của không ít cán bộ y tế, trước sự chứng kiến của nhiều người, BS Trần Hữu Ngoạn đã cho mẫu bệnh phẩm lấy từ bệnh nhân phong ác tính vào cơ thể ông bằng 3 đường: Uống, nhỏ mũi và tiêm vào 4 điểm: Hai khuỷu tay, hai dáy tai là những vùng rất thuận lợi cho sự phát triển của trực khuẩn phong. Việc làm của bác sĩ Ngoạn thực sự là một cuộc "cách mạng" chống lại những quan điểm ấu trĩ, sai lầm về bệnh phong. Bản thân bác sỹ đã từng sống chung với bệnh nhân phong hơn 30 năm nhưng không hề bị lây nhiễm. Cứ như thế, ông cứ đi khắp cả nước, đến những nơi bệnh nhân phong bị ghẻ lạnh để tuyên truyền, để chăm sóc và giúp đỡ họ.

Ngay cả khi không còn làm công tác quản lý nữa, hễ có dịp ông lại đến nơi những bệnh nhân phong để gặp gỡ, thăm hỏi và làm công tác từ thiện. Cả cuộc đời sống giản dị, âm thầm và gắn bó với bệnh nhân phong, ông chỉ biết ‘cho” mà không “nhận”, thậm chí khi được đề nghị làm hồ sơ để công nhận thầy thuốc ưu tú, anh hùng lao động, hay nhận giải thưởng giải thưởng quốc tế Ghandi, ông cũng không muốn. Đồng nghiệp và bạn bè của ông nói rằng ông đã chọn cho mình “một con đường hẹp”, có lẽ  bởi ông chỉ coi mình là “bạn của bệnh nhân phong” mà thôi.
 
Cục Quản lý, Khám chữa bệnh Bộ Y tế và gia đình thương tiếc báo tin:

BS Trần Hữu Ngoạn, sinh năm 1934 tại làng Nghĩa Đô, huyện Từ Liêm, Hà Nội , Nguyên Giám đốc BV Phong Quỳnh Lập, Nguyên Giám đốc BV Phong, Da liễu Quy Hòa, Bình Định, nguyên cán bộ Vụ Điều trị ( nay là Cục quản lý khám, chữa bệnh) đã trút hơi thở cuối cùng vào hồi 22 giờ 18 phút ngày 22/5/2014 tại nhà số 5- Ngõ 81- Đường Lạc Long Quân, hưởng thọ 81 tuổi.

 Lễ viếng diễn ra từ 9 giờ 30 phút đến 11 giờ 30 phút sáng ngày 26 tháng 5 tại Nhà tang lễ Bộ Quốc phòng số 5 Trần Thánh Tông- Hà Nội.

An táng tại nghĩa trang quê nhà thôn Văn Ấp- Xã Bồ Đề- Huyện Bình Lục- Tỉnh Hà Nam.
 

Hoàng Hảo

hoainam
Ý kiến của bạn
Đẩy mạnh tiêm phòng vật nuôi, ngăn nguy cơ bệnh dại lây sang người

Đẩy mạnh tiêm phòng vật nuôi, ngăn nguy cơ bệnh dại lây sang người

Y tế - 13 giờ trước

GĐXH - Trước nguy cơ bệnh dại gia tăng trong mùa nắng nóng, nhiều địa phương ở Nghệ An đang đồng loạt triển khai tiêm vaccine phòng dại cho đàn chó, mèo, kết hợp tuyên truyền người dân quản lý vật nuôi và chủ động xử trí khi bị chó, mèo cắn, nhằm giảm nguy cơ lây truyền bệnh và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Cột mốc mới của ngoại khoa tim mạch: Phẫu thuật nội soi toàn bộ không cần cưa xương ức, cứu sống trái tim cô gái 23 tuổi

Cột mốc mới của ngoại khoa tim mạch: Phẫu thuật nội soi toàn bộ không cần cưa xương ức, cứu sống trái tim cô gái 23 tuổi

Y tế - 1 ngày trước

GĐXH - Ca phẫu thuật đã đánh dấu một bước tiến quan trọng của nền y học Việt Nam khi các bác sĩ tại Cơ sở Linh Đàm – Bệnh viện Đại học Y Dược ĐHQGHN thực hiện thành công ca phẫu thuật nội soi toàn bộ dưới tuần hoàn ngoài cơ thể để vá lỗ thông liên nhĩ cho một bệnh nhân nữ 23 tuổi.

Người đàn ông đi cấp cứu với thanh xà beng đâm xuyên đùi

Người đàn ông đi cấp cứu với thanh xà beng đâm xuyên đùi

Y tế - 4 ngày trước

GĐXH - Trong quá trình lao động, bệnh nhân bị thanh xà beng dài khoảng 1,5 mét đâm xuyên vùng đùi dẫn đến sốc chấn thương nguy kịch.

Đau bụng tưởng viêm ruột thừa, thanh niên 28 tuổi phát hiện bệnh chỉ gặp ở khoảng 2% dân số

Đau bụng tưởng viêm ruột thừa, thanh niên 28 tuổi phát hiện bệnh chỉ gặp ở khoảng 2% dân số

Y tế - 4 ngày trước

GĐXH - Một cơn đau bụng âm ỉ kéo dài gần một ngày tưởng chừng chỉ là viêm ruột thừa đã đưa nam thanh niên 28 tuổi đến bệnh viện và phát hiện một dị tật bẩm sinh hiếm gặp tồn tại âm thầm suốt nhiều năm mà không hề hay biết.

Nâng tầm vị thế nghề điều dưỡng trong kỷ nguyên số: Vai trò đồng hành của truyền thông báo chí

Nâng tầm vị thế nghề điều dưỡng trong kỷ nguyên số: Vai trò đồng hành của truyền thông báo chí

Y tế - 6 ngày trước

GĐXH - Tọa đàm “Truyền thông báo chí với vai trò nâng cao vị thế nghề điều dưỡng trong kỷ nguyên mới” do Tạp chí Điều dưỡng Việt Nam tổ chức đã khẳng định vai trò trụ cột của lực lượng điều dưỡng trong hệ thống y tế hiện đại, đồng thời đưa ra những kiến nghị, giải pháp để cơ quan truyền thông nâng cao hình ảnh, chế độ đãi ngộ cho lực lượng điều dưỡng.

Từ châu Phi về, nhiều người nguy kịch do mắc căn bệnh này

Từ châu Phi về, nhiều người nguy kịch do mắc căn bệnh này

Y tế - 1 tuần trước

GĐXH - Các bệnh nhân đều nhập viện trong tình trạng sốt cao, rét run, đau đầu, đau mỏi toàn thân và có tiền sử sinh sống, lao động tại các quốc gia châu Phi.

Gắp con đỉa sống dài 12cm trong đường thở bệnh nhi 8 tuổi

Gắp con đỉa sống dài 12cm trong đường thở bệnh nhi 8 tuổi

Y tế - 1 tuần trước

GĐXH - Các bác sĩ Bệnh viện Sản - Nhi tỉnh Quảng Ngãi vừa gắp thành công con đỉa sống trong đường thở của bệnh nhi 8 tuổi.

Mệt mỏi, sụt cân sau thời gian dài táo bón, người phụ nữ 48 tuổi nhận kết quả không ngờ

Mệt mỏi, sụt cân sau thời gian dài táo bón, người phụ nữ 48 tuổi nhận kết quả không ngờ

Y tế - 3 tuần trước

GĐXH – Bản thân bệnh nhân nghĩ rằng do táo bón kéo dài dẫn đến chảy máu. Tuy nhiên, khi đi khám, kết quả nội soi đã khiến chị bất ngờ.

Người phụ nữ 67 tuổi ở Hà Nội mang khối u gan phình gấp 10 lần chỉ sau vài tháng dùng thuốc nam truyền miệng

Người phụ nữ 67 tuổi ở Hà Nội mang khối u gan phình gấp 10 lần chỉ sau vài tháng dùng thuốc nam truyền miệng

Y tế - 3 tuần trước

GĐXH - Từ một khối u nhỏ chỉ 2 cm, người bệnh cho rằng chưa nguy hiểm nên đã quyết định tự điều trị tại nhà bằng thuốc nam không rõ nguồn gốc. Sau vài tháng, khối u tăng lên 20cm, hoại tử, buộc phải cắt gần một nửa lá gan.

Quả thận 'dập nát' của nam bệnh nhân 31 tuổi được bác sĩ đưa ra ngoài cơ thể rồi ghép lại thành công

Quả thận 'dập nát' của nam bệnh nhân 31 tuổi được bác sĩ đưa ra ngoài cơ thể rồi ghép lại thành công

Y tế - 3 tuần trước

GĐXH - Sau tai nạn giao thông nghiêm trọng, nam bệnh nhân 31 tuổi đứng trước nguy cơ mất quả thận phải suốt đời. Tuy nhiên, bằng kỹ thuật ghép thận tự thân đầu tiên, các bác sĩ đã “hồi sinh” thành công quả thận từng bị đứt rời và dập nát nặng.

Top

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.