4 nguyên nhân phổ biến gây đau bụng sau sinh và cách khắc phục hiệu quả

Sau khi sinh, nhiều phụ nữ phải đối mặt với tình trạng đau bụng sau sinh không ngờ tới. Những cơn đau này có thể khác nhau ở từng người, ngay cả những bậc cha mẹ có kinh nghiệm cũng không thể chuẩn bị cho tất cả. Đừng để những cơn đau nhức này ảnh hưởng đến quá trình hồi phục của sản phụ. Tìm hiểu nguyên nhân và cách giảm thiểu đau bụng sau sinh để nhanh chóng lấy lại sức khỏe.

1. Nguyên nhân gây ra đau bụng sau sinh

Bị đau quặn bụng ở vùng bụng dưới sau khi sinh là điều hoàn toàn bình thường. Trong suốt thai kỳ, tử cung đã lớn gấp nhiều lần kích thước ban đầu – đồng thời lớp niêm mạc dày lên và các mạch máu giãn nở để hỗ trợ nhau thai và em bé. Khi em bé chào đời, cơ thể người mẹ bắt đầu quá trình trở lại trạng thái ban đầu.

Cơn đau sau sinh

Lý do phổ biến nhất khiến sản phụ bị đau bụng là do tử cung co bóp để thu nhỏ về kích thước ban đầu. Trong khi co bóp, cơ thể cũng đang cố gắng ép các mạch máu trong tử cung lại để ngăn ngừa chảy máu quá nhiều.

Những cơn co thắt này giống như các "phiên bản mini" của cơn co chuyển dạ và đôi khi chúng được gọi là "cơn đau sau sinh" vì cảm thấy đau sau khi sinh em bé.

Cơn quặn bụng có thể rất giống với chuột rút kinh nguyệt, mức độ từ nhẹ đến đôi khi nghiêm trọng và chúng có xu hướng dễ nhận thấy hơn ở những lần mang thai thứ hai hoặc thứ ba trở đi.

Cơn đau sau sinh thường gây khó chịu nhất trong vài ngày đầu sau sinh. Chúng có xu hướng giảm dần sau đó nhưng sản phụ có thể nhận thấy chúng rõ rệt hơn khi cho con bú do hành động bú mẹ kích thích giải phóng oxytocin, một hormone gây co bóp tử cung.

Sinh mổ

Cơn đau sau sinh không chỉ ảnh hưởng đến những người sinh thường. Tử cung sản phụ cũng co lại theo cách này sau khi sinh mổ do tử cung cần trở lại kích thước trước khi mang thai.

Tuy nhiên, điều quan trọng cần lưu ý là sản phụ có thể cảm thấy khó chịu thêm ở vùng bụng dưới sau khi sinh mổ. Vì đây là một ca đại phẫu, có thể cảm thấy đau quặn và đau nhức khi vết mổ và các mô xung quanh đang lành lại.

Táo bón

Táo bón cũng có thể là nguyên nhân gây đau bụng sau sinh, tình trạng này có thể do mức progesterone cao trong thai kỳ, chế độ ăn uống, chẳng hạn như thiếu chất xơ và mức độ hoạt động bị giảm sút. Táo bón đi kèm với chứng đau quặn bụng và cũng có thể cảm thấy đầy hơi…

Tình trạng này có thể đặc biệt dễ xảy ra nếu sinh mổ. Do sinh mổ, sản phụ có thể phải nằm trên giường lâu hơn để hồi phục sau phẫu thuật. Hơn nữa, một số loại thuốc giảm đau có thể làm chậm hệ thống tiêu hóa, dẫn đến ứ đọng và gây đau quặn bụng.

Nhiễm trùng và các vấn đề khác

Mặc dù ít phổ biến hơn nhưng vẫn có khả năng phát triển nhiễm trùng sau khi sinh. Một số loại nhiễm trùng dễ xảy ra hơn những loại khác. Cần lưu ý rằng sản phụ có thể cảm thấy đau và quặn bụng không liên quan gì đến việc sinh nở, ví dụ như:

Viêm nội mạc tử cung: Là tình trạng viêm niêm mạc tử cung do nhiễm trùng. Các triệu chứng khác bao gồm sốt, táo bón, tiết dịch âm đạo bất thường và đau vùng chậu.

Viêm âm đạo do vi khuẩn: Là nhiễm trùng do quá nhiều vi khuẩn xấu trong tử cung. Các triệu chứng khác bao gồm cảm giác nóng rát khi đi tiểu, dịch tiết có mùi hôi và ngứa, đau ở âm hộ.

Nhiễm trùng đường tiết niệu: Ảnh hưởng đến niệu quản, bàng quang, niệu đạo và thận. Các triệu chứng khác bao gồm sốt, đau hoặc đi tiểu thường xuyên, tiểu gấp, nước tiểu đục, có máu và đau vùng chậu.

Viêm ruột thừa: Mặc dù hoàn toàn không liên quan đến việc sinh nở nhưng lưu ý rằng có thể gặp phải viêm ruột thừa và các tình trạng khác trong giai đoạn hậu sản . Cẩn trọng với các triệu chứng khác bao gồm sốt nhẹ, buồn nôn, nôn, đau bụng trở nên tồi tệ hơn khi di chuyển và tiêu chảy, táo bón.

2. Phương pháp giảm đau bụng sau sinh

Các phương pháp điều trị chủ yếu tập trung vào việc giảm bớt sự khó chịu, vì cơn co thắt tử cung là quá trình tự nhiên cần thiết để tử cung phục hồi.

Sử dụng thuốc

Thuốc giảm đau không kê đơn (OTC): Thường là Ibuprofen, giúp làm giảm các cơn đau co thắt nhẹ và vừa.

Thuốc kê đơn: Đối với cơn đau dữ dội, bác sĩ có thể kê một đợt thuốc giảm đau mạnh hơn trong thời gian ngắn.

Biện pháp chăm sóc tại nhà

Chườm nóng: Sử dụng túi chườm nóng hoặc chai nước nóng đặt lên vùng bụng dưới để giúp thư giãn cơ và giảm đau.

Vận động nhẹ: Đi bộ nhẹ nhàng ngay khi cơ thể cho phép. Việc này giúp giảm đau và đồng thời tốt cho nhu động ruột (giảm táo bón).

Thư giãn và hít thở sâu: Luyện tập các bài tập hít thở sâu để vượt qua cơn đau và giữ bình tĩnh.

Giữ bàng quang trống: Đi tiểu thường xuyên để giảm áp lực lên tử cung.

Cho con bú thường xuyên: Việc cho con bú kích thích tử cung co bóp nhanh hơn để trở về kích thước ban đầu, từ đó giúp giai đoạn đau quặn bụng kết thúc sớm hơn.

Điều trị nguyên nhân

Nếu cơn đau quặn bụng là do nguyên nhân khác (không phải co thắt tử cung tự nhiên), cần điều trị dứt điểm:

Táo bón: Uống nhiều nước, các chuyên gia khuyến nghị nên uống khoảng 3 lít mỗi ngày nếu bạn đang cho con bú. Ăn chế độ ăn giàu chất xơ với nhiều trái cây, rau quả tươi và nếu dùng thuốc làm mềm phân hoặc thuốc nhuận tràng cần hỏi ý kiến bác sĩ.

Nhiễm trùng (viêm nội mạc tử cung, viêm đường tiết niệu): Sản phụ cần đi khám để được bác sĩ chẩn đoán và kê đơn thuốc kháng sinh hoặc các loại thuốc điều trị thích hợp khác.