Bật khóc với “cái ôm đầu tiên”

Niềm hạnh phúc của sản phụ khi được ôm con ngay khi bé chào đời. Ảnh: N.Mai

Hạnh phúc vô bờ với "cái ôm đầu tiên"

TS.BS Trần Thị Hoàng, Phó Giám đốc Bệnh viện Phụ sản – Nhi Đà Nẵng cho biết, “da kề da” hay còn gọi là “cái ôm đầu tiên” là phương pháp chăm sóc thiết yếu trẻ sơ sinh, được Bộ Y tế phối hợp với Tổ chức Y tế thế giới (WHO) triển khai tại Việt Nam từ năm 2014. Phương pháp này đã được đưa vào áp dụng thí điểm tại Bệnh viện Phụ sản Nhi – Đà Nẵng từ tháng 7/2014. Đến giữa tháng 9/2014, trên 80% số ca sinh thường tại bệnh viện đã được áp dụng phương pháp này, tháng 10/2014 bắt đầu thí điểm trên các ca sinh mổ. Tính đến thời điểm hiện tại, khoảng 95% số trẻ sinh ra tại bệnh viện (kể cả sinh thường và sinh mổ) đã được áp dụng “da kề da”.

Tại phòng sinh của bệnh viện, chúng tôi có dịp chứng kiến những hình ảnh vô cùng đẹp đẽ về tình mẫu tử thiêng liêng. Những đứa trẻ mới chào đời nằm gọn trên người mẹ, “da kề da”, miệng không rời bầu sữa mẹ. Với các bà mẹ, dù mới trải qua ca sinh nở, mặt vẫn còn nhiều nét xanh xao, nhưng ai cũng nở một nụ cười mãn nguyện khi được ôm đứa con bé bỏng trong lòng.

Nằm vỗ về đứa con trai đầu lòng vừa mới chào đời trên ngực, chị Trần Thị Thanh Huyền (TP Đà Nẵng) giọng run run: “Hạnh phúc lắm các chị ạ. Do lần đầu sinh nở nên em khá lo lắng. Lúc sinh con xong, em cũng đau, nhưng khi các bác sĩ đặt con lên bụng em, mọi cảm giác đau đớn gần như không còn nữa. Lúc ấy, chỉ biết khóc vì quá hạnh phúc!”.

Chị Trần Tố Trang (33 tuổi, ở Sơn Trà, Đà Nẵng) không giấu được niềm vui khi đón cậu con trai thứ hai của gia đình. Chị Trang cho biết, đây là lần đầu tiên chị được ôm con ngay sau khi sinh. Con trai đầu của chị vẫn được đỡ đẻ theo phương pháp truyền thống. Tức là cháu được lau khô, quấn tã, đưa ra ngoài tiêm chủng và dán số, sau đó mới bế quay trở lại với mẹ.

Chị Trang xúc động: “Lần này, cảm giác lạ hơn rất nhiều. Lần trước, tôi còn lo lắng xem con trông như thế nào, có khỏe mạnh hay không? Còn lần này thì không  có nỗi lo ấy nữa vì con “chuyển” từ bụng mẹ ra và nằm ngay trên bụng mẹ. Tôi thấy an tâm hơn rất nhiều, bởi ngay lúc con ra đời đã nằm trong vòng tay mẹ. Mọi nét mặt, cử chỉ của con tôi đều quan sát được. Đó là điều mãn nguyện nhất”.

Góp phần giảm nguy cơ tử vong ở trẻ sơ sinh

TS.BS Trần Thị Hoàng thông tin, đối với các phương pháp trước đây, em bé sinh ra đời sẽ được lau khô, đem ra ngoài hút dịch, tiêm chủng, dán số... rồi mới bế quay trở lại phòng sinh để cho bú mẹ. Như vậy, sẽ có rất nhiều khoảng thời gian “trống”, khiến em bé rất dễ bị mất nhiệt.

Với phương pháp “da kề da”, sau khi chào đời, em bé sẽ được lau khô, tiếp đến là cho nằm trực tiếp trên người mẹ. Sau đó, bác sĩ tiến hành kẹp cắt rốn muộn (từ 1-3 phút sau khi sổ thai) và cho trẻ bú sữa mẹ sớm trong 1 giờ sau sinh. Như vậy, 4 bước của “cái ôm đầu tiên” đều được thực hiện khi em bé đang nằm trên bụng mẹ.

“ Sở dĩ cho trẻ “da kề da” với mẹ ngay bởi lẽ, người mẹ chính là “lồng sưởi” tự nhiên và giữ ấm tốt nhất, giúp cho trẻ không bị hạ thân nhiệt. Trong khi, hạ thân nhiệt là một trong những nguyên nhân gây tử vong, gây nhiễm trùng và nhiều bệnh khác cho trẻ. Theo các nghiên cứu tại các nước đang phát triển, nguy cơ tử vong ở những trẻ bị hạ thân nhiệt cao gấp 3 lần so với những trẻ được ủ ấm một cách tốt nhất”, TS.BS Trần Thị Hoàng chia sẻ thêm thông tin.

Bên cạnh việc giữ ấm cho trẻ, phương pháp “da kề da” là sự chuyển tiếp một cách “hoàn hảo” từ bào thai đến tiếp xúc trực tiếp với da mẹ. Trẻ sinh ra sẽ được nằm trong vòng tay âu yếm của mẹ chứ không phải trong một môi trường xa lạ. Theo nghiên cứu của Tổ chức Y tế thế giới, việc trẻ được nằm trên bụng mẹ ngay sau khi sinh sẽ giúp cho sự gắn kết mẹ con lâu dài. Kết quả nghiên cứu trên 2.000 cặp mẹ con sau sinh cho thấy, trẻ được làm “da kề da” sẽ cảm thấy hài lòng và ít khóc hơn tới 10 lần so với những trẻ không áp dụng phương pháp này.

Bên cạnh đó, với việc tiếp xúc “da kề da” và cho con bú ngay sau đó sẽ giúp kích thích co hồi tử cung nhanh hơn ở bà mẹ, giảm nguy cơ chảy máu sau sinh. Hơn nữa, bà mẹ sẽ cảm thấy an tâm, hạnh phúc hơn rất nhiều khi không phải "sốt ruột, chờ được gặp con".

Theo Bệnh viện Phụ sản – Nhi Đà Nẵng, sau khi áp dụng phương pháp “cái ôm đầu tiên”, tỷ lệ số trẻ nhập đơn vị hồi sức sơ sinh đã giảm đi khoảng 30%. Bên cạnh đó, trước khi làm “da kề da”, tỷ lệ trẻ bú mẹ ngay trong 1 giờ đầu sau sinh chỉ đạt gần 30%. Tuy nhiên, hiện nay, con số này đã đạt gần 90% số trẻ được bú sữa mẹ ngay 1-2 giờ đầu sau khi chào đời.  Số liệu thống kê cũng cho thấy, sau khi ra viện, số trẻ được áp dụng “da kề da” vẫn duy trì bú sữa mẹ đã vượt lên 60%. Đây là một con số đáng khích lệ, bởi lẽ, bú sữa mẹ hoàn toàn sau sinh có thể ngăn ngừa tiêu chảy và nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính, giảm thiểu đáng kể nguy cơ tử vong sơ sinh ở trẻ nhỏ.

Mai Thùy/Báo Gia đình & Xã hội