Cái bánh chưng và anh cán bộ

Nói về anh cán bộ, tin tức nóng nhất là việc Bộ Nội vụ đang có dự kiến sẽ cho nghỉ 100.000 công chức, viên chức với kinh phí khoảng 8.000 tỷ đồng.

Theo đây, nếu cán bộ đồng ý nghỉ hưu sớm thì được hỗ trợ gần 100 triệu đồng mỗi người, còn nếu bị buộc thôi việc thì cũng lĩnh chừng 75 triệu đồng. Kế hoạch tốn kém này đang được đặt dưới cái mác tinh giản biên chế, nhưng sự thật và cái hàm ý phía sau nó thì không chỉ có vậy.

Cùng lúc ấy, trên đường phố Hà Nội, ở các điểm tập kết rác, sau Tết, người ta gom được cả ngàn chiếc bánh chưng, hàng trăm cân giò chả, chưa kể nhiều loại thực phẩm vốn từng có giá cao, hàng sang nhưng bị vứt đi.

Liên kết hai sự việc việc với nhau thì cùng thấy một chữ “lãng phí”. Nhưng thái độ đối với sự lãng phí lại khác nhau.

Hãy xem trong năm qua, câu chuyện tốn nhiều giấy mực bậc nhất, không thể không nhắc đến nhận xét “30% công chức sáng cắp ô đi, tối cắp về”, nghĩa là chúng ta có đến 1/3 số cán bộ làm việc không hiệu quả, có cũng được mà không cũng chả sao. Như thế, số này phải bị “vứt” đi ngay mới phải, song làm việc ấy đâu có dễ và bằng chứng là sau đó có nhiều nhận xét, con số khác nhau tiếp tục được đưa ra ở các góc độ tiếp cận dẫn đến phủ nhận hoặc gián tiếp công nhận khác nhau.

Thế còn chuyện vứt bánh chưng? Thực ra thì năm nào chẳng có chuyện ấy và cũng là lẽ thường bởi hàng đã quá hạn sử dụng thì làm sao dùng được nữa. Còn vì sao cái bánh hỏng, có muôn vàn lý do, xin đừng vội phán xét.

Như vậy, ở góc độ tốt-xấu, tiết kiệm - lãng phí, hiệu quả - vô dụng thì anh cán bộ và cái bánh chưng trong trường hợp này lại rất khác nhau. Vứt bánh chưng để không làm hại người, tốn kém chẳng là bao. Bỏ đi anh cán bộ yếu kém, vốn đi làm thì cũng chỉ là... làm hại, lại tốn cả nghìn tỉ đồng, xót ruột lắm chứ, dù đó cũng là việc nên làm.

Sông Hồng