Đạo diễn Lê Quý Dương được vinh danh và trao tặng danh hiệu 'Giáo sư danh dự'

Ngày 2/9, đúng dịp kỷ niệm 81 năm Quốc khánh Việt Nam, Đại sứ quán Mông Cổ tại Việt Nam phối hợp Trường đại học Văn hóa nghệ thuật Mông Cổ tổ chức lễ vinh danh và trao tặng danh hiệu "Giáo sư danh dự" cho đạo diễn Lê Quý Dương.

Danh hiệu là sự ghi nhận những đóng góp của đạo diễn Lê Quý Dương trong công tác đào tạo, hợp tác nghiên cứu sân khấu, sự kiện, lễ hội và văn hóa Việt Nam-Mông Cổ trong thời gian qua, nhất là với Trường đại học Văn hóa nghệ thuật Mông Cổ.

Tại buổi lễ, bà Ganbaatar Hulan - Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Mông Cổ tại Việt Nam đã gửi lời chúc mừng, cảm ơn tới đạo diễn Lê Quý Dương, đồng thời đánh giá cao những đóng góp, sáng kiến thiết thực, nỗ lực thúc đẩy mở rộng, phát triển quan hệ trong các lĩnh vực hợp tác văn hóa nghệ thuật, giáo dục của hai nước Mông Cổ-Việt Nam, góp phần tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau và củng cố tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước.

Phát biểu tại buổi lễ, Giáo sư, Tiến sĩ Ariunjoloo - Hiệu trưởng Trường đại học Văn hóa nghệ thuật Mông Cổ nhấn mạnh: "Việc Trường đại học Văn hóa nghệ thuật Mông Cổ trao tặng danh hiệu Giáo sư danh dự là sự ghi nhận xứng đáng, thể hiện sự trân trọng các đóng góp quý báu của đạo diễn Lê Quý Dương đối với nhà trường và nền văn hóa nghệ thuật sân khấu Mông Cổ nói chung".

Với vai trò mới, đạo diễn Lê Quý Dương cho biết, anh coi đây là vinh dự nhưng cũng là trọng trách mới trong công việc, đồng thời đưa đến nhiều cơ hội giao lưu, hợp tác trong lĩnh vực sân khấu, nghệ thuật với Mông Cổ. 

Nhiều năm qua, với vai trò là đạo diễn và cương vị Chủ tịch Uỷ ban Festival và Hợp tác Quốc tế của Hiệp hội sân khấu thế giới - IFCPC/ITI, đạo diễn Lê Quý Dương đã làm cầu nối đưa sân khấu Việt ngày càng có vai trò quan trọng trong khu vực châu Á – Thái Bình Dương nói riêng và sân khấu thế giới nói chung. Anh cũng tham gia hợp tác với nhiều đơn vị nghệ thuật quốc tế để giao lưu học hỏi, truyền đạt kinh nghiệm về các phương pháp đào tạo sinh viên chuyên ngành biểu diễn và dàn dựng trong lĩnh vực sân khấu.

Trước khi được Đại sứ quán Mông Cổ tại Việt Nam và Trường đại học Văn hóa nghệ thuật Mông Cổ vinh danh, đạo diễn Lê Quý Dương cũng từng được Hội đồng Âm nhạc, Văn chương và Nghệ thuật của UNESCO trao tặng Bằng Danh dự vì những đóng góp xuất sắc trong việc gìn giữ và phát triển các giá trị văn hóa truyền thống dân tộc Việt Nam.

Đạo diễn Lê Quý Dương sinh năm 1968 tại Hà Nội, trong một gia đình nghệ sĩ, trí thức. Anh từng đỗ thủ khoa Trường đại học Sân khấu Điện ảnh Hà Nội khóa 1985- 1990, chuyên ngành Lý luận Phê bình sân khấu.

Sau khi tốt nghiệp, anh có kịch bản sân khấu đầu tay "Chợ đời", đạt Huy chương Vàng Hội diễn sân khấu chuyên nghiệp toàn quốc.

Năm 1993, Lê Quý Dương từ bỏ công việc ở Cục nghệ thuật biểu diễn, du học tự túc tiếng Anh tại Sydney, Australia. Phải làm nhiều nghề lao động vất vả để sinh sống và học tập, năm 1995, Lê Quý Dương thi đỗ học bổng OPRS tại Đại học News South Wales. Năm 2001, Lê Quý Dương được Chính phủ Liên bang Úc và Khối Liên hiệp Anh trao tặng Giải thưởng Nghệ thuật mang tên cố Thủ tướng Anh, Winston Churchill với thành tích ứng dụng các tinh hoa nghệ thuật biểu diễn truyền thống Việt Nam và châu Á vào sân khấu đương đại Úc qua vở diễn "Lời Thỉnh Cầu Mùa Xuân".

Năm 2002, Lê Quý Dương thi đỗ học bổng William Fulbright của Mỹ. Năm 2003, anh được trao giải thưởng Paul Verhoeven cho phim ngắn "She".

Trong gần 30 năm gắn với lĩnh vực sân khấu, anh đã có hàng trăm vở diễn, chương trình liên hoan, lễ hội và sự kiện văn hóa nghệ thuật, thể thao và du lịch trên các sân khấu nhà hát và các sân khấu quảng diễn quy mô lớn, vừa mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc, vừa thể hiện được các thử nghiệm, sáng tạo hiện đại. 

Anh được công chúng và giới làm nghề trân trọng mệnh danh "phù thủy của các sự kiện lễ hội" vì đã có nhiều đóng góp trong việc định hình thương hiệu các Festival văn hóa lớn của các tỉnh, thành phố như các chương trình tại Festival Huế như: "Đêm Hoàng cung" (2006), "Huyền thoại Sông Hương" (2008), "Hành trình mở cõi" (2010), "Thiên hạ Thái Bình" (2012); Lễ kỷ niệm 1050 năm nhà nước Đại Cồ Việt năm 2018, Lễ hội Hoa Lư năm 2022, Festival đầu tiên của Ninh Bình – Tràng An kết nối di sản; Lễ kỷ niệm 990 năm Thanh Hóa… và rất nhiều Festival cho các tỉnh thành.

Trong sự nghiệp sân khấu tại Việt Nam, đạo diễn Lê Quý Dương đã có nhiều vở diễn để lại ấn tượng sâu đậm trong công chúng, từ vở diễn đầu tay "Chợ đời" cho đến những vở diễn sau này như: "Đi giữa đời lặng lẽ", "Những giấc mơ bí mật của chú Tễu và Kangaroo", "Các cụ gánh còng lưng", "Mơ rồng", "Vụ án người đốt đền (Herostratus)"…

Hiện tại, đạo diễn Lê Quý Dương tiếp tục ghi dấu ấn với sự sáng tạo mới khi dàn dựng những không gian sân khấu trải nghiệm chân thực và sống động ngay tại các điểm di sản văn hóa và lịch sử truyền thống, vừa tạo nên sức sống cho các di tích văn hóa lịch sử, vừa là những sản phẩm văn hóa du lịch. Bắt đầu từ Huyền thoại tuổi thanh xuân với câu chuyện về 10 cô gái Ngã ba Đồng Lộc, vở diễn đã biểu diễn hàng trăm buổi, thu hút hàng nghìn khán giả tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam và được dàn dựng tại một số nước châu Á.

Sau Huyền thoại tuổi thanh xuân, đạo diễn Lê Quý Dương tiếp tục dàn dựng chuỗi các chương trình sân khấu trải nghiệm trên các tọa độ lửa trong thời kỳ chiến tranh dọc theo chiều dài đất nước. Cùng với Ngã ba Đồng Lộc là chương trình sân khấu thực cảnh "Đất thép", tái hiện không gian lịch sử và truyền thống hào hùng của Khu di tích quốc gia đặc biệt Địa đạo Củ Chi (Thành phố Hồ Chí Minh) và sắp tới là chương trình tưởng nhớ 11 TNXP, dân quân đã hi sinh làm nên một huyền thoại Truông Bồn.