Độc đáo nghề hái lá cây để trang điểm cho hoa quả

Gọi là nghề "đặc biệt", vì đó chỉ là một nghề "ăn theo" tuy nhiên nó lại khá độc đáo, mang lại thu nhập cao và ít gặp phải sự rủi ro cũng như sự cạnh tranh như các nghề khác. Chính vì vậy, thương lái đã đặt cho nó một cái tên khá mĩ miều "Nghề trang điểm cho hoa quả".

 

Những người bán lá cây đang lựa chọn lá cây và bó lại để bán. (Ảnh Đ.Đ).

 

Những tưởng câu chuyện kiếm tiền từ lá cây chỉ là chuyện phiếm của những người dư thừa thời gian, tuy nhiên nghề bán lá cây trang trí cho hoa quả, hiện nay đang trở thành một nghề khá hót ở một số tỉnh lân cận quanh Hà Nội. Để mục sở thị ngành nghề đặc biệt này, cũng như tìm hiểu những câu chuyện phía sau của những "chiếc lá" biến thành tiền, chúng tôi đã tìm đến một số chợ đầu mối ở Hà Nội. Tại chợ đầu mối Long Biên, một trong những điểm đầu mối hoa quả lớn nhất ở Hà Nội. Chúng tôi dễ dàng bắt gặp hình ảnh hàng chục người, đang loay hoay với những đống lá cây cao ngồn ngộn, bàn tay thoăn thoắt buộc những nhánh cây lại với nhau thành từng bó, với nhiều kích cỡ khác nhau.

Cố gắng chen qua đám đông những thương lái đang gồng gánh hoa quả ra xe, chúng tôi tiến lại một gian hàng bán lá cây. Tại đây, người mua kẻ bán tập nập. Lá cây được bày bán cũng có nhiều loại, nhiều kích cỡ khác nhau, giá cả cũng tùy theo. Với một bó lá khoảng 3 - 4 nhánh lá cây có giá từ 2000 - 3000 đồng/1 bó, cứ như vậy theo số nhánh và kích cỡ, bó to hơn một chút thì có giá từ 5.000 - 6.000 đồng, bó to nhất và cũng có giá lớn nhất dao động từ 10.000 - 12.000 đồng/bó.

Một điều khá đặc biệt, riêng ở các gian hàng lá cây này, tuyệt đối không có bất kỳ sự trả giá hay mặc cả, người mua kẻ bán đều tỏ ra rất thoải mái. Tiến lại gần một người phụ nữ đang mải mê xếp những lá cây từ trong bao tải ra, chúng tôi bắt chuyện và được biết chị là Trần Thị Vân (ở huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên), khi biết chúng tôi muốn tìm hiểu về cái nghề đặc biệt này, chị Vân bảo: "Tôi làm nghề này cũng được gần 6 năm rồi, so với các nghề khác, nghề bán lá cây này không phải mất vốn đầu tư, nhưng lúc nào cũng đắt hàng mà chẳng khi nào lo bị ế và cũng không lo bị lỗ vốn gì cả. Vào những ngày lễ, ngày rằm mùng một, nhiều hôm hoa quả về nhiều lá cây không có mà bán ấy chứ".

Ở chợ đầu mối này, không chỉ có chị Vân, mà chị Hà (ở Đông Anh, Hà Nội) cũng đến với nghề một cách rất tình cờ, theo chia sẻ của chị Hà chúng tôi được biết, trước đây chị xuất phát từ một người bán hàng rong. Sau thời gian miệt mài trên các tuyến đường thành phố để bán hoa quả, giờ đây chị đã có một gian hàng cung cấp lá cây trong chợ đầu mối Long Biên. Chị Hà tâm sự: "Lúc đầu tôi cũng không biết đến cái nghề này, nhưng do một người bạn quen biết bán hoa quả ở chợ Long Biên gợi ý cho nên đổi nghề. Tôi nhớ lần đó chị bạn có gợi ý rằng: Nhà mày ở ngoại thành dễ kiếm được các loại lá cây, sao không kiếm một ít lá mang ra đây mà bán. Thế là tôi có nghề, giờ thu nhập cũng tạm ổn".

Đưa vội cho khách hàng mấy bó lá cây rồi cầm lại một đống tiền lẻ, chị Hà nheo mắt rôi bộc bạch " Nghề này ở chợ toàn thu tiền lẻ thôi các chú ạ, mỗi bó có giá chỉ vài nghìn đồng, bó nào lá đẹp, tươi và hiếm thì cũng bán được 15000 nghìn đồng một bó to. Thu nhập thì cũng tùy thuộc vào từng hôm, nhưng mà hay lắm nghề này càng nắng càng khó bán, bởi lá cây lúc đó nhanh bị héo. Còn những ngày mưa hay ngày lễ, ngày rằm thì nhiều hôm không có hàng mà bán nữa. Trung bình một ngày ở chợ này tôi có thể kiếm được từ 400.000 đồng từ việc bán lá cây. Mấy chị bên gian hàng đối diện còn thu có thu nhập tốt hơn, vì họ có nhiều mối hàng quen từ trước. Một ngày các chị ấy kiếm được 500.000 - 600.000 là chuyện bình thường", nói rồi chị chỉ tay về hướng các gian hàng lá cây đối diện.

 

Thời gian gần đây, nhu cầu làm đẹp và trang trí cho hoa quả nhờ lá cây ngày càng được các chủ sạp hoa quả quan tâm hơn, số tiền bỏ ra mua lá để trang trí không đáng là bao, nhưng lại thu hút được người tiêu dùng nhờ tạo ra sự tươi mới cho hoa quả. Chị Nguyễn Thu Thảo chủ một sạp hoa quả ở chợ Cầu Giấy (Hà Nội) cho biết: "Để hoa quả trông ngon mắt hơn, chúng tôi thường mua lá tươi về trang trí. Các loại lá hay dùng là lá xà cừ, lá lim, vì lá này dày và có màu xanh đậm, tươi lâu. Bó to, tôi mua 10.000 đồng, bó nhỏ chỉ 2.000 đồng. Bởi vậy bỏ thêm vài chục nghìn mỗi ngày cho việc mua lá thì thấm vào đâu, miễn sao làm cho quả đẹp mắt hơn, ngon hơn và làm tăng sự hấp dẫn cho người mua là được".

 

Lá cây sau khi bán sẽ được các chủ sạp trang trí cho hoa quả thêm đẹp mắt và thu hút. (Ảnh Đ.Đ).

Chính từ những nhu cầu thực tế này, cùng với đặc thù của nghề là kinh doanh không cần vốn, mà lại có được một mức thu nhập khá ổn lên đến hơn chục triệu đồng một tháng. Vì thế một số người dân ở các tỉnh thành, các huyện ven khu vực Hà Nội đã chuyển hướng sang buôn bán và săn tìm các loại lá cây. Mặc dù khá đơn giản, nhưng đằng sau nó lại chứa nhiều nguy hiểm, cũng như có một sự cạnh tranh ngầm nhất định. Chị Vân chia sẻ: "Lá cây chúng tôi bán chủ yếu là lá xà cừ, lim... Bởi những loại này vừa giữ được tươi lâu lại dễ kiếm. Nguồn lá cây thì không thiếu, nhưng để hái được nó nhiều khi cũng mất rất nhiều công sức. Bởi nếu lấy ở những cây nhỏ, lá non thì khó bán, với lại người làng sẽ không cho bẻ những cây nhỏ. Vì vậy chúng tôi phải tìm những cây to để hái lá, việc trèo leo với con gái là rất khó khăn, nhiều khi tôi phải nhờ chồng và cậu con trai tranh thủ trèo cây hái lá giúp. Tháng trước con trai tôi do trèo cây bất cẩn nên bị trượt chân ngã, cũng may là nó bị rơi xuống ao cá của nhà chứ nếu không thì không biết như thế nào nữa".

Không chỉ có sự khó khăn và hàng loạt những tai nạn rình rập, mà công việc lựa chọn lá cũng phức tạp không kém. "Muốn lá bán được nhanh thì lá phải tươi, lá hái về phải rửa sạch và loại bỏ những lá bị sâu, lá héo. Khó nhất là những người đặt hàng sẵn, mà quả nào thì phải tìm được lá đó. Với một số loại hoa quả thông dụng thì dễ vì cứ dùng lá xà cừ là được, nhưng còn với những hoa quả khác như bưởi, nho, ổi... và nhiều lá khác chúng tôi cũng phải đi mua lại đấy", chị Hương, người bán hàng ở gian bên cạnh chị Vân chen vào giữa câu chuyện của chúng tôi.

Khi Bình minh vừa ló rạng, chúng tôi chia tay chị Vân, chị Hương, chị Hà... rồi rời khỏi khu chợ Long Biên một cách vội vã. Nhưng cũng không quên mua cho mình một bó lá xà cừ để có thể hiểu rõ hơn, và cảm nhận được rõ hơn với nghề bán lá cây đặc biệt này. Một ngành nghề không mất vốn, không cần trình độ hay bằng cấp nào, nhưng nó giúp cho những người trong nghề có thể sống một cách khá thoải mái từ chính những lá cây tưởng như vô tri này.