Hòa Bình triển khai hoạt động sàng lọc trước sinh và sơ sinh để trẻ sinh ra được khỏe mạnh!

Hòa Bình là tỉnh có đông đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) sinh sống. Do đó, kết cấu dân số theo dân tộc (tộc người) được xem là một trong những nét nổi bật trong dân số học ở Hòa Bình. Theo số liệu của cuộc Tổng điều tra dân số năm 2009, Hòa Bình có 6 dân tộc có số dân đông hơn cả là dân tộc Mường (64%), dân tộc Kinh (26%), dân tộc Thái (4%), dân tộc Tày (3%), dân tộc Dao (2%), dân tộc Mông (0,3%); các dân tộc khác chiếm tỷ lệ rất thấp (cộng chung là 0,7%).

Cùng với lịch sử dựng nước và giữ nước của nước nhà, đồng bào các dân tộc tỉnh luôn đoàn kết, có ý chí khắc phục khó khăn, gian khổ, bền bỉ, phấn đấu vươn lên trong phát triển KT-XH. Đồng thời, mỗi dân tộc đều thể hiện được nét bản sắc văn hoá riêng biệt, độc đáo, tạo nên nền văn hoá đa dạng, phong phú, đặc sắc…

Thực hiện Nghị quyết số 21-NQ/TW, ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành T.Ư Đảng khóa XII về công tác dân số trong tình hình mới, trong những năm gần đây, công tác dân số của tỉnh tiếp tục được thực hiện, đồng thời từng bước chuyển trọng tâm chính sách từ dân số - kế hoạch hoá gia đình (DS - KHHGĐ) sang dân số và phát triển. Chất lượng dân số của tỉnh dần được nâng cao. 

Ngành dân số tỉnh Hòa Bình đã tập trung triển khai các hoạt động như: Triển khai rộng rãi dịch vụ KHHGĐ; tư vấn, khám sức khoẻ trước khi kết hôn; sàng lọc gen bệnh bệnh tan máu bẩm sinh, sàng lọc trước sinh, sàng lọc sơ sinh, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi…, từng bước nâng cao chất lượng dân số, tuổi thọ trung bình của người dân đạt 72,7 tuổi.

Về triển khai hoạt động sàng lọc trước sinh và sàng lọc sơ sinh trong khuôn khổ chương trình mục tiêu về y tế - dân số. Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh là cơ quan đầu mối đã xây dựng kế hoạch triển khai năm 2019. Trong đó, sẽ tổ chức sàng lọc trước sinh cho 2.524 ca, đối tượng là người thuộc hộ nghèo, cận nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội, người dân sống tại các vùng có nguy cơ cao, vùng nhiễm chất độc đioxin và chưa có BHYT, tất cả thai phụ đến khám tại các cơ sở sản khoa của 11 Trung tâm Y tế huyện, thành phố, Bệnh viện Đa khoa tỉnh. Hỗ trợ 49.000 đồng/lần siêu âm.

Về sàng lọc, chẩn đoán trước sinh trong 3 tháng đầu thai kỳ, siêu âm hình thái thai nhi: đo độ mờ da gáy vào tuổi thai từ 11 tuần đến 14 tuần để phát hiện nguy cơ mắc hội chứng Down và một số bệnh lý khác; phát hiện các dấu hiệu bất thường như: thai vô sọ, khe hở thành bụng, xương mũi… Sàng lọc, chẩn đoán trước sinh trong 3 tháng giữa thai kỳ: siêu âm hình thái và cấu trúc các cơ quan của thai nhi, phát hiện các bất thường của hệ thần kinh, hệ tim mạch, hệ tiêu hóa, hệ sinh dục - tiết niệu, các dị tật của hệ cơ xương…

Bên cạnh đó, theo kế hoạch, chương trình cũng sẽ hỗ trợ 2.921 ca sàng lọc sơ sinh là người thuộc hộ nghèo, cận nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội, người dân sống tại các vùng có nguy cơ cao, vùng nhiễm chất độc đioxin và chưa có BHYT. 

Sàng lọc sơ sinh bằng phương pháp lấy máu gót chân trong vòng 48 giờ đầu sau sinh sẽ chẩn đoán xác định các bẩm sinh: bệnh thiếu men G6PD, bệnh suy giáp trạng.

Theo các chuyên gia y tế, bình thường, trẻ sinh ra có thể bị vàng da nhẹ trong vòng 3-8 ngày rồi hết, trường hợp thiếu G6PD là 1 bệnh di truyền, xuất hiện do nhiễm sắc thể X bị dị dạng, mất khả năng tổng hợp men này, thời gian bị vàng da sẽ kéo dài hơn và có thể dẫn đến biến chứng thần kinh, chậm phát triển tâm thần, vận động, bệnh lý về não, trường hợp nặng có thể gây tử vong.

Bệnh suy giáp trạng bẩm sinh là tình trạng tuyến giáp không sản xuất đủ hoóc môn cần thiết cho sự phát triển của não và sinh trưởng của cơ thể, tỷ lệ mắc bệnh chung trên thế giới là 1/4.000 trẻ sơ sinh sống sau đẻ. Nếu thiếu hoóc môn tuyến giáp, trẻ không lớn được, não không phát triển, trẻ thành người lùn và thiểu năng trí tuệ, nếu được phát hiện sớm và điều trị trong vòng 2 tuần sau sinh bằng thuốc nội tiết, trẻ sẽ phát triển hoàn toàn bình thường...

Và nhiều bệnh khác nếu được sàng lọc sớm, có hướng xử lý, được điều trị kịp thời sẽ làm giảm thiểu các nguy cơ bệnh, tật cho trẻ, góp phần vào nâng cao chất lượng dân số.