Hơn 3 tỷ đồng “mua” một... đống sắt?

Năm 2009, theo đề nghị khảo nghiệm của Viện Nghiên cứu cơ khí (Bộ Công Thương) cho sản phẩm “tàu nạo vét bùn” của đề tài khoa học công nghệ với tổng kinh phí hơn 3 tỷ đồng từ nguồn vốn sự nghiệp khoa học, Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội cùng với Viện Nghiên cứu cơ khí bố trí nhân lực, thiết bị cơ giới để thực hiện khảo nghiệm công nghệ của tàu hút bùn với thời gian khoảng 2 tháng trên sông Tô Lịch. Đến năm 2010, để đưa con tàu này vào hoạt động, Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội đã đề nghị Viện Nghiên cứu cơ khí tổ chức đào tạo cho 5 công nhân vận hành tàu hút bùn tại kênh bao Yên Sở. Tiếp đó, năm 2011, Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội lại gửi công văn đến Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội (Sở KHCN Hà Nội), Viện Nghiên cứu cơ khí đề nghị ban hành định mức công tác nạo vét bùn bằng tàu hút bùn khí nén làm cơ sở xây dựng đơn giá để đưa tàu vào phục vụ sản xuất. Thế nhưng, kể từ đó đến nay, đơn vị này vẫn chưa nhận được các văn bản, quyết định của các cơ quan có thẩm quyền hướng dẫn đưa tàu hút bùn vào quản lý sử dụng.

Cùng với đó, ngày 30/7/2011, Viện Nghiên cứu cơ khí đã có văn bản báo cáo về sử dụng tàu hút bùn sau thời gian bàn giao để đưa vào sử dụng gửi Sở KHCN Hà Nội. Theo đó, Viện Nghiên cứu cơ khí cho rằng, sau khi bàn giao tàu cho Công ty, Viện thường xuyên theo dõi và cử cán bộ hỗ trợ kỹ thuật khi được yêu cầu. Tuy nhiên, đến nay tàu hút bùn vẫn chưa được đưa vào sử dụng với lý do là chưa có định mức dự toán vận hành cho tàu(?!).

Sau thời gian chờ đợi, ngày 15/3/2012, Viện này lại gửi văn bản lên Sở KHCN Hà Nội báo cáo tình hình sử dụng tàu hút bùn. Theo văn bản này, Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội vẫn chưa đưa tàu hút bùn vào sử dụng vì lý do thành phố chưa giao vốn cho Công ty và chưa ban hành định mức dự toán vận hành cho tàu. Vấn đề giao vốn đã được Sở KHCN chỉ đạo, phân giao nhiệm vụ khi bàn giao tàu vào tháng 9/2010 và vấn đề về xây dựng định mức dự toán đã được Viện đề xuất thành phố giao thực hiện. Tuy nhiên, đến nay việc giao vốn chưa có kết quả còn việc định mức dự toán thì không được phê duyệt.

Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội và Viện Nghiên cứu cơ khí cho rằng, nguyên nhân  thiết bị đầu tư hàng tỷ đồng để rồi “đắp chiếu” gần 4 năm nay là do… chưa có vốn dự toán vận hành(?).

 

Báo cáo kết quả giám sát của Đoàn giám sát HĐND TP Hà Nội ngày 16/8/2013 về tình hình sử dụng nguồn vốn sự nghiệp của thành phố chi cho khoa học công nghệ đã chỉ ra nhiều hạn chế. Theo đó, tính chủ động của Sở KHCN, vai trò tư vấn của Ban chủ nhiệm chương trình khoa học và công nghệ thành phố trong việc lựa chọn các đề tài nghiên cứu, dự án ứng dụng gắn với chiến lược, quy hoạch phát triển KT-XH Thủ đô, các chương trình công tác, các mục tiêu lớn của thành phố và trong việc tư vấn “đặt hàng” nhiệm vụ nghiên cứu vẫn còn hạn chế. Tỷ lệ các đề tài, dự án giao theo phương thức tuyển chọn giảm từ 3% xuống còn 1,5% với thời điểm giám sát 2012. Trên thực tế, từ năm 2012 đến nay, Sở KHCN vẫn chưa giao được đề tài nào theo phương thức tuyển chọn.

Bên cạnh đó, mặc dù sau 14 tháng kiến nghị, UBND TP Hà Nội đã có văn bản chỉ đạo, song Sở KHCN, Sở Xây dựng và Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội vẫn chưa thống nhất các nội dung báo cáo của UBND thành phố xử lý dứt điểm những vướng mắc trong việc đưa tàu nạo vét bùn được đầu tư nghiên cứu và sản xuất thử nghiệm vào sử dụng nhằm phát huy hiệu quả đầu tư, gây lãng phí ngân sách Nhà nước đầu tư cho nghiên cứu.

Cũng tại báo cáo này, Đoàn giám sát đề nghị Sở KHCN, Sở Xây dựng, Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội báo cáo UBND TP Hà Nội xử lý dứt điểm những vướng mắc nhằm đưa tàu nạo vét bùn vào sử dụng có hiệu quả. Mặc dù đề nghị như vậy nhưng gần 1 năm trôi qua, chiếc tàu hút bùn được đầu tư hơn 3 tỷ đồng vẫn phải nằm “đắp chiếu” chờ hoen gỉ.

 

Viện Nghiên cứu cơ khí cũng gửi văn bản tới Công ty TNHH MTV Thoát nước Hà Nội về việc bảo trì, bảo dưỡng tàu hút bùn. Theo Viện này, kể từ lần vận hành tàu lần cuối cùng vào tháng 9/2011, đến nay các thiết bị trên tàu không được bảo trì, bảo dưỡng kỹ thuật. Viện đã cử cán bộ kỹ thuật đến hiện trường và thấy rằng một số thiết bị đang xuống cấp, hoen gỉ…cần thiết phải bảo dưỡng theo quy trình của nhà sản xuất, đặc biệt với hệ thống bơm nhập khẩu, máy nén khí, hệ thống điện, điều khiển…