Hà Nội
23°C / 22-25°C

4 câu cha mẹ thông minh và trí tuệ sẽ nói khi con mắc lỗi

Thứ hai, 19:45 24/11/2025 | Nuôi dạy con

GĐXH - Cha mẹ luôn nghĩ rằng giáo dục con cái phải nghiêm khắc. Thực ra, cách giáo dục tốt nhất là để con cảm nhận được tình yêu ngay cả khi bị phê bình.

Muốn con hạnh phúc và thành đạt: Cha mẹ đừng bao giờ làm 3 điều nàyMuốn con hạnh phúc và thành đạt: Cha mẹ đừng bao giờ làm 3 điều này

GĐXH - Bạn có tin rằng, một lời nói của cha mẹ có thể thay đổi tương lai con mình?. Thực tế cho thấy, lời nói của tích cực của cha mẹ đã giúp con thành công và ngược lại, lời nói tiêu cực đã lại chặn đứng tương lai một đứa trẻ.

Tối hôm qua, vài bà mẹ vừa ru con ngủ vừa than thở trong nhóm chat: "Mấy đứa trẻ bây giờ đúng là nói hai câu cũng không xong. Hôm qua tôi xem được video, một cậu bé bị bố mẹ phê bình vài câu, thế là đạp xe đạp bỏ đi. Kết quả là sao? Cả nhà sợ hãi đi tìm giữa đêm, cuối cùng cậu ta tự mò về, còn trốn sau cánh cửa nghe lén bố mẹ tìm mình".

"Bé nhà tôi cũng vậy, hễ nói là khóc, làm mình không dám mắng".

"Đúng thế, không mắng thì sợ con hư, mà mắng thì lại sợ tổn thương tâm lý con".

Vậy câu hỏi đặt ra là: Cha mẹ có nên phê bình con cái không? 

Tất nhiên là có.

Vấn đề mấu chốt nằm ở cách phê bình, cách mắng mỏ.

Trẻ em ngày nay nhạy cảm về mặt cảm xúc, suy nghĩ chín chắn sớm. Cái gọi là "tâm hồn thủy tinh" của chúng không phải là làm màu, mà bởi vì trẻ em thời đại này khao khát được thấu hiểu hơn chúng ta ngày xưa.

Khi mắng con, nói 4 câu này sẽ khiến trẻ ngoan hơn - Ảnh 2.

Trê dễ bị tổn thương tâm lý khi bị bố mẹ mắng. Ảnh minh họa

Khi mắng con, cha mẹ hãy thử dùng những câu nói dưới đây. Con bạn có thể sẽ ngày càng ngoan hơn!

4 câu nói của cha mẹ khi phê bình giúp con tốt hơn

1. "Mắc lỗi cũng không sao, bố mẹ tin con sẽ có cách khắc phục"

Có lần, cậu con trai tôi làm đổ ly sữa, sàn nhà lênh láng một màu trắng xóa.

Lúc đó tôi đang bận làm cơm, cơn giận bốc lên, theo phản xạ tôi buột miệng: "Sao con hậu đậu thế? Có mỗi chuyện nhỏ này cũng không làm xong!"

Nói xong, thằng bé sững người, miệng mím lại, nước mắt lưng tròng. Thấy biểu cảm đó, tim tôi lập tức "thịch" một tiếng.

Sau đó tôi bình tĩnh lại, thay đổi cách nói: "Không sao đâu con, mẹ biết con không cố ý. Lần sau chúng ta cùng cẩn thận hơn một chút nhé?"

Ngay lập tức, thằng bé chạy đi lấy giấy lau sàn, vừa lau vừa nói: "Mẹ ơi, lần sau con nhất định sẽ chậm lại."

Khoảnh khắc đó, tôi thực sự ngộ ra: Trẻ con không sợ bị chỉ ra lỗi sai, mà sợ bị "phủ nhận toàn bộ con người mình.".

Vì vậy, phê bình không phải là mắng "sao con lại thế này" mà là nói cho con biết "việc này là không đúng". Bạn phải cho con biết mắc lỗi không đáng sợ, quan trọng là con có sẵn lòng sửa đổi hay không.

Khi mắng con, nói 4 câu này sẽ khiến trẻ ngoan hơn - Ảnh 3.

Bình tĩnh khi phê bình sẽ giúp trẻ tiến bộ, ngoan hơn. Ảnh minh họa

2. "Con làm như vậy, bố mẹ sẽ rất buồn"

Trọng tâm của câu nói này không phải là buộc tội, mà là để con thấy được hậu quả cảm xúc mà hành vi của mình mang lại.

Bởi vì nhiều khi, trẻ phạm lỗi không phải là cố ý.

Trẻ em từ khi sinh ra đã không muốn làm người yêu thương mình thất vọng. So với việc sợ bị trừng phạt, chúng sợ làm cha mẹ buồn lòng hơn.

Vì vậy, cha mẹ nên "đồng cảm" trước khi phê bình, như vậy con cái sẽ dễ tiếp thu hơn. Khi con hiểu được "hành vi của mình làm người khác buồn", lúc đó con mới thực sự hiểu đúng sai.

3. "Bố mẹ mắng con là muốn con trở nên tốt hơn" 

Thực ra nhiều đứa trẻ đều như vậy: bề ngoài bướng bỉnh, bên trong lại dễ vỡ như đậu phụ.

Chúng không sợ bị dạy dỗ, nhưng sợ bị ghét bỏ.

Có lần con trai tôi chây ì làm bài tập, tôi cằn nhằn suốt mười phút.

Nó mắt đỏ hoe, thì thầm hỏi tôi một câu: "Có phải mẹ không thương con nữa không?"

Tôi sững sờ.

Khoảnh khắc đó, tôi nhận ra: Người lớn chúng ta mắng mỏ nhiệt tình, nhưng điều đứa trẻ nghe được không phải là "lý lẽ" mà là "bố mẹ không yêu mình".

Thế là tôi vội vàng ngồi xổm xuống, xoa đầu nó và nói: "Mẹ phê bình con, là vì mẹ muốn con giỏi giang hơn, chứ không phải vì mẹ không thích con".

Nó hít hít mũi, khẽ gật đầu.

Vì vậy, sau khi phê bình, cha mẹ nhất định phải bổ sung câu "Bố mẹ mong con tốt hơn". Đây không phải là lời khách sáo, mà là tạo một lối thoát cho tâm hồn con, để con biết: "Bố mẹ mắng mình, là vì mình xứng đáng được kỳ vọng".

4. "Dù thế nào đi nữa, chúng ta vẫn yêu con" 

Nhiều cha mẹ từng mắc lỗi này, hễ con phạm lỗi là dùng câu "Con mà như vậy là bố mẹ không thương con nữa" để đe dọa.

Nghe thì có vẻ là lời giận dỗi, nhưng đối với đứa trẻ, đó là một sự sụp đổ.

Khi trẻ cảm thấy "tình yêu là có điều kiện", chúng sẽ học cách che giấu lỗi lầm, che đậy vấn đề thay vì đối diện.

Vì vậy, cách phê bình tốt nhất là: "Bố mẹ yêu con, nhưng chúng ta phải cùng nhau giải quyết vấn đề này".

Câu nói này đặt tình yêu và quy tắc vào cùng một khuôn khổ, vừa có ranh giới, vừa có sự ấm áp. Đứa trẻ biết: Mình có thể bị phê bình, nhưng mình sẽ không bị bỏ rơi.

Khi mắng con, nói 4 câu này sẽ khiến trẻ ngoan hơn - Ảnh 4.

"Dù thế nào đi nữa, chúng ta vẫn yêu con". Ảnh minh họa

Lời kết

Chúng ta luôn nghĩ rằng giáo dục con cái phải dựa vào sự nghiêm khắc. Thực ra, cách giáo dục tốt nhất là để con cảm nhận được tình yêu ngay cả khi bị phê bình.

Cha mẹ thực sự thông minh không bao giờ tìm cách khiến con phục tùng chỉ bằng một câu nói mà mong muốn câu nói đó giúp con suy ngẫm, hiểu và trưởng thành.

Vì vậy, đừng sợ phê bình con, điều đáng sợ là sự phê bình của bạn khiến con không cảm nhận được tình yêu.

Hãy để con học cách chịu trách nhiệm, sửa chữa và trưởng thành trong sự nhẹ nhàng và kiên định của bạn. Đó mới là trí tuệ lớn nhất của cha mẹ, và cũng là hình thái sâu sắc nhất của tình yêu. Bạn có đồng ý không?

M.Anh
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Có một kiểu người cực lạ: Mới gặp vài phút đã khiến người khác muốn kể hết chuyện về cuộc đời mình

Có một kiểu người cực lạ: Mới gặp vài phút đã khiến người khác muốn kể hết chuyện về cuộc đời mình

Nuôi dạy con - 1 ngày trước

GĐXH - Không phải ngoại hình, tiền bạc hay tài ăn nói mới tạo nên sức hút. Nhiều người sở hữu một khả năng đặc biệt: khiến người đối diện cảm thấy tin tưởng gần như ngay lập tức. Bí mật nằm ở 5 thói quen giao tiếp mà ai cũng có thể học được.

Lớn rồi mới hiểu: Vì sao cha mẹ luôn sống dè sẻn cả đời để lo cho con

Lớn rồi mới hiểu: Vì sao cha mẹ luôn sống dè sẻn cả đời để lo cho con

Nuôi dạy con - 3 ngày trước

GĐXH - Nhiều người từng không hiểu vì sao cha mẹ luôn sống tiết kiệm. Chỉ đến khi trưởng thành, ta mới nhận ra đó là sự hy sinh âm thầm dành cho con cái.

Chuyên gia giáo dục chỉ ra điều cha mẹ cần ngừng làm sau khi con bước qua 6 tuổi

Chuyên gia giáo dục chỉ ra điều cha mẹ cần ngừng làm sau khi con bước qua 6 tuổi

Nuôi dạy con - 3 ngày trước

GĐXH - Theo các chuyên gia giáo dục, thói quen này của cha mẹ có thể khiến trẻ hình thành tâm lý ỷ lại và thiếu trách nhiệm với việc học của chính mình.

Nhiều người tài giỏi nhưng vẫn bỏ lỡ cơ hội chỉ vì mắc kẹt trong những suy nghĩ này

Nhiều người tài giỏi nhưng vẫn bỏ lỡ cơ hội chỉ vì mắc kẹt trong những suy nghĩ này

Nuôi dạy con - 3 ngày trước

GĐXH - Không ít người sở hữu năng lực tốt nhưng vẫn chần chừ trước những cơ hội quan trọng trong cuộc sống. Nguyên nhân đôi khi không đến từ hoàn cảnh hay khả năng, mà xuất phát từ những suy nghĩ tiêu cực đang âm thầm làm suy giảm sự tự tin. Nhận ra và thay đổi chúng có thể là bước đầu tiên giúp bạn tiến gần hơn đến những mục tiêu mình mong muốn.

Không phải thiếu năng lực, nhiều người mãi loay hoay vì mắc kẹt trong 5 kiểu tư duy này

Không phải thiếu năng lực, nhiều người mãi loay hoay vì mắc kẹt trong 5 kiểu tư duy này

Nuôi dạy con - 4 ngày trước

GĐXH - Nhiều người tin rằng chỉ cần chăm chỉ là sẽ thành công, nhưng thực tế tư duy mới là yếu tố quyết định hướng đi của cuộc đời. Có những cách suy nghĩ tưởng chừng bình thường nhưng lại âm thầm kéo lùi sự phát triển, khiến bạn nỗ lực rất nhiều mà kết quả vẫn không như mong đợi. Nếu muốn thay đổi tương lai, đôi khi điều cần thay đổi trước tiên chính là cách nghĩ của mình.

3 kiểu trẻ em càng được khen 'thông minh càng khó thành công khi trưởng thành

3 kiểu trẻ em càng được khen 'thông minh càng khó thành công khi trưởng thành

Nuôi dạy con - 4 ngày trước

GĐXH - Sự thông minh bộc lộ sớm của trẻ em không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với thành công khi trưởng thành.

Không cần học thêm nhiều, trẻ vẫn có thể trở thành học sinh giỏi nếu duy trì 3 thói quen này

Không cần học thêm nhiều, trẻ vẫn có thể trở thành học sinh giỏi nếu duy trì 3 thói quen này

Nuôi dạy con - 5 ngày trước

GĐXH - Nếu được định hướng đúng cách, ngay cả những học sinh có thành tích trung bình cũng có thể cải thiện kết quả và vươn lên dẫn đầu lớp.

Cha mẹ càng hay nói 4 điều này, con cái càng dễ tổn thương và xa cách

Cha mẹ càng hay nói 4 điều này, con cái càng dễ tổn thương và xa cách

Nuôi dạy con - 6 ngày trước

GĐXH - Có những câu nói cha mẹ chỉ buột miệng lúc nóng giận nhưng với trẻ nhỏ lại trở thành ký ức khó quên suốt nhiều năm; âm thầm làm trẻ tổn thương, mất tự tin và ngày càng xa cách gia đình.

Người cha có 3 đứa con thiên tài tiết lộ thói quen giúp con vượt trội

Người cha có 3 đứa con thiên tài tiết lộ thói quen giúp con vượt trội

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Khi một hành động mang lại kết quả mong muốn, con người và động vật đều có xu hướng lặp lại hành động đó nhiều lần cho đến khi nó trở thành thói quen.

Người có EQ cao thường không làm 3 việc này khi tức giận: Điều cuối cùng rất nhiều người mắc phải

Người có EQ cao thường không làm 3 việc này khi tức giận: Điều cuối cùng rất nhiều người mắc phải

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Ai cũng có lúc tức giận, nhưng không phải ai cũng biết kiểm soát cảm xúc của mình. Người có EQ cao không cố kìm nén cơn giận, họ chỉ hiểu rằng có những lời nói và hành động một khi đã xảy ra sẽ rất khó sửa chữa. Vì vậy, dù nóng giận đến đâu, họ cũng thường tránh làm 3 việc có thể phá hỏng mối quan hệ và khiến bản thân phải hối hận về sau.

Top