Hà Nội
23°C / 22-25°C

4 câu cha mẹ thông minh và trí tuệ sẽ nói khi con mắc lỗi

Thứ hai, 19:45 24/11/2025 | Nuôi dạy con

GĐXH - Cha mẹ luôn nghĩ rằng giáo dục con cái phải nghiêm khắc. Thực ra, cách giáo dục tốt nhất là để con cảm nhận được tình yêu ngay cả khi bị phê bình.

Muốn con hạnh phúc và thành đạt: Cha mẹ đừng bao giờ làm 3 điều nàyMuốn con hạnh phúc và thành đạt: Cha mẹ đừng bao giờ làm 3 điều này

GĐXH - Bạn có tin rằng, một lời nói của cha mẹ có thể thay đổi tương lai con mình?. Thực tế cho thấy, lời nói của tích cực của cha mẹ đã giúp con thành công và ngược lại, lời nói tiêu cực đã lại chặn đứng tương lai một đứa trẻ.

Tối hôm qua, vài bà mẹ vừa ru con ngủ vừa than thở trong nhóm chat: "Mấy đứa trẻ bây giờ đúng là nói hai câu cũng không xong. Hôm qua tôi xem được video, một cậu bé bị bố mẹ phê bình vài câu, thế là đạp xe đạp bỏ đi. Kết quả là sao? Cả nhà sợ hãi đi tìm giữa đêm, cuối cùng cậu ta tự mò về, còn trốn sau cánh cửa nghe lén bố mẹ tìm mình".

"Bé nhà tôi cũng vậy, hễ nói là khóc, làm mình không dám mắng".

"Đúng thế, không mắng thì sợ con hư, mà mắng thì lại sợ tổn thương tâm lý con".

Vậy câu hỏi đặt ra là: Cha mẹ có nên phê bình con cái không? 

Tất nhiên là có.

Vấn đề mấu chốt nằm ở cách phê bình, cách mắng mỏ.

Trẻ em ngày nay nhạy cảm về mặt cảm xúc, suy nghĩ chín chắn sớm. Cái gọi là "tâm hồn thủy tinh" của chúng không phải là làm màu, mà bởi vì trẻ em thời đại này khao khát được thấu hiểu hơn chúng ta ngày xưa.

Khi mắng con, nói 4 câu này sẽ khiến trẻ ngoan hơn - Ảnh 2.

Trê dễ bị tổn thương tâm lý khi bị bố mẹ mắng. Ảnh minh họa

Khi mắng con, cha mẹ hãy thử dùng những câu nói dưới đây. Con bạn có thể sẽ ngày càng ngoan hơn!

4 câu nói của cha mẹ khi phê bình giúp con tốt hơn

1. "Mắc lỗi cũng không sao, bố mẹ tin con sẽ có cách khắc phục"

Có lần, cậu con trai tôi làm đổ ly sữa, sàn nhà lênh láng một màu trắng xóa.

Lúc đó tôi đang bận làm cơm, cơn giận bốc lên, theo phản xạ tôi buột miệng: "Sao con hậu đậu thế? Có mỗi chuyện nhỏ này cũng không làm xong!"

Nói xong, thằng bé sững người, miệng mím lại, nước mắt lưng tròng. Thấy biểu cảm đó, tim tôi lập tức "thịch" một tiếng.

Sau đó tôi bình tĩnh lại, thay đổi cách nói: "Không sao đâu con, mẹ biết con không cố ý. Lần sau chúng ta cùng cẩn thận hơn một chút nhé?"

Ngay lập tức, thằng bé chạy đi lấy giấy lau sàn, vừa lau vừa nói: "Mẹ ơi, lần sau con nhất định sẽ chậm lại."

Khoảnh khắc đó, tôi thực sự ngộ ra: Trẻ con không sợ bị chỉ ra lỗi sai, mà sợ bị "phủ nhận toàn bộ con người mình.".

Vì vậy, phê bình không phải là mắng "sao con lại thế này" mà là nói cho con biết "việc này là không đúng". Bạn phải cho con biết mắc lỗi không đáng sợ, quan trọng là con có sẵn lòng sửa đổi hay không.

Khi mắng con, nói 4 câu này sẽ khiến trẻ ngoan hơn - Ảnh 3.

Bình tĩnh khi phê bình sẽ giúp trẻ tiến bộ, ngoan hơn. Ảnh minh họa

2. "Con làm như vậy, bố mẹ sẽ rất buồn"

Trọng tâm của câu nói này không phải là buộc tội, mà là để con thấy được hậu quả cảm xúc mà hành vi của mình mang lại.

Bởi vì nhiều khi, trẻ phạm lỗi không phải là cố ý.

Trẻ em từ khi sinh ra đã không muốn làm người yêu thương mình thất vọng. So với việc sợ bị trừng phạt, chúng sợ làm cha mẹ buồn lòng hơn.

Vì vậy, cha mẹ nên "đồng cảm" trước khi phê bình, như vậy con cái sẽ dễ tiếp thu hơn. Khi con hiểu được "hành vi của mình làm người khác buồn", lúc đó con mới thực sự hiểu đúng sai.

3. "Bố mẹ mắng con là muốn con trở nên tốt hơn" 

Thực ra nhiều đứa trẻ đều như vậy: bề ngoài bướng bỉnh, bên trong lại dễ vỡ như đậu phụ.

Chúng không sợ bị dạy dỗ, nhưng sợ bị ghét bỏ.

Có lần con trai tôi chây ì làm bài tập, tôi cằn nhằn suốt mười phút.

Nó mắt đỏ hoe, thì thầm hỏi tôi một câu: "Có phải mẹ không thương con nữa không?"

Tôi sững sờ.

Khoảnh khắc đó, tôi nhận ra: Người lớn chúng ta mắng mỏ nhiệt tình, nhưng điều đứa trẻ nghe được không phải là "lý lẽ" mà là "bố mẹ không yêu mình".

Thế là tôi vội vàng ngồi xổm xuống, xoa đầu nó và nói: "Mẹ phê bình con, là vì mẹ muốn con giỏi giang hơn, chứ không phải vì mẹ không thích con".

Nó hít hít mũi, khẽ gật đầu.

Vì vậy, sau khi phê bình, cha mẹ nhất định phải bổ sung câu "Bố mẹ mong con tốt hơn". Đây không phải là lời khách sáo, mà là tạo một lối thoát cho tâm hồn con, để con biết: "Bố mẹ mắng mình, là vì mình xứng đáng được kỳ vọng".

4. "Dù thế nào đi nữa, chúng ta vẫn yêu con" 

Nhiều cha mẹ từng mắc lỗi này, hễ con phạm lỗi là dùng câu "Con mà như vậy là bố mẹ không thương con nữa" để đe dọa.

Nghe thì có vẻ là lời giận dỗi, nhưng đối với đứa trẻ, đó là một sự sụp đổ.

Khi trẻ cảm thấy "tình yêu là có điều kiện", chúng sẽ học cách che giấu lỗi lầm, che đậy vấn đề thay vì đối diện.

Vì vậy, cách phê bình tốt nhất là: "Bố mẹ yêu con, nhưng chúng ta phải cùng nhau giải quyết vấn đề này".

Câu nói này đặt tình yêu và quy tắc vào cùng một khuôn khổ, vừa có ranh giới, vừa có sự ấm áp. Đứa trẻ biết: Mình có thể bị phê bình, nhưng mình sẽ không bị bỏ rơi.

Khi mắng con, nói 4 câu này sẽ khiến trẻ ngoan hơn - Ảnh 4.

"Dù thế nào đi nữa, chúng ta vẫn yêu con". Ảnh minh họa

Lời kết

Chúng ta luôn nghĩ rằng giáo dục con cái phải dựa vào sự nghiêm khắc. Thực ra, cách giáo dục tốt nhất là để con cảm nhận được tình yêu ngay cả khi bị phê bình.

Cha mẹ thực sự thông minh không bao giờ tìm cách khiến con phục tùng chỉ bằng một câu nói mà mong muốn câu nói đó giúp con suy ngẫm, hiểu và trưởng thành.

Vì vậy, đừng sợ phê bình con, điều đáng sợ là sự phê bình của bạn khiến con không cảm nhận được tình yêu.

Hãy để con học cách chịu trách nhiệm, sửa chữa và trưởng thành trong sự nhẹ nhàng và kiên định của bạn. Đó mới là trí tuệ lớn nhất của cha mẹ, và cũng là hình thái sâu sắc nhất của tình yêu. Bạn có đồng ý không?

M.Anh
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Harvard: 7 hành động quen thuộc của cha mẹ đang 'bào mòn' IQ của con

Harvard: 7 hành động quen thuộc của cha mẹ đang 'bào mòn' IQ của con

Nuôi dạy con - 1 ngày trước

GĐXH - Nhiều nghiên cứu cho thấy những thói quen hàng ngày của cha mẹ có thể tác động trực tiếp đến khả năng học tập, trí nhớ và mức độ tập trung của trẻ.

Bạn không thiếu may mắn, bạn chỉ đang không đi đúng con đường này

Bạn không thiếu may mắn, bạn chỉ đang không đi đúng con đường này

Nuôi dạy con - 1 ngày trước

GĐXH - Nhiều người nghĩ vận may là ngẫu nhiên, nhưng thực tế lại đến từ cách bạn sống mỗi ngày. 5 con đường này có thể thay đổi hoàn toàn cuộc sống của bạn.

Nếu bạn cứ lướt điện thoại mà vẫn thấy áp lực, hãy đọc điều này

Nếu bạn cứ lướt điện thoại mà vẫn thấy áp lực, hãy đọc điều này

Nuôi dạy con - 2 ngày trước

GĐXH - Thời gian luôn có đủ, vấn đề nằm ở cách bạn sử dụng nó. Thay đổi nhỏ hôm nay có thể tạo ra khác biệt lớn sau này.

3 dấu hiệu trẻ đang trở nên ích kỉ, cha mẹ không sửa sớm sau này khó mong hiếu thảo

3 dấu hiệu trẻ đang trở nên ích kỉ, cha mẹ không sửa sớm sau này khó mong hiếu thảo

Nuôi dạy con - 2 ngày trước

GĐXH - Nhiều bậc cha mẹ nuôi dạy con theo cách khiến trẻ hình thành tính ích kỉ từ nhỏ mà không hề hay biết. Nếu không điều chỉnh sớm có thể khiến trẻ lớn lên thiếu trách nhiệm, khó hiếu thảo.

Đừng mắng khi con làm 3 điều này, đó là dấu hiệu trẻ đang ngày càng thông minh

Đừng mắng khi con làm 3 điều này, đó là dấu hiệu trẻ đang ngày càng thông minh

Nuôi dạy con - 3 ngày trước

GĐXH - Không ít cha mẹ mong con mình thông minh vượt trội, nhưng lại vô tình ngăn cản những hành vi vốn rất có lợi cho sự phát triển trí não của trẻ.

3 thay đổi nhỏ giúp cuộc sống dần 'đi lên': Không phải ai cũng nhận ra

3 thay đổi nhỏ giúp cuộc sống dần 'đi lên': Không phải ai cũng nhận ra

Nuôi dạy con - 5 ngày trước

GĐXH - Không cần điều gì quá lớn lao, đôi khi chỉ một vài thay đổi trong suy nghĩ và cách sống cũng đủ tạo ra bước chuyển tích cực. Vấn đề là nhiều người thường bỏ qua những điều tưởng chừng rất nhỏ này.

5 việc nhiều người vẫn làm mỗi ngày, không ngờ lại khiến cuộc sống ngày càng tệ đi

5 việc nhiều người vẫn làm mỗi ngày, không ngờ lại khiến cuộc sống ngày càng tệ đi

Gia đình - 6 ngày trước

GĐXH - Nhiều người cho rằng cảm xúc đi xuống là do hoàn cảnh, nhưng thực tế, chính những thói quen hàng ngày mới là yếu tố âm thầm tác động lớn nhất đến cuộc sống.

Không phải áp lực công việc, đây mới là 3 kiểu đồng nghiệp khiến dân văn phòng 'đuối' nhất

Không phải áp lực công việc, đây mới là 3 kiểu đồng nghiệp khiến dân văn phòng 'đuối' nhất

Nuôi dạy con - 6 ngày trước

GĐXH - Không phải ai trong môi trường làm việc cũng phù hợp để trở thành bạn thân. Có những kiểu đồng nghiệp nếu quá gần gũi có thể khiến bạn vướng vào thị phi và rắc rối không đáng có.

Nhìn cách 3 đứa trẻ qua đường, ai cũng nhận ra 3 quan điểm giáo dục con trái ngược

Nhìn cách 3 đứa trẻ qua đường, ai cũng nhận ra 3 quan điểm giáo dục con trái ngược

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Chỉ hơn 10 giây nhưng video lại tái hiện ba phong cách giáo dục khác nhau, từ bao bọc, đồng hành đến rèn luyện tính tự lập.

Gia đình có 3 dấu hiệu này dễ 'tán gia bại sản', con cái lớn lên khó ngẩng đầu

Gia đình có 3 dấu hiệu này dễ 'tán gia bại sản', con cái lớn lên khó ngẩng đầu

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Tương lai của một gia đình, dù giàu có hay không, phần lớn được quyết định bởi cách cha mẹ xây dựng nề nếp và truyền thống cho con cái.

Top