Ngoạn mục cuộc Telehealth cứu nam sinh ở Hà Giang bị đâm thấu ngực ngay tại bệnh viện tuyến huyện

Nam bệnh nhân là Phạn Văn D (16 tuổi, quê ở xã Vĩnh Hảo, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang) nhập viện ngày 17/9 do bị người khác dùng dao đâm trước khi nhập viện 30 phút.

Theo Bệnh viện đa khoa khu vực Bắc Quang, tiền sử bệnh nhân hoàn toàn khoẻ mạnh. Sau khi bị đâm thì bệnh nhân vẫn tỉnh, không nôn nhưng vùng ngực trái ở khoang liên sườn 3 và 4 đường nách trước có vết thương khoảng 3x2cm, chếch lên trên có phì phò máu – khí qua vết thương.

Toàn cảnh buổi hội chẩn từ xa của các chuyên gia đầu ngành tại BV ĐHYHN với các điểm cầu.

Mặc dù ca bệnh đã được gia đình xin chuyển từ BVĐK khu vực Bắc Quang đến điều trị tại BVĐK Hùng Vương (Phú Thọ) nhưng đây là ca bệnh rất phức tạp, nên các chuyên gia tại BV ĐHYHN hội chẩn từ xa với mục địch là để các điểm cầu cùng học tập, cũng như động viên một bệnh viện miền núi đã cấp cứu thành công một ca bệnh rất khó.

Căn cứ vào sự khác nhau giữa các vết thương, tiên lượng cũng như phương pháp xử trí, tại buổi hội chẩn, PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu – Giám đốc BV ĐHYHN đã đặt ra câu hỏi lớn dành cho các đầu cầu là dựa vào hình ảnh từ phía BVĐK khu vực Bắc Quang cung cấp có thể đưa ra nhận định vết thương này có chạm vào tim hay chỉ chạm vào phổi?.

Hình ảnh cắt lớp vi tính của bệnh nhân Phạm Văn D (16 tuổi, ở Bắc Quang, Hà Giang).

TS.BS Vũ Ngọc Tú – Trung tâm Tim mạch (BV ĐHYHN) đánh giá: "Nếu xét ở góc độ bệnh lý thì đây là trường hợp điển hình "rất đẹp" để học bài về vết thương ngực hở (vết thương thấu ngực). Điểm nữa rất quan trọng mang tính chất đặc biệt về mặt lâm sàng là vị trí vết thương".

Theo TS.BS Vũ Ngọc Tú, căn cứ vào vị trí thì có thể loại trừ được 70 – 80% vết thương tim. Có một vị trí đặc biệt là ngực vết thương ngực hở thì chúng ta nghĩ ngay đến vết thương tim, đó là vết thương nằm ở vùng tam giác tim – là vùng nối giữa hõm thượng đòn mũi kiếm xương ức và núm vú bên trái.

Ngoài ra, nếu có thêm hội chứng chèn ép tim cấp như là bệnh nhân tím tái, tĩnh mạch cổ nổi thì càng chắc chắn đó là vết thương tim.

Tuy nhiên, với các dấu hiệu như BVĐK khu vực Bắc Quang mô tả như: Phì phò máu khí, vị trí vết thương theo trục dọc, đường nách trước tại khoang liên sườn 3,4, phim chụp Xquang cho thấy tim không to, không tràn dịch màng tim… thì có thể khẳng định trường hợp này không có vết thương tim. Đây là vết thương ngực hở đơn thuần. Vết thương đâm chéo và chếch lên trên và sượt qua tim.

Cận cảnh ảnh cắt lớp phổi cùng vết thương 3x2 cm.

TS Đoàn Tiến Lưu – Phó trưởng Khoa chẩn đoán hình ảnh (BV ĐHYHN) nhận định, dựa vào hình ảnh gợi ý từ phim chụp X-quang có thể thấy trường hợp này tim không to và có thể do tràn khí màng phổi nên tim bị đẩy lệch sang bên phải, vết đâm hơi chéo ra ngoài, có khe đâm chéo ra ngoài và xuyên vào phổi. Nhu mô phổi bị thương, co và lệch sang một bên.

Bệnh nhân có tràn dịch màng phổi với số lượng khá nhiều và tràn khí mức độ ít. Bệnh nhân được dẫn lưu nhưng sau dẫn lưu thì tràn khí nhiều hơn và xuất hiện tình trạng xẹp phổi nhiều hơn, kèm đông đặc.

PGS.TS Hoàng Bùi Hải – Trưởng khoa Cấp cứu & HSTC (BVĐHYHN) cho rằng: "Trường hợp này có thể dùng mẹo là sử dụng băng gạc được quấn túi nilong 3 phía để khi bệnh nhân thở ta thì khí ra, mà hít vào thì khí không vào".

PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu- Giám đốc BV Đại học Y Hà Nội đưa trường hợp bệnh nhân Phạm Văn D vào trường hợp báo động đỏ cho toàn Bệnh viện Đại học Y Hà Nội.

Từ những ý kiến phân tích, đóng góp trên, các chuyên gia thẳng thắn, nếu trường hợp này được giữ lại BVĐK khu vực Bắc Quang thì hoàn toàn có thể điều trị rất tốt ngay tại BVĐK khu vực Bắc Quang, với các điều kiện là: Đảm bảo hệ thống dẫn lưu hoạt động tốt (hút, đủ áp lực, liên tục); đảm bảo kín; đảm bảo thống suốt.

Mặc dù TS.BS Vũ Ngọc Tú cho rằng, trường hợp này xứng đáng đưa vào báo động đỏ trong BVĐK khu vực Bắc Quang là nên thành lập đơn vị báo động đỏ để đưa bệnh nhân này vào quy trình báo động đỏ điển hình, với sự tham gia điều tiết của bác sĩ cấp cứu hồi sức và các bác sĩ khác sẽ tham gia hỗ trợ rất nhanh.

Tuy nhiên, PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu – Giám đốc BV Đại học Y Hà Nội lại cho rằng: "Trường hợp này, BVĐK khu vực Bắc Quang đã đưa vào báo động đỏ không chỉ cho toàn huyện mà, tôi cũng báo động đỏ cho toàn Bệnh viện Đại học Y Hà Nội".

PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu nhấn mạnh: "Trường hợp này các đơn vị liên quan phải tiếp tục theo dõi. Riêng tôi sẽ liên hệ với BV Đa khoa Hùng Vương để tiếp tục theo dõi cũng như đảm bảo cho bệnh nhân được ra viện an toàn".

Bảo Loan