Người dân cần hiểu biết đúng và không nên hoang mang về dịch cúm AH5N1

Giết mổ gia cầm không an toàn là nguy cơ phát tán dịch bệnh. Ảnh: TL

Ngày 17/1, bệnh nhân được chuyển đến Bệnh viện đa khoa Bình Phước và cũng được chẩn đoán viêm phổi nặng nghi do virus. Tuy nhiên, tổn thương phổi tăng nặng rất nhanh, bệnh nhân khó thở liên tục nên đến ngày 18/1, gia đình xin chuyển bệnh nhân lên Bệnh viện Bệnh nhiệt đới TP HCM nhưng bệnh nhân đã tử vong ngay trong ngày hôm đó. Mẫu bệnh phẩm của bệnh nhân được Viện Pasteur xét nghiệm, kết quả dương tính với cúm A/H5N1. Qua điều tra dịch tễ cho thấy, gia đình bệnh nhân có giết mổ, ăn thịt vịt. Gia đình bệnh nhân và khu vực xung quanh có hiện tượng gà ốm chết không rõ nguyên nhân.

Ông Trần Đắc Phu – Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng Bộ Y tế cho biết việc có trường hợp tử vong vì cúm AHN1 là có thể xẩy ra, năm 2013 và đầu năm 2014 khi giám sát đàn gia cầm thì vẫn thấy lưu hành cúm AH5N1.

Biện pháp phòng dịch hiện nay vẫn là phải bao vây, xử lý dịch, chống phát tán. Bộ Y tế đã chỉ đạo quyết liệt đồng thời Cục Y tế dự phòng đã đưa ra thông báo, triển khai quyết liệt, tăng cường kiểm soát đàn gia cầm, kiểm soát các ổ dịch. Khi có dấu hiệu dịch cần báo cáo ngay cho Bộ Y tế, tránh gây lây bệnh từ đàn gia cầm sang người.

“H5N1 vẫn lưu hành trên gia cầm, có những ổ dịch gây ra gia cầm chết. Chỉ khi xét nghiệm mới biết rõ nên người dân phải tự phòng tránh. Ngoài H5N1, thì cúm A H7N9 hiện cũng đang tiến sát vào Việt Nam, nguy cơ xâm nhập cúm này là rất lớn, Cúm A H7N9 cũng lây từ gia cầm sang người. 70% bệnh nhân phơi nhiễm ở Trung Quốc vì cúm A H7N9 là lây từ gia cầm sang người.” – Ông Trần Đắc Phu cho biết.

Theo ông Trần Đắc Phu, cúm A H7N9 không thể ngăn cản được, vì vậy phải nghiêm cấm nhập lậu gia cầm lậu mang mầm bệnh. Hiện nay, một số tỉnh của Trung Quốc dịch cúm H7N9 đang bùng phát trở lại, không chỉ là ở các tỉnh mới mà là cả các tỉnh cũ. Tại Quảng Đông, dịch cúm cũng đang bùng phát trở lại, đây là một tỉnh có người qua lại Việt Nam rất lớn. Ngoài ra là lượng học sinh, sinh viên Việt Nam học tại Trung Quốc về Việt Nam ăn tết cũng sẽ có nguy cơ mang mầm bệnh về.

Hiểu biết đúng, không hoang mang

Mùa Đông xuân, dịch cúm phát triển nhiều, đây cũng là dịp tết Nguyên đán nên người Việt Nam tiêu thụ gia cầm cao, nên phải thực hiện mọi biệt pháp để phòng tránh.

Theo ông Trần Đắc Phu, Việt Nam hiện mang nhiều chủng cúm, vì vậy, lo ngại về việc các chủng kết hợp hoặc biến chủng là điều không thể loại trừ. Có thể biến từ chủng nặng sang nhẹ hoặc ngược lại. Phải nghiên cứu mới biết được có xuất hiện chủng mới hay không, độc lực cao hay không.

Vừa qua, 2/1 Cục Y tế Dự phòng đã tham mưu tổ chức Hội nghị Trực tuyến về Y tế dự phòng và Vệ sinh An toàn thực phẩm có Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cũng như Bộ trưởng Bộ Y tế, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cùng các hệ thống y tế dự phòng các tỉnh, huyện trên cả nước tham dự. Ngoài  ra còn họp ban Phòng chống dịch, Bộ Y tế gửi các công điện tới các UBND các tỉnh yêu cầu tăng cường giám sát dịch. Nhất là ở các cửa khẩu, trang bị các máy đo nhiệt độ từ xa.  Các bệnh nhân có dấu hiệu mắc cúm được lấy mẫu xét nghiệm, và tiếp tục lấy mẫu trên đàn gia cầm để xét nghiệm.

Ông Trần Đắc Phu cho biết, ngày 20/1 vừa qua, Cục Y tế dự phòng đã tổ chức kiểm tra dịch ở Lạng Sơn. Tại chợ Đồng Đăng, tình hình vệ sinh chưa được đảm bảo, chợ gia cầm bán gần hàng quần áo, giết mổ nhỏ lẻ, vệ sinh không đảm bảo nên nguy cơ khi có dịch sẽ bị lây nhiễm rất cao.

Hiện nay, Tổ chức  Y tế Thế giới chưa có yêu cầu cần các tờ khai hay hạn chế đi lại giữa cửa khẩu Việt Nam và Trung Quốc. Nhưng khâu kiểm tra, dám sát luôn phải hoạt động, không được chủ quan, lơ là.

Theo ông Trần Đắc Phu, ngoài việc giám sát, phòng tránh, cần truyền thông làm cho người dân biết về tình hình dịch bệnh nhưng không quá lo lắng. Năm 2012 có 2 trường hợp tử vong vì H5N1 lây từ gia cầm sang người. Chưa phát hiện trường hợp lây từ người sang người.  Làm sao để không ảnh hưởng tới việc cung ứng gia cầm, làm thiệt hại cho người chăn nuôi cũng như ảnh hưởng tới an sinh xã hội. Nơi có điểm dịch thì chỉ đạo hệ thống điều trị tập trung cứu chữa. Quan điểm của Bộ Y tế vẫn là không lơ là chủ quan.

 Theo ông Trần Đắc Phu, những hộ chăm nuôi lớn thì cần phải bảo hộ lao động, vệ sinh chuồng trại. Người dân phải thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, giết mổ gia cầm cần phải đeo khẩu trang. Phải sử dụng gia cầm có nguồn gốc, cần ăn chín uống sôi, kể cả có virus nhưng nấu chín ở nhiệt đô cao thì virus cũng không có khả năng sống sót. Cấm sử dụng thực phẩm không rõ nguồn gốc, không tiếp xúc, ăn thịt gia cầm bệnh, cần rửa tay bằng xà phòng.

Không tiếp xúc với gia cầm ốm, bệnh, không ăn gia cầm bị bệnh. Những người sau khi ăn gia cầm có biểu hiện sốt, ho, khó thở cần đi khám. Những hộ chăn nuôi  khi có dấu hiệu dịch cần thông báo cho cơ quan chức năng để phối hợp giải quyết.

Hoài Nam