Hà Nội
23°C / 22-25°C

Ông bà chăm cháu: 3 thời điểm 'vàng' để rút lui, gia đình êm ấm, phúc khí vẹn toàn

Thứ năm, 19:29 04/12/2025 | Nuôi dạy con

GĐXH - Việc trông nom cháu nội, cháu ngoại vốn là niềm vui ấm áp của các bậc ông bà, nhưng chăm sóc lâu ngày, không ít người lớn tuổi cũng bắt đầu băn khoăn: Khi nào thì nên buông tay, khi nào thì nên lùi lại một bước?

Ông bà chăm cháu: 3 thời điểm 'vàng' để rút lui, gia đình êm ấm, phúc khí vẹn toàn - Ảnh 1.Những đứa trẻ không được mẹ chăm sóc chu đáo dễ mắc 3 vấn đề này khi lớn lên

GĐXH - Những người may mắn dùng tuổi thơ để chữa lành cả cuộc đời, trong khi những người kém may mắn dùng cả cuộc đời để chữa lành tuổi thơ.

Nếu cố gắng chịu đựng tiếp, ông bà không chỉ mệt thân mệt lòng mà còn dễ gây xích mích với con cái, đó mới thực sự là điều thiệt thòi.

Cổ nhân nói "nước chảy thành sông" (thuận theo tự nhiên), việc nuôi dạy cháu cũng vậy, phải nắm bắt được thời điểm "rút lui". Thật sự nếu đợi đến khi mặt đỏ tía tai, cãi vã lớn tiếng rồi mới tính chuyện rút lui thì đã quá muộn, tình cảm cũng bị tổn thương.

Ba giai đoạn sau đây là thời điểm tốt để ông bà dần dần rút lui. Mọi người nên ghi nhớ.

Ông bà chăm cháu: 3 thời điểm 'vàng' để rút lui, gia đình êm ấm, phúc khí vẹn toàn - Ảnh 2.

Ảnh minh họa

Ba thời điểm ông bà nên rút lui 

1. Khi trẻ bắt đầu ngủ riêng, tự mặc quần áo và ăn uống

Khi trẻ đã có thể ngủ trong phòng riêng, biết cách tự tìm quần áo để mặc vào buổi sáng và không còn phải chạy theo đòi ăn nữa - Đây là một dấu hiệu khá rõ ràng!

Điều này có nghĩa là trẻ đang bắt đầu phát triển một số "kỹ năng nhỏ" và đang có dấu hiệu muốn tự mình làm mọi việc.

Là người lớn, chúng ta nên làm gì trong tình huống này? Đừng vội vàng làm hết mọi việc! Hãy để trẻ tự cài cúc áo, dù cúc áo có lệch, đừng phàn nàn vì tốc độ chậm, hãy để trẻ tự làm; nếu trẻ làm rơi vài hạt cơm khi ăn, đừng vội xúc cho trẻ, hãy chờ xem.

Trọng tâm chính của chúng ta cần phải dần chuyển từ "làm thay cho bé" sang "xem bé làm" và "dạy bé cách làm".

Chỉ cần giúp đỡ hoặc nhắc nhở; hãy để trẻ tự làm những việc quan trọng.

Đừng đánh giá thấp những nhiệm vụ nhỏ như mặc quần áo hay dọn dẹp đồ chơi của bé; đây là những cơ hội tuyệt vời giúp bé phát triển ý thức tự lập.

Nếu chúng ta tiếp tục làm mọi thứ cho trẻ hai hoặc ba tuổi, điều đó sẽ cản trở sự phát triển kỹ năng của trẻ.

Chúng ta nên lùi lại một bước và để trẻ tự thực hành.

Ông bà chăm cháu: 3 thời điểm 'vàng' để rút lui, gia đình êm ấm, phúc khí vẹn toàn - Ảnh 3.

Ảnh minh họa

2. Khi trẻ bắt đầu vào tiểu học, có ý kiến riêng và "bí mật nhỏ"

Khi con đeo cặp sách bước vào cổng trường, sự thay đổi thật sự rất lớn. Con đã có bạn bè, thầy cô giáo mới, học được nhiều điều mới, và trong đầu bắt đầu hình thành ý kiến riêng.

Đến giai đoạn này, ông bà càng phải biết "nhường vị trí".

Những việc liên quan đến học tập của con, sắp xếp bài tập về nhà thế nào, giao tiếp với bạn bè ra sao, trừ khi trẻ chủ động hỏi hoặc cha mẹ chúng nhờ ông bà giúp đỡ, nếu không, ông bà nên hạn chế can thiệp trực tiếp.

Đừng luôn lấy thân phận "người đi trước" để chỉ bảo chi tiết con nên làm thế này, nên làm thế kia. Cha mẹ của con mới là "người chủ" quản lý việc học và thói quen. Nếu ông bà can thiệp quá nhiều hoặc can thiệp sai cách, dễ khiến trẻ bị bối rối, và cũng khiến bố mẹ chúng khó xử.

Vai trò của ông bà nên là người đưa miếng trái cây cho khi trẻ đi học về, lắng nghe trẻ kể những câu chuyện thú vị ở trường và làm một khán giả vui vẻ. Những vấn đề nghiêm túc liên quan đến quy tắc, kế hoạch học tập, ông bà phải ủng hộ quyết định của cha mẹ bé, không nên phản đối họ.

Bằng cách duy trì trong phạm vi "quan tâm mà không vượt quá giới hạn", mọi người sẽ thấy thoải mái hơn.

Ông bà chăm cháu: 3 thời điểm 'vàng' để rút lui, gia đình êm ấm, phúc khí vẹn toàn - Ảnh 4.

Ảnh minh họa

3. Khi trẻ vào tuổi dậy thì, cha mẹ tập trung rèn luyện những thói quen và quy tắc tốt  

Khi trẻ cao lớn hơn, giọng nói cũng thay đổi, tức là bé đã bước vào tuổi dậy thì. Trẻ ở tuổi này có nhiều suy nghĩ, dễ cáu kỉnh.

Lúc này, cha mẹ chúng thường phải nỗ lực rất lớn để xây dựng thói quen, thiết lập quy tắc và giảng giải đạo lý cho con. Đây là thử thách mà bất kỳ bậc cha mẹ nào cũng phải vượt qua.

Vậy, điều ông bà cần làm nhất lúc này là gì? Đó là "vững vàng", đừng vội vàng làm "ô dù bảo vệ" trước mặt trẻ.

Dù cha mẹ con có quản con hơi gắt gao, chỉ cần không phải là vấn đề lớn, ông bà tốt nhất không nên lên tiếng, càng không nên trước mặt trẻ mà trách móc cha mẹ chúng "quản sai" hay "quá nghiêm khắc".

Trẻ con rất tinh ý, thấy có ông bà chống lưng sẽ càng dễ không vâng lời, bất phục sự quản lý của cha mẹ.

Ông bà chăm cháu: 3 thời điểm 'vàng' để rút lui, gia đình êm ấm, phúc khí vẹn toàn - Ảnh 5.

Ảnh minh họa

Ông bà có thể nhẹ nhàng trao đổi ý kiến riêng nhưng trên trước mặt trẻ vẫn đứng về phía cha mẹ. Sự ấm áp của ông bà có thể thể hiện qua việc rót cho trẻ một cốc nước sau khi con bị phê bình, sau đó bình tĩnh giải thích lý do cho khi trẻ đã bình tĩnh lại.

Điều quan trọng là phải giúp trẻ hiểu rằng cha mẹ đang kỷ luật trẻ vì lợi ích của chính trẻ, và mặc dù ông bà yêu thương trẻ, ông bà cũng ủng hộ việc kỷ luật của cha mẹ.

Ở thời điểm này, "rút lui" có nghĩa là lùi lại về vị trí hỗ trợ, đóng vai trò là "người ổn định" cho sự hòa hợp của gia đình, chứ không phải xông lên làm "trọng tài".

Buông tay là một nghệ thuật sống

Câu nói "Con cháu có phúc của con cháu" không phải là buông xuôi, mà là nói ông bà phải hiểu rõ vị trí của mình.

Thời thơ ấu, khi cháu cần được chăm sóc toàn diện, ông bà gánh vác, đó là giúp đỡ khi khó khăn. Khi cháu lớn dần, cha mẹ cũng thạo việc hơn, ông bà nên lùi lại đúng lúc, từng bước nhường không gian, đó gọi là "thêm hoa trên gấm".

Rút lui không phải là không quan tâm, không yêu thương nữa, mà chính là tìm ra cách yêu thương phù hợp hơn.

Ông bà chăm cháu: 3 thời điểm 'vàng' để rút lui, gia đình êm ấm, phúc khí vẹn toàn - Ảnh 6.

Thời thơ ấu, khi cháu cần được chăm sóc toàn diện, ông bà gánh vác, đó là giúp đỡ khi khó khăn. Ảnh minh họa

Rút lui khéo léo, đúng lúc, ông bà sẽ ít mệt mỏi, ít lo lắng hơn, con cái cũng biết ơn hơn, cháu chắt trưởng thành cũng thuận lợi hơn. Gia đình hòa thuận, êm ấm, phúc khí chẳng phải tự nhiên được giữ vững sao?

Đừng đợi đến khi mâu thuẫn bùng nổ, nút thắt trong lòng hình thành rồi mới nghĩ đến việc buông tay. 

Khi bạn hiểu được ba giai đoạn này, việc biết khi nào nên lùi lại sẽ giúp mọi người cảm thấy thoải mái!

H.Anh
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Câu chuyện trên tàu điện ngầm khiến tôi nhận ra khoảng cách giáo dục giữa các gia đình

Câu chuyện trên tàu điện ngầm khiến tôi nhận ra khoảng cách giáo dục giữa các gia đình

Nuôi dạy con - 6 giờ trước

GĐXH - Sau khi nghe cuộc trò chuyện giữa hai cha con trên tàu điện ngầm, tôi chợt hiểu ra một điều: cha mẹ thực sự có thể thay đổi vạch xuất phát của con cái.

Không phải ngẫu nhiên: Tháng sinh này thường gắn với trẻ thông minh

Không phải ngẫu nhiên: Tháng sinh này thường gắn với trẻ thông minh

Nuôi dạy con - 10 giờ trước

GĐXH - Một nghiên cứu kéo dài nhiều năm cho thấy trẻ sinh vào một số tháng sinh nhất định thường bộc lộ lợi thế rõ rệt về tư duy và nhận thức.

3 hành vi vô tình 'đánh cắp' sự linh hoạt, lanh lợi của trẻ: Cha mẹ nên tránh càng sớm càng tốt

3 hành vi vô tình 'đánh cắp' sự linh hoạt, lanh lợi của trẻ: Cha mẹ nên tránh càng sớm càng tốt

Nuôi dạy con - 1 ngày trước

GĐXH - Trẻ sinh ra vốn tò mò, lanh lợi và tràn đầy năng lượng khám phá. Thế nhưng, nhiều hành vi tưởng như “vì tốt cho con” của người lớn lại đang âm thầm dập tắt ngọn lửa ấy. Bài viết chỉ ra 3 sai lầm phổ biến và cách đơn giản để cha mẹ giữ gìn “linh khí” cho con trong những năm đầu đời.

45 lời mời sinh nhật con, 0 người đến: Sự thật phía sau khiến mẹ lặng người

45 lời mời sinh nhật con, 0 người đến: Sự thật phía sau khiến mẹ lặng người

Nuôi dạy con - 5 ngày trước

GĐXH - Mời 45 bạn cùng lớp đến dự sinh nhật nhưng không một ai xuất hiện, cậu bé 10 tuổi khiến mẹ bàng hoàng khi biết nguyên nhân thật sự.

'Con yêu bố hay mẹ hơn?': Hãy dừng ngay câu hỏi này, hậu quả nguy hiểm thực sự ở phía sau

'Con yêu bố hay mẹ hơn?': Hãy dừng ngay câu hỏi này, hậu quả nguy hiểm thực sự ở phía sau

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Những câu hỏi mang tính "so sánh tình cảm" không chỉ làm tổn thương trẻ mà còn phản ánh sự thiếu hụt cảm xúc của người lớn. Hãy dừng việc bắt trẻ phải chọn. Nỗi lo sợ làm mất lòng người thân sẽ khiến nhiều trẻ lo âu, đánh mất cảm giác an toàn thậm chí trầm cảm.

Nuôi dạy con bằng bản năng, cha mẹ dễ mắc 3 lỗi nguy hiểm

Nuôi dạy con bằng bản năng, cha mẹ dễ mắc 3 lỗi nguy hiểm

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Theo các nghiên cứu tâm lý học hiện đại, những phong cách nuôi dạy con quá cực đoan, dù xuất phát từ ý tốt, vẫn có thể để lại hậu quả sâu sắc về cảm xúc, hành vi và nhân cách.

Trẻ nên ngủ cùng mẹ hay ngủ riêng để rèn tính độc lập?: Ảnh hưởng đến não bộ và những điều cha mẹ cần biết

Trẻ nên ngủ cùng mẹ hay ngủ riêng để rèn tính độc lập?: Ảnh hưởng đến não bộ và những điều cha mẹ cần biết

Nuôi dạy con - 2 tuần trước

GĐXH - Việc trẻ ngủ cùng cha mẹ không chỉ là thói quen sinh hoạt mà còn tác động trực tiếp đến sự phát triển của não bộ và khả năng quản lý cảm xúc của trẻ trong tương lai.

Một hành động của trẻ khiến nhiều cha mẹ lầm tưởng là EQ cao, thực chất chỉ là 'khôn vặt'

Một hành động của trẻ khiến nhiều cha mẹ lầm tưởng là EQ cao, thực chất chỉ là 'khôn vặt'

Nuôi dạy con - 2 tuần trước

GĐXH - Trong các buổi họp phụ huynh hay những cuộc trò chuyện thường ngày, không khó để nghe thấy những lời khen đầy tự hào: “Con tôi EQ cao lắm, biết nói lời dễ nghe, biết làm vừa lòng người lớn”.

Khi con nổi loạn, mất kiểm soát: 5 câu nói 'thần kỳ' giúp xoa dịu trẻ và quy tắc S.T.O.P dành cho cha mẹ

Khi con nổi loạn, mất kiểm soát: 5 câu nói 'thần kỳ' giúp xoa dịu trẻ và quy tắc S.T.O.P dành cho cha mẹ

Nuôi dạy con - 2 tuần trước

GĐXH - Nhiều cha mẹ cảm thấy phát điên, mất bình tĩnh khi đối diện với đứa trẻ tức giận, bức xúc hoặc nổi loạn. Hãy nằm lòng 5 câu "thần chú" và quy tắc "S.T.O.P" này để nuôi con trưởng thành.

Mẹ già ngoài 90 vẫn hầu hạ con gái U60: Bi kịch của việc thương con mù quáng

Mẹ già ngoài 90 vẫn hầu hạ con gái U60: Bi kịch của việc thương con mù quáng

Nuôi dạy con - 2 tuần trước

GĐXH - Thương con đến mức bao bọc suốt hơn nửa đời người, người mẹ ngoài 90 tuổi vẫn nấu ăn, giặt giũ cho con gái U60.

Top