Bạo hành trẻ em do người giúp việc, góc nhìn từ các chuyên gia

Tại Việt Nam, do yêu cầu công việc, hầu hết các mẹ phải quay trở lại làm việc khá sớm sau thời gian nghỉ sinh. Chính vì vậy, để em bé có thể được chăm sóc một cách tốt nhất trong thời gian mẹ vắng nhà thì cho bé đi nhà trẻ hay thuê người giúp việc là giải pháp tối ưu được nhiều bố mẹ lựa chọn. Tuy nhiên, những ngày vừa qua, hàng loạt thông tin bạo hành trẻ em liên quan tới chính những người trong gia đình, cô giáo, hay người giúp việc trong gia đình đã khiến xã hội và đặc biệt là các ba mẹ trẻ lo lắng.

Theo thống kê, nguyên nhân dẫn tới bạo hành ở trẻ nhỏ chủ yếu là trong quá trình cho các bé ăn. Bởi chế độ ăn uống dành cho trẻ ở giai đoạn 0 – 3 tuổi thường khá đặc biệt và cần sự hỗ trợ của người lớn. Nếu những người hàng ngày chăm sóc trẻ không có kỹ năng cho trẻ ăn dặm, không hiểu được “khủng hoảng” trong tâm sinh lý của trẻ trong giai đoạn ăn dặm … việc chăm sóc trẻ rất dễ trở thành “cuộc chiến” nhiều nước mắt và dẫn tới bạo hành trẻ dưới nhiều hình thức

Tại chương trình, PGS.TS - Bác sĩ Nguyễn Thị Quỳnh Hương - Chuyên gia nhi khoa, Bệnh viện Nhi Trung Ương đã chia sẻ tới các khách mời các kiến thức về khủng hoảng tuổi ăn dặm, các tiêu chuẩn tăng trưởng của bé, đặc biệt là các giải pháp ăn dặm để việc ăn dặm không còn là cuộc chiến.

Liên quan đến việc bạo hành trẻ từ người giúp việc, theo các chuyên gia tâm lý, việc bạo hành để lại nhiều ảnh hưởng tiêu cực đến trẻ, thậm chí “có thể làm thay đổi cả cuộc đời một con người”. Nếu như sự đau đớn thể xác trôi qua rất nhanh, thì nỗi đau tinh thần đối với những đứa trẻ là nạn nhân của hành vi bạo lực thân thể tác động rất lâu dài. Đặc biệt, ở giai đoạn đầu đời, việc bị bạo hành để lại những tổn hại hết sức nghiêm trọng, nhất là tới trí não trẻ.

Cũng tại chương trình, các chuyên gia đề nghị, trước khi thuê người giúp việc, bố, mẹ phải tìm hiểu kĩ về nhân thân của người giúp việc, hồ sơ về pháp lý, sức khỏe của người giúp việc. Lý do, trong một số trường hợp, người giúp việc có vấn đề về tâm lý nên cũng có thể ảnh hưởng đến việc trông giữ trẻ.

Thiếu tá, Tiến sĩ Luật Chu Thị Tú, phó trưởng bộ môn Luật Hình sự, trường Học viện Cảnh sát nhân dân chia sẻ, hiện nay các kĩ năng về giúp việc, trông trẻ của người giúp việc còn rất hạn chế. Nhiều người giúp việc không nhận thức được hành vi bạo hành trẻ là hành vi vi phạm pháp luật. Thực tế, nhiều trường hợp người giúp việc bạo hành trẻ sau khi bị bắt giữ mới biết hành vi của mình là vi phạm pháp luật. Chính vì vậy khi thuê người giúp việc, bố mẹ phải giải thích cho người giúp việc biết những hành vi bạo hành trẻ là vi phạm pháp luật hình sự.

Còn Tiến sĩ tâm lý học lâm sàng trẻ em và vị thành niên - Trần Thành Nam cho hay, việc đặt camera giám sát không làm cho tình trạng bạo hành trẻ giảm xuống. Thậm chí, việc đặt camera còn làm tăng tình trạng bạo hành trẻ em. Lý do, việc đặt camera khiến người giúp việc cảm thấy nhà chủ không có niềm tin, luôn luôn theo dõi mình. “Thế thì họ nghĩ rằng ông chủ không tốt với mình, mình làm đối phó thôi. Tôi làm trước mặt bạn thì ổn, nếu khó khăn quá, tôi sẽ lôi đứa trẻ ra khỏi khu vực có camera để xử lý”, Tiến sĩ Trần Thành Nam chia sẻ.

Vậy làm thể nào để dung hòa được người giúp việc? Tiến sĩ Nam chia sẻ thêm, khi chung sống cùng người giúp việc phải thực hiện 4 bước: Dung, dưỡng, giáo và dục. “Đầu tiên khi họ đến, họ chưa quen văn hóa của chúng ta. Chúng ta phải tha thứ, phải chấp nhận một số những cái họ chưa quen với văn hóa chúng ta. Dưỡng là chúng ta phải quan tâm đến cảm xúc và chăm sóc họ. Giáo là phải hướng dẫn họ việc chăm sóc con cái, việc nhà. Cuối cùng mới là dục, để họ tự làm việc nhà, giúp con mình”, Tiến sĩ Nam cho hay.

Chia sẻ tại hội thảo, bà Đinh Mộng Vân – Trưởng phòng Truyền thông Bibo Mart cho biết, chăm sóc trẻ là nhiệm vụ của toàn xã hội. Để một đứa trẻ phát triển toàn diện, không chỉ là trách nhiệm của bố mẹ, mà ngay cả ông bà, người giúp việc, những người thường xuyên tiếp xúc và chăm sóc trẻ cũng cần phải được giáo dục, cập nhật kiến thức, kinh nghiệm chăm sóc trẻ thường xuyên. Bởi với xã hội hiện đại như ngày nay, thì ông bà hay người giúp việc chính là người tiếp xúc với con thậm chí nhiều hơn bố mẹ, là người trực tiếp chăm trẻ và nuôi dạy trẻ những lúc ba mẹ không có nhà.

Với sứ mệnh “Vì một thế hệ trẻ em Việt Nam khỏe mạnh cả về thể chất lẫn tinh thần, Bibo Mart không đơn thuần là đơn vị bán lẻ các sản phẩm cho mẹ và bé mà là mô hình cung cấp các giải pháp tổng thể giúp các bố mẹ có con nhỏ trong độ tuổi từ 0 đến 6 có thể chăm sóc và nuôi dạy con được tốt nhất. Trong đó, Bibo Mart đăc biệt quan tâm và đầu tư dài hơi, có chiến lược rõ ràng cho các hoạt động nâng cao kiến thức, hiểu biết, kỹ năng nuôi dạy và chăm sóc trẻ cho các gia đình, cộng đồng và xã hội như: Lớp tiền sản miễn phí dành cho mẹ bầu, Các khóa học chăm sóc mẹ và bé theo chuyên đề, Khóa học tiền sản trực tuyến, Tổng đài tư vấn miễn phí Bibo Alo, Dịch vụ khách hàng 5 sao…

“Tại các nước phát triển, những người giúp việc đều được đào tạo miễn phí một khóa cơ bản về cách xử lý sơ cấp, cấp cứu cho các em bé trong nhiều tình huống, cách chăm sóc bé… và được cấp chứng chỉ nghề nghiệp trước khi làm việc. Chính vì vậy, năm 2018, bên cạnh các lớp học nuôi dạy và chăm sóc trẻ truyền thống dành cho bố mẹ, Bibo Mart sẽ tổ chức các khóa học về kỹ năng chăm sóc trẻ dành riêng cho người giúp việc. Chúng tôi mong muốn tất cả những người có liên quan tới việc nuôi dạy và chăm sóc trẻ đều được cung cấp kiến thức chăm sóc trẻ văn minh, khoa học và đầy tình yêu thương để các bé có cơ hội phát triển một cách toàn diện nhất”, bà Vân cho biết.

Ngọc Chung