Bệnh nhân đột quỵ gia tăng, cảnh báo những điều không thể chủ quan

Số ca đột quỵ gia tăng

Kỳ nghỉ Tết Nguyên đán năm nay, số ca đột quỵ nhập viện tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị có xu hướng gia tăng so với thời điểm trước Tết và cùng kỳ các năm trước. Thống kê từ ngày 10/2-25/2, có khoảng 60 ca đột quỵ nhập viện cấp với độ tuổi chủ yếu từ 60-80 tuổi.

Mặc dù lượng bệnh nhân tăng đột biến, tuy nhiên với kế hoạch chuẩn bị từ trước về nhân lực, trang thiết bị, thuốc men và phân cấp trực, các bác sĩ của bệnh viện tiếp nhận và xử lý kịp thời tất cả các trường hợp nhập viện, bảo đảm quy trình cấp cứu được triển khai nhanh chóng, hiệu quả.

BSCKI Võ Văn Phú, Khoa Hồi sức Tích cực - Chống độc cho biết, có khoảng 1/3 trong số 60 ca vào nhập viện cấp cứu do đột quỵ còn trong "thời gian vàng" và được can thiệp hiệu quả. Trong đó, có thể kể đến ông H.N.D. (SN 1943) được chẩn đoán nhồi máu não cấp do tắc động mạch não giữa đoạn M1 bên trái giờ thứ 2,5/tăng huyết áp.

Khi nhập viện, bệnh nhân liệt hoàn toàn nửa người bên phải, nói khó, điểm NIHSS 16. Sau khi được sử dụng thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch kết hợp can thiệp nội mạch DSA, sức cơ nửa người phải cải thiện gần như bình thường, khả năng nói rõ hơn, điểm NIHSS giảm còn 4.

Trường hợp thứ 2 là ông L.V.A. (SN 1957) được chẩn đoán nhồi máu não do tắc động mạch não giữa đoạn M1 bên trái ở giờ thứ 3, kèm tăng huyết áp và rối loạn lipid máu.

Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng liệt nửa người bên phải, thất ngôn, điểm NIHSS 18. Sau điều trị bằng thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch và can thiệp nội mạch DSA, sức cơ cải thiện rõ, còn thất ngôn Broca, điểm NIHSS giảm xuống 6.

Theo BSCKI Võ Văn Phú, dịp Tết và thời điểm giao mùa thường ghi nhận số ca đột quỵ gia tăng. Nguyên nhân chủ yếu do nhiệt độ thay đổi, dao động thất thường khiến mạch máu co giãn đột ngột, làm tăng nguy cơ tai biến mạch máu não.

Bên cạnh đó, thói quen sinh hoạt bị xáo trộn như thức khuya, ngủ không đủ giấc, bỏ quên việc tập thể dục hằng ngày. Chế độ ăn nhiều dầu mỡ, đường, muối, cùng với việc lạm dụng rượu bia và đồ uống có cồn cũng làm tăng nguy cơ đột quỵ, đặc biệt ở người cao tuổi và người có bệnh nền.

Làm gì để phòng đột quỵ?

Đột quỵ là nguyên nhân hàng đầu gây tàn tật và tử vong, vì vậy việc chủ động phòng ngừa có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Người dân nên kiểm tra sức khỏe định kỳ để kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ như bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu.

Việc duy trì lối sống lành mạnh như tập thể dục thường xuyên, hạn chế rượu bia, không hút thuốc lá, ăn uống hợp lý, giảm muối và chất béo, tăng cường rau xanh, uống đủ nước ấm sẽ góp phần giảm nguy cơ đột quỵ.

Theo khuyến cáo của Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị, trong thời điểm giao mùa và các kỳ nghỉ kéo dài, người cao tuổi và người có bệnh nền cần đặc biệt chú ý tuân thủ điều trị.

Thuốc phải được sử dụng đúng liều, đúng giờ, không tự ý ngưng thuốc và chuẩn bị đầy đủ để tránh gián đoạn. Khi ra ngoài nên giữ ấm cơ thể, nhất là sáng sớm và ban đêm, tránh tắm khuya hoặc thay đổi nhiệt độ đột ngột.

Bên cạnh phòng ngừa, việc nhận biết sớm dấu hiệu đột quỵ có vai trò quyết định hiệu quả điều trị. Các biểu hiện thường gặp gồm đột ngột méo miệng, yếu hoặc liệt tay chân cùng bên, nói khó.

Khi nghi ngờ có người bị đột quỵ, cần bình tĩnh, nhanh chóng kiểm tra các dấu hiệu FAST, đặt bệnh nhân nằm nghiêng sang một bên, nới lỏng quần áo để bảo vệ đường thở và đưa đến bệnh viện càng sớm càng tốt, tốt nhất trong khung giờ vàng dưới 4,5 giờ.

Tuyệt đối không cạo gió, chích máu, xoa dầu nóng, bấm huyệt hay tự ý cho uống thuốc, nước chanh vì có thể làm chậm thời gian cấp cứu hoặc gây sặc. Đối với người mắc tăng huyết áp và bệnh tim mạch, việc dùng thuốc hằng ngày chính là lá chắn bảo vệ quan trọng nhất, giúp giảm thiểu nguy cơ đột quỵ.