Cần sớm ban hành Luật Dân số

Thứ bảy, 14:22 10/07/2010 | Dân số và phát triển

GiadinhNet - Giảm tỉ lệ chênh lệch giới tính khi sinh, nâng cao chất lượng dân số, chất lượng cuộc sống và tận dụng thời điểm "dân số vàng" đang là những mối quan tâm của Đảng, Chính phủ và nhiều tầng lớp nhân dân.

Phóng viên báo GĐ&XH đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Văn Tiên - Phó Chủ nhiệm Uỷ ban các vấn đề xã hội của Quốc hội - xung quanh vấn đề này.
 
Nên có chính sách  phù hợp
 
Vấn đề mất cân bằng giới tính khi sinh đang là thách thức lớn
cần tất cả các tổ chức, cá nhân cùng vào cuộc. Ảnh: CH
 
Ông đánh giá thế nào về hiệu quả việc nâng cao chất lượng dân số, chất lượng chăm sóc sức khỏe sinh sản trong thời gian qua?
 

- Uỷ ban vừa tổ chức Hội thảo các đại biểu dân cử khu vực miền núi, trung du phía Bắc về chính sách dân số, sức khỏe bà mẹ, trẻ em. Ngày 11/7, Uỷ ban  tiếp tục tổ chức Hội thảo tại Quảng Trị nhằm tuyên truyền, nâng cao hiểu biết của cộng đồng về chính sách dân số, sức khỏe bà mẹ, trẻ em.

- Việt Nam là quốc gia có quy mô dân số lớn thứ ba Đông Nam Á và đứng thứ 13 trên thế giới. Vì thế với sự gia tăng dân số như hiện nay, việc nâng cao chất lượng dân số còn rất nhiều khó khăn, luôn là trở ngại cho sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước.

- Có thể nói, thời gian qua chất lượng dân số Việt Nam  đã được cải thiện nhiều nhờ các chính sách, giải pháp về KHHGĐ, chăm sóc bà mẹ, trẻ em.

Sự phát triển kinh tế nói chung đã góp phần quan trọng trong việc nâng cao chất lượng dân số: Tỉ lệ trẻ em suy dinh dưỡng giảm đáng kể, chỉ còn 18%. Tỉ lệ này tuy vẫn còn cao nhưng là một nỗ lực rất lớn.10 năm trước tỉ lệ thấp còi là 41%, nay chỉ còn 29%. Đó là những thành công lớn về nâng cao chất lượng dân số.
 
Ngành Dân số đã thực hiện những giải pháp thiết thực như sàng lọc trước sinh. Công việc này dù mới chỉ thí điểm trước ở một số địa phương nhưng đã tạo được nhận thức tốt trong cộng đồng. Đây chính là việc cải thiện giống nòi bằng phương pháp khoa học.

Chúng ta không những tập trung giảm sinh mà còn đầu tư các biện pháp kỹ thuật chữa vô sinh nhằm giúp những người có nguyện vọng chính đáng có quyền được sinh con.
 
Các đợt Chiến dịch tăng cường dịch vụ chăm sóc SKSS đến các vùng sâu, vùng xa của ngành đã góp phần thay đổi nhận thức cho đông đảo người dân, giúp họ hiểu hơn về các chính sách DS của Đảng, Nhà nước.

Trong bối cảnh tỉ lệ người già ngày càng tăng, chúng ta cũng đã triển khai Dịch vụ chăm sóc sức khỏe người già. Quốc hội đã ban hành Luật Người cao tuổi, Luật Người khuyết tật- Những luật đó đã tác động lớn đến chất lượng dân số, chất lượng cuộc sống.

Hiện tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh ở nhiều địa phương khá cao. Trước thực trạng này, Quốc hội có định hướng ra sao, thưa ông?

- Đúng là tỷ lệ chênh lệch giới tính đặc biệt cao ở các tỉnh Đồng bằng Bắc bộ như Hải Dương, Nam Định... Quốc hội đã ban hành Pháp lệnh Dân số, nghiêm cấm việc lựa chọn giới tính khi sinh dưới mọi hình thức. Ngành Dân số cũng đã rốt ráo phối hợp với các ban- ngành kiểm tra.
 
Tuy nhiên việc này gặp không ít khó khăn. Để giải quyết, cần có những biện pháp tổng thể như tuyên truyền, xử phạt, thực hiện các chính sách động viên, khuyến khích những cá nhân, tập thể thực hiện tốt Pháp lệnh Dân số.

Nói cách khác: Chúng ta phải thực hiện tốt Luật Bình đẳng giới. Ví dụ: nên có chính sách ưu đãi trẻ em gái khi đi học, hoặc nên có chính sách ưu đãi người già không có con trai như ở Trung Quốc đang áp dụng chẳng hạn. Nói chung ở nước ta hiện nay, vấn đề mất cân bằng giới tính khi sinh đang là thách thức lớn cần tất cả các ban, ngành cùng vào cuộc...
 
Nâng cao chất lượng giống nòi
Ông Nguyễn Văn Tiên
 
Các chính sách ưu đãi dường như rất hiệu quả trong việc giảm tỉ lệ chênh lệch giới tính khi sinh. Vậy vì sao Quốc hội chưa  ban hành vào trong Luật, thưa ông?
 
- Tại kỳ họp Quốc hội hồi tháng Sáu, khi thảo luận về Luật Người cao tuổi, tôi đã đề nghị đưa chính sách ưu đãi vào Luật nhưng lại có ý kiến cho rằng nên đưa vào Luật Dân số hoặc ngành y tế phải thúc đẩy nhanh việc xây dựng Luật Chăm sóc SKSS bà mẹ, trẻ em.
 
Như vậy, ngành Dân số phải tích cực thúc đẩy xây dựng dự án Luật, trong đó quy định chặt chẽ về vấn đề sàng lọc trước sinh và sau sinh một cách cụ thể chứ không chỉ dừng lại ở mức thí điểm sàng lọc trước sinh ở một số địa phương như hiện nay.

Ngân sách cho lĩnh vực này cũng phải tăng. Có hơn 100 đến gần 200 tỉ đồng/năm thì đã có thể thực hiện sàng lọc trước sinh trên toàn quốc rồi. Đây chính là việc nâng cao chất lượng giống nòi, chăm sóc thế hệ tương lai. Hiện cả nước có tới hơn 6 triệu người khuyết tật từ 5 tuổi trở lên. Nếu sàng lọc tốt thì tỉ lệ này sẽ giảm rất nhiều.

Có hai cơ chế để thực hiện việc nâng cao chất lượng dân số trong lĩnh vực y tế. Một: Nhà nước chi tiền; Hai: nên có cơ chế rõ ràng để người dân làm. Ví dụ như việc tiêm vitamin K cho trẻ sơ sinh giúp chống xuất huyết, giảm tỉ lệ tử vong sơ sinh đáng kể, mà giá chỉ có vài nghìn đồng. Ngân sách đã không chi khoản này thì cũng nên thông báo, tuyên truyền để người dân biết, tự thực hiện. Nếu biết được lợi ích như vậy thì chắc chắn các bậc cha mẹ sẽ tự chi tiền ra để tiêm cho con. Như vậy có phải là chất lượng dân số được nâng lên không?

Áp lực di dân hiện đang đè nặng lên các khu đô thị lớn, đi kèm đó là chất lượng sống của một bộ phận người lao động không đảm bảo những điều kiện tối thiểu. Quốc hội có kế hoạch nâng cao chất lượng sống cho đối tượng này như thế nào, thưa ông?

- Di dân là tất yếu khi công nghiệp hóa. Quốc hội đã ban hành một loạt các luật đảm bảo quyền lợi cho đối tượng này. Luật Cư trú, Luật Bảo hiểm y tế đều tạo điều kiện công bằng với dân di cư.

Ví dụ như về bảo hiểm y tế, người dân có quyền đổi địa điểm khám chữa bệnh 3 tháng 1 lần. Như vậy dù họ có đi lao động tận đâu thì vẫn được đảm bảo quyền lợi về y tế. Chính phủ cũng rất quan tâm đến vấn đề này nên đã chỉ đạo triển khai một loạt các dự án nhà ở xã hội cho công nhân thuê. Đồng thời có chính sách khuyến khích doanh nghiệp xây nhà cho công nhân. Hiện ở TP Hồ Chí Minh nhiều doanh nghiệp đã xây dựng nhà ở cho công nhân để tạo điều kiện ăn ở cho họ.

Nhưng điều đáng lo ngại nhất chính là 60 - 70% dân di cư là nữ nên vấn đề quan trọng là công tác chăm sóc SKSS cho đối tượng này, vì điều kiện sống của họ chưa cao, còn thiếu thốn nhiều. Đấy là chưa kể, sau 10- 15 năm cống hiến cho các khu công nghiệp mà không lấy được chồng, khi về quê sẽ ra sao?  Đây là vấn đề xã hội lớn, rất cần quan tâm... 

Hiện chúng ta đang ở thời kỳ dân số "vàng". Theo ông làm thế nào để  tận dụng được cơ hội "ngàn năm có một" này?

- Quan trọng nhất là phải đào tạo nhân lực, tạo nhiều cơ hội có việc làm cho người lao động. Muốn vậy thì phải phát triển kinh tế, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển.

Theo tôi, nên tạo cơ chế liên kết trong hợp tác công tư để các doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp nhà nước hợp tác. Nhưng phải có hành lang pháp lý rõ ràng về cơ chế hợp tác giữa công và tư thì doanh nghiệp tư nhân mới yên tâm đầu tư.
 
Hiện chỉ mới có một số quy định của Chính phủ về việc này, tới đây phải xây dựng thành Luật thì mới khuyến khích được tư nhân tham gia. Tạm thời tới đây Chính phủ sẽ ban hành Nghị định về vấn đề này.

Xin cảm ơn ông.
 
Pháp lệnh Dân số (PLDS) đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua ngày 9/1/2003, Chủ tịch nước công bố ngày 22/1/2003 và có hiệu lực thi hành từ ngày 1/5/2003.

Dự án PLDS được Chính phủ chỉ định soạn thảo từ năm 1999, sau hơn 20 lần biên soạn và chỉnh sửa, cuối cùng đã chính thức ra đời gồm 7 chương với 40 điều.

Để đảm bảo thi hành pháp lệnh này, ngày 16/9/2003 Chính phủ đã ban hành Nghị định hướng dẫn thi hành một số điều của PLDS.

Tiếp đó, ngày 5/1/2009, Chủ tịch nước đã ký lệnh công bố Pháp lệnh sửa đổi Điều 10 Pháp lệnh Dân số, được Ủy ban Thường vụ Quốc hội khoá XII thông qua ngày 27/12/2008, có hiệu  lực thi hành từ ngày 1/2/2009.

Lã Xưa thực hiện
kimngan
Ý kiến của bạn
Mãn kinh rồi có mắc ung thư cổ tử cung không?

Mãn kinh rồi có mắc ung thư cổ tử cung không?

Dân số và phát triển - 18 giờ trước

SKĐS - Nhiều phụ nữ cho rằng khi đã mãn kinh và giảm tần suất quan hệ tình dục thì không còn nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung nữa. Chính sự chủ quan này khiến các dấu hiệu bệnh bị bỏ qua và tiến triển sang giai đoạn muộn.

Nghịch lý 'sống thọ nhưng chưa sống khoẻ' và gánh nặng bệnh tật kép ở người cao tuổi Việt Nam

Nghịch lý 'sống thọ nhưng chưa sống khoẻ' và gánh nặng bệnh tật kép ở người cao tuổi Việt Nam

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

GĐXH - Tốc độ già hoá dân số nhanh chóng ở Việt Nam đang kéo theo những thách thức lớn về y tế, nổi bật là thực trạng người cao tuổi nước ta có tuổi thọ cao nhưng tuổi thọ khoẻ mạnh lại tương đối thấp.

Hà Nội tổ chức hội thảo xây dựng mô hình công lập chăm sóc người cao tuổi

Hà Nội tổ chức hội thảo xây dựng mô hình công lập chăm sóc người cao tuổi

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

GĐXH - Trước thực trạng già hóa dân số ngày càng rõ nét, Hà Nội đang triển khai mô hình chăm sóc sức khỏe ban ngày dành cho người cao tuổi. Mô hình không chỉ hỗ trợ theo dõi sức khỏe, phục hồi chức năng mà còn tạo môi trường giao lưu, sinh hoạt, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và giảm áp lực chăm sóc cho các gia đình.

Thai nhi 20 tuần tuổi thiếu máu nặng được cứu sống ngay trong bụng mẹ

Thai nhi 20 tuần tuổi thiếu máu nặng được cứu sống ngay trong bụng mẹ

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

GĐXH - Chuyên gia khuyến cáo thai phụ cần tuân thủ lịch khám thai định kỳ, bởi nhiều bất thường nguy hiểm như thiếu máu thai nhi, rối loạn tuần hoàn hoặc dị tật bẩm sinh.

Nâng cao vị thế trẻ em gái qua Hội thi 'Là con gái để tỏa sáng'

Nâng cao vị thế trẻ em gái qua Hội thi 'Là con gái để tỏa sáng'

Dân số và phát triển - 2 ngày trước

GĐXH - Hội thi "Là con gái để tỏa sáng" là sân chơi bổ ích giúp học sinh nâng cao kiến thức về sức khỏe sinh sản vị thành niên, bình đẳng giới và kỹ năng sống. Chương trình góp phần nâng cao vị thế trẻ em gái, giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và thúc đẩy sự phát triển toàn diện của thế hệ trẻ.

Đau bụng khi đi du lịch, người phụ nữ 28 tuổi sốc mất máu vì thai ngoài tử cung vỡ

Đau bụng khi đi du lịch, người phụ nữ 28 tuổi sốc mất máu vì thai ngoài tử cung vỡ

Dân số và phát triển - 2 ngày trước

GĐXH - Đang trong chuyến du lịch tại Quảng Ninh, người phụ nữ 28 tuổi bất ngờ đau bụng dữ dội, ngất xỉu. Các bác sĩ xác định nguyên nhân là thai ngoài tử cung vỡ gây xuất huyết ổ bụng ồ ạt.

Nôn nóng có con, nhiều cặp vợ chồng vô tình giảm cơ hội thụ thai vì thói quen này

Nôn nóng có con, nhiều cặp vợ chồng vô tình giảm cơ hội thụ thai vì thói quen này

Dân số và phát triển - 3 ngày trước

GĐXH - Tin rằng quan hệ đúng ngày rụng trứng sẽ giúp sớm có con, tuy nhiên, sau nhiều tháng rồi nhiều năm kiên trì, kết quả vẫn không như mong đợi.

Mãn kinh 5 năm, người phụ nữ 41 tuổi sinh con nhờ trứng hiến tặng sau hành trình 12 năm tìm con

Mãn kinh 5 năm, người phụ nữ 41 tuổi sinh con nhờ trứng hiến tặng sau hành trình 12 năm tìm con

Dân số và phát triển - 4 ngày trước

GĐXH - Nhờ thụ tinh trong ống nghiệm với trứng hiến tặng cùng quá trình theo dõi thai kỳ chặt chẽ, chị đã sinh con gái khỏe mạnh sau 12 năm chờ đợi.

Khám vì bí tiểu, người đàn ông 63 tuổi bất ngờ phát hiện ung thư tuyến tiền liệt, khối u phình to gấp 5 lần

Khám vì bí tiểu, người đàn ông 63 tuổi bất ngờ phát hiện ung thư tuyến tiền liệt, khối u phình to gấp 5 lần

Dân số và phát triển - 5 ngày trước

GĐXH - Nhập viện cấp cứu do bí tiểu, ông Tiến (63 tuổi) bất ngờ được chẩn đoán mắc ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn tiến triển. Khối u khiến tuyến tiền liệt phình to gấp 5 lần bình thường và chỉ số PSA tăng cao gấp 40 lần ngưỡng cho phép.

Sương mù não ở phụ nữ mãn kinh dễ bị bỏ qua

Sương mù não ở phụ nữ mãn kinh dễ bị bỏ qua

Dân số và phát triển - 6 ngày trước

Mãn kinh là bước ngoặt lớn với nhiều thay đổi thể chất ở phụ nữ nhưng một khía cạnh đáng lo ngại thường bị bỏ qua là tình trạng sương mù não gây suy giảm trí nhớ và mất tập trung nghiêm trọng.

Top

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.