Chuyện “giữ lửa” của“nữ tướng” ngân hàng

Bà Nguyễn Thị Phượng trao quà cho những hoàn cảnh khó khăn trong chương trình Tết sum vầy năm 2019. Ảnh: NVCC

Nhà tôi không có chuyện mẹ vào bếp cho cả nhà ngồi ăn

Từng có chuyến đi công tác đến quần đảo Trường Sa cùng đoàn Ngân hàng Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn (Agribank) hồi năm 2017, ấn tượng mà Phó Tổng giám đốc Agribank Nguyễn Thị Phượng để lại trong tôi không chỉ ở dáng vẻ thanh thoát, nhẹ nhàng từ bước đi cho đến lời nói, cử chỉ… mà còn là sự mạnh mẽ, quyết đoán nhưng vô cùng gần gũi, cởi mở với tất cả mọi người.

Gặp lại chị trong một ngày cuối năm vô cùng bận rộn, vẫn phong cách nhẹ nhàng, gần gũi ấy, chị dành cho chúng tôi một cuộc trò chuyện chớp nhoáng nhưng thật ý nghĩa về phụ nữ hiện đại hôm nay - câu chuyện "người giữ lửa" qua không gian bếp nhà.

Là "sếp" ở cơ quan nhưng về nhà, chị Nguyễn Thị Phượng vẫn làm công việc như bao phụ nữ khác. Có khác chăng là ở cách chị quản trị cuộc sống, sắp xếp mọi việc trong gia đình để trở nên khoa học và hiệu quả nhất, để công việc bếp núc không trở thành gánh nặng hay nghĩa vụ, mà trở thành niềm vui, gắn kết các thành viên trong gia đình với nhau.

Chị bảo: "Mỗi khi vào bếp, tôi luôn "phân vai" cho các con, qua đó dạy cho chúng biết nấu ăn những lúc không có mẹ ở nhà. Tôi có hai cậu con trai nhưng đều thích nấu ăn và nấu rất tốt. Vì thế, mỗi khi vào bếp, tôi không bị cảm giác đơn độc vì nhà tôi hiếm có chuyện mẹ vào bếp cho cả nhà ngồi ăn. Và thực sự là bữa ăn chỉ trở thành niềm vui khi mà nó không phải do một người chuẩn bị. Có một thói quen mà đến giờ nhà tôi vẫn duy trì đều đặn là sáng nào cũng ăn tại nhà. Tối với mọi người là dịp quây quần bên mâm cơm thì nhà tôi lại ít khi có được điều đó, vì tôi thường về nhà vào lúc các thành viên trong gia đình đã ăn cơm xong. Do đặc thù công việc như vậy nhưng thật may mắn là tôi không phải ăn một mình. Lúc đó, mọi người có thể mang nước ra uống hoặc gọt trái cây ăn. Những câu chuyện diễn ra trong ngày cũng được kể vào thời điểm ấy".

Nhớ cái Tết của một thời gian khó

Chia sẻ về vai trò nữ công gia chánh, sở dĩ chị tạo lập được nếp như vậy là nhờ được rèn luyện từ nhỏ. Bố chị vốn là quân nhân nên cách dạy con của ông luôn gắn với tinh thần kỷ luật. Con gái duy nhất trong nhà, nhưng thay vì được chiều chuộng thì đó là lý do để bố mẹ nghiêm khắc hơn. Chị kể: "Nói ra thì hơi buồn cười nhưng ngày xưa, bố mẹ còn lo tôi không lấy được chồng. Bố mẹ khuyến khích tôi học may vá, thêu thùa, cắm hoa, nấu ăn… để sau này, nếu có sự may rủi nào đó thì con vẫn có thể hoàn thành được trách nhiệm của mình trong gia đình".

Chính vì vậy mà dù sinh ra ở Hà Nội nhưng ngày nhỏ, không có việc gì là chị không biết làm. Chị nhớ lại: "Thời bao cấp, tôi phải dậy từ 5h sáng xếp hàng mua thực phẩm cho cả nhà. Thịt khi đó hiếm lắm nên nếu mua thì sẽ mua mỡ để được nhiều hơn. Mỡ dành để nấu ăn dần, vì chỉ cần có chút mỡ vào cũng đã ngon lắm rồi. Và bữa hôm đó sẽ trở nên đặc biệt vì có món đặc sản tóp mỡ. Trẻ con thời ấy có một sở thích mà nói ra bọn trẻ bây giờ không hình dung được, đó là chan cơm với mỡ, trộn cơm với đường. Vậy mà mang đến cảm giác ngây ngất như thưởng thức một bữa sơn hào hải vị vậy".

Sinh ra và lớn lên ở Hà Nội nhưng sống trong thời điểm khó khăn, chị chẳng khác gì một cô gái nông thôn chính hiệu. Thời đó, khu Cầu Giấy là vùng như ngoại thành Hà Nội bây giờ nên đi học về là chị ra đồng mót thóc về nuôi gà, biết đi lấy bèo nuôi lợn và quét lá tre, rơm rạ để phụ mẹ lấy chất đốt nấu cơm. Những ngày nghỉ thì theo các anh ra ngoài đồng bắt tôm cá. Chỗ nào có nhiều cua, ốc, cá là chị đều hiểu rất rõ.

Có lẽ vì sinh ra ở thời kỳ khó khăn ấy, lại được chính cuộc đời tôi luyện mà chị luôn thích ứng và làm chủ cuộc sống. Chị chọn cách cân bằng gia đình với công việc và cố gắng làm tốt cả hai vai trò ấy. "Dù bận rộn nhưng tôi cũng ít khi mang công việc về nhà và ngược lại, cũng không mang bất cứ điều gì ở nhà đến cơ quan", chị nói.

Hỏi chị, giờ con cái lớn hết rồi thì Tết nhất chắc cũng giản tiện đi nhiều, chị chia sẻ: "Cuộc sống bây giờ đầy đủ hơn trước nên cái Tết cũng không còn được chờ đợi, trông ngóng nữa. Tôi vẫn còn nhớ như in cái cảm giác gần đến Tết là đếm từng ngày, rồi được mẹ giao ngâm gạo, rửa lá dong để phụ bố gói bánh nhưng bao giờ cũng len lén múc thêm mấy bát gạo nữa để được dôi ra thêm mấy chiếc. Lúc gói xong, cả mấy anh em ngồi canh háo hức chờ cái bánh chưng cua - cái bánh nhỏ nhất được gói cuối cùng. Với bọn trẻ, đó là chiếc bánh đẹp nhất, ngon nhất, lại còn được ăn ngay chứ không phải chờ dâng lên thắp hương "các cụ". Vì Tết đến mới được ăn bánh chưng nên ngày nào tôi cũng đếm xem nhà mình còn bao nhiêu chiếc. Cảm giác đầy tiếc nuối khi mà số bánh cứ vơi dần đi mỗi ngày, rồi ngậm ngùi nghĩ đến cảnh phải 365 ngày nữa mới lại đến dịp".

Mâm cỗ Tết ngày nay, chị vẫn duy trì nét cổ truyền để các con, các cháu hiểu được ý nghĩa và giá trị của Tết truyền thống. Bởi theo chị, cuộc sống càng hiện đại thì văn hóa càng phải gìn giữ. Ngoài các món ăn, nhà chị luôn có đủ hoa mai, hoa đào, quất, lọ thược dược để làm tươi tắn cho không gian và không khí Tết nhà.

Chị Nguyễn Thị Phượng chia sẻ: "Tết với gia đình Việt là dịp đoàn viên, các anh chị em trong nhà quây quần bên nhau. Nhà tôi cũng có dịp đi chơi xa vào ngày Tết nhưng luôn tổ chức cho cả anh em họ hàng hai bên. Có khi cả đại gia đình đi xuyên Việt trên một chiếc xe lớn. Nhiều người họ hàng chưa bao giờ được đi ra khỏi tỉnh thì những chuyến đi như thế rất ý nghĩa và đáng nhớ với họ. Con trai tôi giờ đi du học ở nước ngoài càng nhớ cái Tết ở quê hương. Mỗi khi con về nước, thay vì những chuyến đi sang chảnh thì các cháu có một trải nghiệm đúng nghĩa của ngày Tết đoàn viên. Tôi tin là đến lượt các con mình, chúng cũng sẽ truyền đạt lại cách mà tôi đã làm, với các con và gia đình của mình".

Minh Nhật

Diễm My: Thành công không phải là phim ảnh mà là nỗ lực cho gia đình