Khi Việt Nam thoát khỏi ngưỡng nghèo, trở thành nước thu nhập trung bình, cũng đồng nghĩa với việc nguồn tài trợ các phương tiện tránh thai của quốc tế sẽ bị cắt giảm.Đẩy mạnh kênh tiếp thị xã hội
|
Hiện nay toàn quốc có 167.185 CTV ở thôn, bản của 11.112 xã, phường thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền, vận động khách hàng thực hiện các biện pháp tránh thai và cung cấp BCS miễn phí cho các đối tượng nghèo và cận nghèo. Có 11.112 trạm y tế xã, phường, hàng ngàn điểm dịch vụ của ngành y tế tham gia cung cấp BCS cho các đối tượng có nhu cầu chăm sóc SKSS/KHHGĐ và phòng chống HIV. |
Bên cạnh việc Nhà nước lo kinh phí mua và cấp BCS miễn phí cho người nghèo và cận nghèo, theo ông Đỗ Ngọc Tấn - Vụ trưởng Vụ DS-KHHGĐ, Tổng cục DS-KHHGĐ sẽ có sự chuyển hướng mạnh qua kênh tiếp thị xã hội (TTXH).
Hiện nay, tỉ lệ sử dụng BCS tăng trong tổng số sử dụng các biện pháp tránh thai do người dân có ý thức phòng tránh các bệnh lây truyền qua đường tình dục và HIV/AIDS tăng.
Theo các phân tích, khảo sát của các chuyên gia trong lĩnh vực dân số của Tổng cục DS-KHHGĐ, Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) và một số tổ chức quốc tế khác, từ trước đến nay việc TTXH BCS ở Việt Nam chưa được đẩy mạnh. TTXH BCS của ta từ trước đến nay mới chỉ tập trung ở vùng đông dân, thành thị - nơi người dân có thu nhập, kiến thức cao và có thể tự bỏ tiền chi trả.
Trong khi đó, yêu cầu của công tác TTXH BCS là tại các vùng khó khăn, vùng sâu, vùng xa cần đẩy mạnh TTXH để người dân dần dần tiếp cận với phương tiện tránh thai (PTTT) giá thấp (do giá của BCS đã được Nhà nước trợ giá); dần dần tạo nhu cầu cho người dân bỏ tiền mua BCS để bảo vệ SKSS.
Trong giai đoạn tới công tác TTXH cần phải điều chỉnh. Ông Đỗ Ngọc Tấn so sánh: Trong TTXH có nhiều loại giá cho cùng 1 sản phẩm, đáng lý loại trợ giá nhiều thì đưa về vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn, còn phần nhà nước trợ giá ít hơn thì tiếp thị tại vùng thành thị, có mức thu nhập cao hơn. Song lâu nay, cả hai hình thức trợ giá này nhiều khi vẫn đưa cả về khu vực thành thị, khiến người mua có cảm giác cái cao tiền tốt hơn cái thấp tiền, trong khi vẫn cùng 1 chủng loại.
|
|
|
Bao cao su là một sản phẩm được đối tượng đón nhận trong các đợt Chiến dịch chăm sóc SKSS tại vùng khó khăn.
Ảnh : Dương Ngọc |
Để tiến hành TTXH BCS hiệu quả, theo ông Đỗ Ngọc Tấn, cần đa dạng hóa sản phẩm và kênh bán hàng của TTXH. Trong thời gian qua, tổ chức DKT có kinh nghiệm triển khai kênh này khá tốt, song họ cũng mới chỉ chú trọng đến sản phẩm bao cao su OK.
Sau một thời gian TTXH, đến nay sản phẩm này đã tiến đến sát với giá của thị trường tự do. Tổng chi phí (giá sản phẩm và chi phí TTXH) là 1.022 đồng/chiếc, giá bán lẻ cho người tiêu dùng tăng từ 200 đồng/chiếc lên 1.000 đồng/chiếc, tỉ lệ trợ giá là 2%. Dự kiến BCS OK sẽ chuyển hoàn toàn thị trường tự do từ năm 2011 (không phải trợ giá).
Chuyển tâm lý từ "nhận miễn phí" sang "tự nguyện mua dùng"
Trong các hội thảo về TTXH các PTTT do Tổng cục DS-KHHGĐ tổ chức, đại diện Chi cục DS-KHHGĐ của các tỉnh, thành phố trong cả nước đều cho rằng việc triển khai các dự án TTXH phương tiện tránh thai, đặc biệt là BCS là cần thiết và phải đẩy mạnh. Ông Huỳnh Cao Hải, Chi cục trưởng Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh Đồng Nai cho rằng: "Các cặp vợ chồng có nhu cầu về các PTTT sẵn sàng chia sẻ tài chính với Nhà nước trong việc mua các PTTT thì hiệu quả của chương trình DS- KHHGĐ sẽ nâng cao hơn".
Theo nhiều ý kiến từ các hội thảo thì cần đẩy mạnh truyền thông để người dân chuyển đổi ý thức: Từ quen với phương thức cung cấp miễn phí, bao cấp hoàn toàn các PTTT và chi phí các dịch vụ KHHGĐ sang chấp nhận tự mua PTTT (bao cao su, thuốc viên tránh thai) để thực hiện KHHGĐ và phòng chống HIV/AIDS.
Điều đáng mừng là mức độ "tự chi trả" hiện ngày càng tăng trong cộng đồng. Trên 70% số người sử dụng bao cao su, hơn 20% số người sử dụng thuốc viên tự chi trả PTTT và bắt đầu xuất hiện một số người tự chi trả khi sử dụng vòng và thuốc tiêm tránh thai, chia sẻ gánh nặng ngân sách PTTT với Nhà nước.
Trong thời gian tới, Tổng cục DS-KHHGĐ sẽ tiếp tục triển khai những thương hiệu BCS riêng, có bản quyền và huy động hơn nữa sự vào cuộc của trạm y tế xã và CTV dân số cho kênh TTXH BCS.
|
Nhà nước lo cho người nghèo
Trong giai đoạn 1996 - 2009, chương trình DS-KHHGĐ đã cung cấp hơn 1,2 tỉ BCS, trong đó 435 triệu chiếc được cung cấp qua kênh miễn phí và 780 triệu chiếc qua kênh tiếp thị xã hội.
TS Dương Quốc Trọng - Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ cho biết, dù rất khó khăn Nhà nước vẫn sẽ chi trả nguồn BCS cấp miễn phí cho 13 - 15% người dân nghèo và cận nghèo ở vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn.
Thực tế trong những năm qua, dù được nhiều tổ chức quốc tế tài trợ các phương tiện tránh thai, song Nhà nước đã bỏ ra nguồn kinh phí lớn để trợ giá, gần như cấp không BCS qua kênh TTXH. Ông Đỗ Ngọc Tấn đưa ra ví dụ, giá BCS là 1.000 đồng thì Nhà nước đã bỏ tiền ra trợ giá tới 700 đồng, người mua chỉ phải trả 300 đồng. Bên cạnh đó, Nhà nước còn phải bỏ thêm kinh phí để mở rộng kênh tiếp thị, tổ chức truyền thông vận động và cả hoa hồng cho hệ thống phân phối. |
Hà Anh
