Đại sứ Nguyễn Quốc Cường trả lời CNN về vụ giàn khoan

Đại sứ Việt Nam tại Mỹ Nguyễn Quốc Cường vừa có buổi trả lời phỏng vấn với đài CNN phản bác lại nhiều quan điểm của Đại sứ Trung Quốc Thôi Thiên Khải trước đó về vấn đề Biển Đông và giàn khoan trái phép Hải Dương 981. GiadinhNet xin trân trọng giới thiệu toàn văn đoạn phỏng vấn này.



Biên tập viên Christiane Amanpour: Kính chào Đại sứ Việt Nam Quốc Cường, chào mừng đến chương trình của chúng tôi

Đại sứ Quốc Cường: Cảm ơn đã mời tôi tham dự.

Đầu tiên xin hỏi ông, gần đây ông có nói rằng quan hệ Việt Nam – Trung Quốc đang tốt lên. Vậy chuyện gì đã xảy ra và liệu có thể xây dựng lại mối quan hệ này?

Vâng, năm ngoài quan hệ Việt Nam – Trung Quốc đã được cải thiện nhiều, nhưng Trung Quốc vừa bất ngờ đưa giàn khoan và nhiều tàu đến vùng biển Việt Nam. Đó là sự xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền của Việt Nam. Và người Việt Nam không có lựa chọn nào ngoài việc phản ứng một cách hòa bình nhưng kiên quyết.

Nhưng ông có nghĩ là dù các ông có phản ứng một cách hòa bình và cương quyết thì ông có lo điều này sẽ làm nảy sinh xung đột quân sự?

Như cô thấy đấy, trước hết nói về hành động của Trung Quốc, bằng việc đưa giàn khoan và tàu ra vùng biển Việt Nam không chỉ là sự xâm phạm đối với chủ quyền và quyền chủ quyền của Việt Nam, mà còn xâm phạm luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Luật biển 1982 và chính cam kết mà lãnh đạo Trung Quốc với các nhà lãnh đạo ASEAN vào năm 2002 và Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC).

Vâng, tôi muốn ông xem một đoạn mà ông Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ Cui Tiankai (Thôi Thiên Khải) nói với tôi tuần trước về toàn bộ vụ việc này:

“Chúng tôi không có xung đột nào với nước láng giềng. Nhưng điều đó không hoàn toàn phụ thuộc vào chúng tôi mà những bên khác cũng phải có thái độ và chính sách mang tính xây dựng tương tự như chúng tôi” - lời ông Thôi Thiên Khải.

Cơ bản là ông ấy muốn nói Trung Quốc không muốn xung đột với Việt Nam, nhưng Trung Quốc chỉ có 1 giàn khoan ở vùng biển không tranh chấp của họ, vùng biển quốc tế, còn Việt Nam có tận 30 cái.

Cô thấy là Trung Quốc đã đề cập đến một việc không đúng thực tế bằng việc thay đổi bản chất của khu vực địa. Đó là vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam. Bằng việc phát biểu như vậy, Trung Quốc đang cố biến một khu vực không có tranh chấp của  thành khu vực tranh chấp với họ. Điều đó là không thể chấp nhận được.

Còn nói về các giàn khoan của Việ Nam và hoạt động thăm dò dầu khí, chúng tôi đã làm hàng thập kỷ rồi, nhưng chúng tôi thực hiện ở thềm lục địa của mình và vùng đặc quyền kinh tế, chứ không phải ở vùng biển tranh chấp. Đã và đang có rất nhiều công ty nước ngoài đang hợp tác với Việt Nam thăm dò và khai thác dầu khí. Cô có tin được họ sẽ làm ăn với chúng tôi nếu biết đó là các khu vực tranh chấp? Tôi thì không nghĩ vậy đâu. Vào năm 2012, Trung Quốc cũng mời thầu các lô dầu khí nằm ở thềm lục địa của Việt Nam, nhưng có công ty nào tham gia đâu.

Tôi hiểu, tôi xin hỏi ông việc này, vào năm 2010, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Dương Kiết Trì nói tại Singapore rằng “Trung Quốc là một nước lớn và các quốc gia khác là nước nhỏ. Và đó là một thực tế”. Ông phản ứng thế nào? Liệu đó có là một thực tế, Trung Quốc thật lớn và các nước láng giềng quá nhỏ?

Đó là lý lẽ đáng ngờ vực. Đối với quan hệ ngoại giao, mọi quốc gia dù to hay nhỏ đều bình đẳng, bình đẳng về luật pháp quốc tế. Không thể nói nước nhỏ hăm dọa nước lớn hay ngược lại. Mọi nước đều bình đẳng về quan hệ.

Nhưng ông thấy cách mà Trung Quốc khẳng định điều này còn với các quốc gia khác có tranh chấp như Nhật Bản, Philippines. Vấn đề này đã tạo nên rất nhiều cuộc phản đối Trung Quốc tại đất nước ông và đã có những vụ tuần hành bạo lực nhắm vào các công ty Trung Quốc. Việt Nam đã xử lý những người quá khích. Xin hỏi ông, Việt Nam sẽ hi vọng được bảo vệ khỏi Trung Quốc như thế nào vì Việt Nam không có quan hệ nào với Mỹ về vấn đề hợp tác an ninh, quân sự?

Như cô biết, Việt Nam đang theo đuổi chính sách ngoại giao độc lập. Chúng tôi muốn quan hệ tốt với Trung Quốc, với Mỹ và mọi quốc gia khác. Nhưng chúng tôi không bao giờ chấp nhận sự áp bức hay đe dọa. Khi có vấn đề về lãnh thổ, người Việt Nam sẽ quyết tâm bảo vệ chủ quyền của mình. Không quốc gia nào có thể đánh giá thấp ý chí của người Việt. 100% người Việt chúng tôi, bất kể họ sống ở đâu, dù ở Việt Nam hay ở Mỹ và các nước khác, chúng tôi đều tin tưởng rằng, với người Việt Nam, chẳng có gì quý hơn độc lập tự do.

Xin cảm ơn ông đã tham gia chương trình của chúng tôi.