Dân khổ vì mía trổ hoa

Tại nhiều vùng nguyên liệu, mía đã đến kỳ nhưng không được thu hoạch, trổ hoa trắng trên đồng gây nhiều khó khăn, thiệt hại cho người trồng.

 

Người dân đang thu hoạch mía. Ảnh: Sơn Hưng

Mía trổ hoa vì… nhà máy  “chậm”

Theo thông tin từ UBND tỉnh Thanh Hóa, tính đến giữa tháng 3 vừa qua, việc thu mua, chế biến và quản lý nguyên liệu mía đường đã có nhiều chuyển biến tích cực. Các nhà máy đường trên toàn tỉnh đã thu mua, chế biến được gần 1,1 triệu tấn mía nguyên liệu cho vụ ép 2011 – 2012. Cụ thể như Công ty TNHH mía đường Việt Nam – Đài Loan đã thu mua được 548.000 tấn, đạt 87% sản lượng; Công ty CP Mía đường Nông Cống đã thu mua được 173.000 tấn, bằng 70% sản lượng. Hai doanh nghiệp này dự kiến sẽ kết thúc việc thu mua mía của dân vào cuối tháng 3 hoặc giữa tháng 4 tới.

Tuy nhiên, tại một số vùng nguyên liệu khác của Thanh Hóa vẫn đang diễn ra tình trạng người dân khốn đốn vì mía ra hoa, mía chậm thu hoạch. Diện tích này đang gây thất thoát lớn cho người dân do mía bị giảm năng suất, chất lượng và trữ đường trong cây. Đặc biệt, có thể kể đến các vùng nguyên liệu của Công ty CP Mía đường Lam Sơn - doanh nghiệp mía đường lớn nhất của Thanh Hóa.

Theo thông tin từ UBND tỉnh Thanh Hóa, đến giữa tháng 3, Công ty này mới thu mua được 365.000 tấn mía, chỉ đạt khoảng 36% sản lượng. Nguyên nhân của việc chậm trễ mua mía cho dân ở doanh nghiệp mía đường lớn này được cho là do trong năm 2011 thực hiện việc đầu tư nâng công suất nhà máy chế biến đường số 2 từ 4.000 tấn/ngày lên 8.000 tấn ngày. Vì tiến độ cải tạo của dự án trên bị chậm 2 tháng so với kế hoạch nên nhiều diện tích mía đến kỳ thu hoạch nhưng vẫn chưa được thu hoạch. Sự già cỗi kết hợp với các điều kiện thời tiết không thuận lợi khiến cây mía trổ hoa trên đồng. Thực trạng trên của vùng nguyên liệu mía đường Lam Sơn không chỉ gây khốn khó cho người trồng mà còn làm ảnh hưởng đến mùa trồng mới cũng như sự sinh trưởng, phát triển của cây mía ở các vụ tiếp theo.

 

“Ép” tiến độ nhưng “cấm” bán ra ngoài

Trước tình hình thu mua, chế biến mía có nhiều bất cập nói trên, giữa tháng 3 vừa qua, UBND tỉnh Thanh Hóa đã tổ chức Hội nghị về tình hình thu mua, chế biến nguyên liệu cho vụ ép 2011 – 2012. Lãnh đạo Sở NN&PTNT, Tài chính, Kế hoạch đầu tư cùng UBND các huyện trọng điểm thuộc vùng nguyên liệu mía đã nghe các ý kiến phân tích thực trạng nhằm tìm kiếm giải pháp cho cây mía. Tại Hội nghị này, ông Nguyễn Đức Quyền, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa đã yêu cầu Công ty CP mía đường Lam Sơn, các sở, ban, ngành liên quan và UBND một số huyện trọng điểm tập trung thực hiện nhiều vấn đề cấp bách.

 

Theo đó, Công ty CP Mía đường Lam Sơn phải phối hợp cùng UBND các huyện trong vùng nguyên liệu xây dựng kế hoạch thu mua mía cụ thể đến từng diện tích, xã, thôn, bản và thông báo cho người trồng mía. Với diện tích mía chín sớm, đã ra hoa trên đồng và diện tích mía có thể bị ảnh hưởng bởi lụt tiểu mãn sắp tới, lãnh đạo tỉnh Thanh Hóa yêu cầu phải được thu hoạch trước ngày 30/3, toàn vùng nguyên liệu phải kết thúc thu hoạch trước ngày 30/4. Đối với những diện tích mía thu hoạch sau các thời điểm nói trên, tỉnh Thanh Hóa cũng yêu cầu Công ty phải hỗ trợ cho người trồng mía nhằm giảm bớt những thiệt hại về sản lượng, trữ lượng và kết quả sản xuất của các vụ tiếp theo.

UBND các huyện trên địa bàn phải giám sát và yêu cầu Công ty CP Mía đường Lam Sơn thực hiện nghiêm kế hoạch thu mua mía và thực hiện sự hỗ trợ cho người dân theo các quy định mà tỉnh Thanh Hóa đã ban hành…

Tuy nhiên, một điểm đáng chú ý khi lãnh đạo tỉnh Thanh Hóa tiếp tục nhấn mạnh trong các thông báo của mình là “tình trạng vận chuyển mía nguyên liệu ra ngoài địa bàn tỉnh và việc tranh mua, tranh bán mía nguyên liệu giữa các nhà máy trên địa bàn tỉnh đã được giải quyết”. Theo đó, UBND các huyện được yêu cầu phải “phối hợp với Công ty CP Mía đường Lam Sơn tuyên truyền, vận động, chỉ đạo người trồng mía tiếp tục thực hiện nghiêm quy định của tỉnh về việc quản lý vùng nguyên liệu, không được bán mía, vận chuyển mía ra khỏi vùng địa bàn tỉnh…”.

 

Điều đó cũng có nghĩa là, trong khi các vùng mía nguyên liệu chậm được thu hoạch do các yếu tố khách quan, Công ty chỉ mới mua được hơn 1/3 kế hoạch thì người dân trồng mía vẫn phải chấp nhận “chờ” để được mua, thay vì có thể bán mía ra ngoài để giảm bớt thiệt hại, thu hồi vốn và tái đầu tư cho mùa vụ mới? Mặc dù có thể đó là cách để bảo vệ vùng nguyên liệu song sự “bảo hộ” của địa phương cho các nhà máy trên địa bàn của mình liệu có phù hợp với tình hình thực tế và quy luật cạnh tranh, phát triển, đặc biệt khi điều đó lại có thể trực tiếp ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân? 

 

Yêu cầu các sở, ngành kiểm tra việc thực hiện giá Ngày 6/2, Báo GĐ&XH đã phản ánh tình hình nông dân các huyện Thạch Thành, Vĩnh Lộc, Cẩm Thuỷ... bị doanh nghiệp mía đường Việt - Đài (Công ty TNHH mía đường Việt Nam – Đài Loan) o ép về giá thu mua gây thiệt hại cho người trồng mía. Ngày 16/3, UBND tỉnh Thanh Hoá đã ra thông báo số 27/TB-UBND về kết luận của Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Đức Quyền về các vấn đề liên quan đến lĩnh vực mía đường.  Tại đây, ông Nguyễn Đức Quyền đã yêu cầu Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn kiểm tra, chỉ đạo Công ty TNHH đường mía Việt Nam - Đài Loan thực hiện nghiêm chỉ đạo của UBND tỉnh về giá thu mua mía nguyên liệu vụ ép 2011-2012 tại Thông báo số 157/TB-UBND ngày 22/12/2011 và Công văn số 285/UBND-NN ngày 13/1/2012.

 

An Sơn – Ngọc Hưng