Hà Nội
23°C / 22-25°C

Dân số - bài toán của sự phát triển

Thứ hai, 10:03 11/07/2011 | Dân số và phát triển

GiadinhNet - "Nếu như bài toán dân số không được đưa vào bài toán tổng thể chung thì chúng ta khó đáp ứng được nhu cầu phát triển đất nước".

TS Dương Quốc Trọng - Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ chia sẻ nhân Ngày Dân số thế giới 2011, với thông điệp toàn cầu “Thế giới tròn 7 tỷ người: Chúng ta cần giúp đỡ nhau để sống”.
 
Cơ hội mới,  thách thức lớn

TS Dương Quốc Trọng - Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ

Dân số thế giới sắp tròn 7 tỷ người, xin ông cho biết ý kiến của mình trước sự kiện này?
 
- Thế giới chúng ta sẽ đạt 7 tỷ người vào 31/10/2011, đây là con số lớn nhất từ trước đến nay. Số lượng người ngày càng tăng lên trong khi tài nguyên thiên nhiên ngày càng cạn kiệt. Như vậy, cuộc sống của con người sẽ khó khăn hơn nhiều so với giai đoạn trước.
Hiện nay cứ mỗi 100 người tăng lên trong 1 năm thì có tới 97 người ở các nước đang phát triển và chỉ có 3 người ở các nước phát triển. Khoảng cách giàu nghèo, sự bất bình đẳng sẽ ngày càng gia tăng. Nó trở thành vòng xoắn, chu trình luẩn quẩn ở các quốc gia, ở các khu vực. Có thể thấy rằng, số người tăng lên sẽ tạo ra những cơ hội mới đồng thời cũng tạo ra những thách thức lớn cho mỗi quốc gia.
 
Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) đã ra thông điệp chung và các thông điệp cụ thể. Theo ông, các thông điệp này có ý nghĩa như thế nào?
 
- Năm nay Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc đưa ra thông điệp chung “Thế giới tròn 7 tỷ người: Chúng ta cần dựa vào nhau để sống” và 7 thông điệp cụ thể. Thông điệp thứ nhất là giảm đói nghèo và bất bình đẳng, góp phần làm chậm lại tốc độ tăng trưởng dân số. Thông điệp thứ hai là tăng cường quyền năng cho phụ nữ và trẻ em gái, góp phần đẩy nhanh tiến độ trên tất cả các mặt trận. Thông điệp thứ ba nói về rèn luyện cho tương lai: Sung sức và mở rộng tầm tay đón công nghệ mới. Nhóm thanh niên lớn nhất và liên kết nhất trong lịch sử đang góp phần làm thay đổi nền chính trị và văn hóa trong toàn cầu.
 
Thông điệp thứ tư, UNFPA nói về sức khỏe sinh sản, đảm bảo rằng mỗi trẻ em sinh ra đều được mong đợi, mỗi ca sinh đẻ đều được an toàn, điều này giúp mang lại quy mô các gia đình nhỏ hơn và khỏe mạnh hơn. Chúng ta không để cho những trường hợp mang thai ngoài ý muốn, đẻ “dự trữ”, đẻ “dự phòng”. Thông điệp thứ năm nói về môi trường: Cuộc sống của 7 tỷ người và cả những người sau này đều phụ thuộc vào sức khỏe của hành tinh mà chúng ta sinh sống. Thông điệp này liên quan đến sự phát triển bền vững. Chúng ta phát triển không chỉ đáp ứng nhu cầu của thế hệ hiện tại, mà còn phải đáp ứng cho nhu cầu của những thế hệ mai sau.
 
Thông điệp thứ sáu, là về già hóa dân số: Tỉ suất sinh thấp, tuổi thọ ngày càng cao sẽ dẫn đến một thách thức mới cho toàn thế giới là già hóa dân số. Thông điệp thứ bảy, UNFPA đề cập đến là vấn đề đô thị hóa: Trong tương lai, 2 tỷ người sẽ sinh ra sống ở các khu vực thành thị đô thị, vì thế chúng ta cần chuẩn bị kế hoạch ngay từ bây giờ.
 
Bài toán của sự phát triển
 
Cung cấp các ấn phẩm truyền thông tư vấn kiến thức chăm sóc SKSS cho giới trẻ sẽ góp phần nâng cao chất lượng giống nòi.  Ảnh: Dương Ngọc
 

Việt Nam là một trong những nước chịu ảnh hưởng đầu tiên của những hậu quả, hệ lụy của việc Trái đất nóng lên. Chúng ta phải thích ứng ngay từ bây giờ. Chính phủ, Quốc hội đã thông qua chương trình mục tiêu về môi trường, đối phó với sự biến đổi của khí hậu. So với các nước trên thế giới, tốc độ già hóa dân số của Việt Nam tăng nhanh chưa từng thấy, chúng ta cần nhanh chóng thích ứng với vấn đề già hóa dân số. Chỉ tiêu đặt ra là năm 2020 chúng ta đạt 40% dân số sống ở thành thị. Hiện nay chúng ta đạt chưa đầy 30%. Vậy trong 10 năm tới làm chúng ta tăng thêm 10% nữa. Đây là vấn đề thách thức rất lớn, để người dân đô thị thực sự là người dân đô thị, có nếp sống công nghiệp, văn hóa công nghiệp.

Các thông điệp trên có ý nghĩa như thế nào với Việt Nam? Theo ông,  Việt Nam cần chuẩn bị gì để tận dụng cơ hội và vưt qua những thách thức?
 
- 7 thông điệp mà Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc đưa ra rất phù hợp với những định hướng ưu tiên mà Việt Nam tiến hành, đã được đưa vào dự thảo Chiến lược DS-SKSS giai đoạn 2011-2020.
 
Việt Nam là nước đang phát triển, vừa thoát khỏi ranh giới của một nước nghèo để tiến tới một nước có thu nhập trung bình. Chúng ta đã giảm được quá trình đói nghèo, cũng là làm giảm được tốc độ gia tăng dân số. Đây là vấn đề đã được Hội nghị Dân số Cairo 1994 nêu rất rõ: Dân số và phát triển. Dân số tác động trực tiếp tới vấn đề phát triển kinh tế - xã hội nói chung. Tốc độ gia tăng dân số giảm, có tác động tốt là làm tăng tốc độ phát triển kinh tế - xã hội. Và ngược lại, việc tăng tốc độ phát triển kinh tế - xã hội cũng tác động ngược trở lại làm cho tốc độ gia tăng dân số chậm lại. Hai lĩnh vực này có mối quan hệ khăng khít, mật thiết với nhau.
 
Chúng ta cần tăng cường quyền năng cho phụ nữ và trẻ em gái. Gần đây nhất, Quốc hội đã ban hành Luật Bình đẳng giới, Chính phủ đã ban hành Chiến lược về bình đẳng giới. Vấn đề này được thể hiện trong ngành dân số là giảm cho được sự mất cân bằng giới tính khi sinh. Chính phủ rất quan tâm đến vấn đề này, chúng ta phải khống chế tốc độ gia tăng tỉ số giới tính khi sinh làm sao để sau năm 2020 đưa chỉ số này trở lại bình thường.
 
Tại Việt Nam, cơ cấu dân số vàng được dự báo sẽ kéo dài từ 30- 40 năm, đòi hỏi chúng ta phải tận dụng cho được thời kỳ này, đầu tư vào đào tạo nghề cho thanh niên. Trong giai đoạn tới, số phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ tiếp tục gia tăng và đạt mức cực đại vào năm 2025 – 2028. Việc đáp ứng nhu cầu về SKSS/KHHGĐ, an ninh hàng hóa SKSS, an ninh hàng hóa các phương tiện tránh thai càng cần được đáp ứng và quan tâm một cách đúng mức.
 
Theo ông đâu là vấn đề cốt lõi để phát triển dân số bền vững?
 
- Dân số gắn với sự phát triển bền vững của quốc gia, của dân tộc. Trước đây, công tác dân số của nước ta mới chỉ nói đến vấn đề giảm sinh. Trong giai đoạn tới vấn đề dân số cần được hiểu một cách rộng rãi hơn cả về vấn đề quy mô, cơ cấu, chất lượng, phân bố dân cư thì mới đáp ứng được nhu cầu phát triển bền vững của đất nước. Một đất nước mà tỉ lệ người khuyết tật tăng hay tỉ số mất cân bằng giới tính khi sinh cao, hay dân số già chiếm tỉ trọng lớn... không phải là đất nước có chất lượng dân số cao. Nếu như bài toán dân số không được đưa vào bài toán tổng thể chung thì không thể đáp ứng được nhu cầu phát triển của đất nước.
 
- Trân trọng cảm ơn ông!
 
Các ngành, địa phương trong cả nước hưởng ứng Ngày Dân số thế giới 11/7
 
Trung ương Hội Nông dân Việt Nam: Khoảng 3 vạn CLB Nông dân với công tác dân số
 
Sáng 8/7, tại Hoa Lư (Ninh Bình), Trung ương Hội Nông dân Việt Nam đã tổ chức Lễ mitting hưởng ứng Ngày Dân số thế giới 11/7 và giao lưu CLB Nông dân với chủ đề “Dân số và phát triển”.
 
Tham dự lễ mitting, có ông Lều Vũ Điều - Phó chủ tịch Trung ương Hội Nông dân Việt Nam; TS. Lê Cảnh Nhạc – Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ (Bộ Y tế), lãnh đạo tỉnh ủy, UBND, HĐND tỉnh, Sở Y tế, Chi cục DS - KHHGĐ tỉnh Ninh Bình, Hội Nông dân tỉnh, Hội Nông dân huyện Hoa Lư, cùng hơn 350 hội viên, nông dân huyện. Phát biểu tại Lễ mitting, ông Lều Vũ Điều cho biết: Hiện Trung ương Hội và các tỉnh, thành Hội trong cả nước đang duy trì hoạt động khoảng 3 vạn CLB Nông dân với công tác dân số và phát triển, với hàng triệu hội viên, nông dân, trong đó chiếm số đông là nam nông dân.
 
Bắc Kạn: Tổ chức sơ kết 6 tháng đầu năm
 
Ngày 9/7, Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh Bắc Kạn đã tổ chức lễ mitting, giao lưu văn hóa, văn nghệ, thể thao kỷ niệm Ngày Dân số thế giới 11/7. Đây cũng là dịp để ngành Dân số tỉnh sơ kết, đánh giá 6 tháng đầu năm và triển khai phương hướng, nhiệm vụ 6 tháng cuối năm.
 
Theo báo cáo, tỷ lệ sinh con thứ 3 trở lên của Bắc Kạn là: 3,9%, giảm 0,6 % so với cùng kỳ năm 2010. Tổng thực hiện các BPTT đạt 79,6% so với kế hoạch.Tại Hội nghị sơ kết, Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh đã được nhận Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Y tế cho tập thể có thành tích xuất sắc năm 2010.
 
Khánh Hòa: Tổ chức Hội thi Tuyên truyền viên dân số giỏi
 
Ngày 8/7, Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh đã tổ chức Lễ kỷ niệm Ngày Dân số thế giới. Tham dự Lễ kỷ niệm có ông Nguyễn Văn Tân – Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ (Bộ Y tế). Tại lễ kỷ niệm, Chi cục đã trao Kỷ niệm chương Vì sự nghiệp Dân số cấp tỉnh cho 32 cán bộ ngành Dân số, 3 Bằng khen của Bộ trưởng Bộ Y tế cho 3 tập thể: Chi cục DS-KHHGĐ, Trung tâm DS-KHHGĐ huyện Ninh Hòa và Trung tâm DS-KHHGĐ TP Cam Ranh. Hưởng ứng Ngày Dân số thế giới năm nay, Khánh Hòa đã tổ chức thành công Hội thi Tuyên truyền viên dân số giỏi, kết quả Giải Nhất thuộc về phường Cam Linh – TP Cam Ranh. 
 
V.Thu
 
Hà Thư (thực hiện)
baoin
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
5 biện pháp tránh thai nội tiết phổ biến nhất và những điều chị em cần biết

5 biện pháp tránh thai nội tiết phổ biến nhất và những điều chị em cần biết

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

Trong thế giới hiện đại, việc chủ động kế hoạch hóa gia đình là chìa khóa vàng giúp phụ nữ làm chủ cuộc sống. Dưới đây là 5 biện pháp tránh thai nội tiết phổ biến nhất, hiệu quả và an toàn.

Thai phụ suýt tử vong, buộc phải cắt toàn bộ tử cung vì sai lầm khi tự ý dùng thuốc phá thai

Thai phụ suýt tử vong, buộc phải cắt toàn bộ tử cung vì sai lầm khi tự ý dùng thuốc phá thai

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

GĐXH - Tai biến diễn tiến nhanh do tự ý dùng thuốc phá thai tại nhà buộc ê kíp phải phẫu thuật cấp cứu và cắt toàn bộ tử cung để cứu sống bệnh nhân.

Trí tuệ nhân tạo dự đoán biến chứng sức khỏe ở trẻ sinh non

Trí tuệ nhân tạo dự đoán biến chứng sức khỏe ở trẻ sinh non

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong chăm sóc trẻ sinh non đang mở ra một kỷ nguyên mới cho ngành Nhi khoa. Thay vì chỉ phản ứng khi triệu chứng xuất hiện, AI giúp các bác sĩ dự đoán và có hướng xử trí biến chứng từ sớm.

Vô sinh không do bệnh lý: 4 nguyên nhân bất ngờ đến từ lối sống nhiều người thường chủ quan

Vô sinh không do bệnh lý: 4 nguyên nhân bất ngờ đến từ lối sống nhiều người thường chủ quan

Dân số và phát triển - 3 ngày trước

Khi nhắc đến vô sinh, hiếm muộn, nhiều người thường nghĩ ngay đến các vấn đề phức tạp tại tử cung, buồng trứng hay chất lượng tinh trùng kém do bệnh lý. Tuy nhiên, ít người biết rằng những thói quen sinh hoạt tưởng chừng vô hại lại đang âm thầm tước đi cơ hội làm cha mẹ của nhiều cặp đôi.

Khi nào nên làm xét nghiệm Pap để sàng lọc ung thư cổ tử cung?

Khi nào nên làm xét nghiệm Pap để sàng lọc ung thư cổ tử cung?

Dân số và phát triển - 4 ngày trước

Xét nghiệm Pap (hay Pap smear) là một xét nghiệm quan trọng để sàng lọc ung thư cổ tử cung. Thời điểm và tần suất thực hiện thường phụ thuộc vào độ tuổi, tiền sử sức khỏe của người phụ nữ.

Hưng Yên: Dấu ấn công tác dân số vùng biển và ven biển năm 2025

Hưng Yên: Dấu ấn công tác dân số vùng biển và ven biển năm 2025

Dân số và phát triển - 5 ngày trước

GĐXH - Chi cục Dân số và Trẻ em tỉnh Hưng Yên đã triển khai đồng bộ nhiều hoạt động với cách làm linh hoạt, phù hợp đặc thù vùng biển và ven biển. Nổi bật là các mô hình truyền thông và cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản (SKSS), kế hoạch hóa gia đình (KHHGĐ) và nâng cao chất lượng dân số.

Đau bụng dưới cảnh giác với xoắn buồng trứng

Đau bụng dưới cảnh giác với xoắn buồng trứng

Dân số và phát triển - 5 ngày trước

Xoắn buồng trứng xảy ra chủ yếu với phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, tuy nhiên bệnh có thể xuất hiện ở cả phụ nữ mãn kinh, trẻ em thậm chí là trẻ sơ sinh.

Nhận biết dấu hiệu thụ thai thành công: Khi nào cơ thể bắt đầu thay đổi?

Nhận biết dấu hiệu thụ thai thành công: Khi nào cơ thể bắt đầu thay đổi?

Dân số và phát triển - 1 tuần trước

Sau khi quá trình thụ tinh diễn ra, cơ thể người phụ nữ không thay đổi ngay lập tức mà cần một khoảng thời gian để các hormone bắt đầu kích hoạt. Việc theo dõi sát sao các thay đổi, dù là nhỏ nhất sẽ giúp bà mẹ có kế hoạch chăm sóc sức khỏe kịp thời.

6 lý do khiến phụ nữ bị đau bụng kinh dữ dội

6 lý do khiến phụ nữ bị đau bụng kinh dữ dội

Dân số và phát triển - 1 tuần trước

Co thắt nhẹ hay đầy hơi khi hành kinh là bình thường nhưng nếu đau bụng kinh dữ dội hoặc có thể kèm chảy máu ồ ạt, đó có thể là dấu hiệu bệnh lý phụ khoa nguy hiểm cần đi khám ngay.

Công tác dân số năm 2025: Dấu mốc 'về đích' quan trọng, tạo nền tảng cho giai đoạn mới

Công tác dân số năm 2025: Dấu mốc 'về đích' quan trọng, tạo nền tảng cho giai đoạn mới

Dân số và phát triển - 1 tuần trước

GĐXH - Chiều 22/1, Cục Dân số (Bộ Y tế) tổ chức Hội nghị Tổng kết công tác năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026. Tham dự và chỉ đạo Hội nghị có Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, lãnh đạo các vụ, cục, đơn vị thuộc Bộ Y tế cùng đại diện các cơ quan báo chí Trung ương và Hà Nội.

Top