“Dù có trả lương 20 triệu cũng không bao giờ đi xa”

Phàn Diu Phủ và mẹ - bà Phàn Thị Mẩy. Ảnh: P.B

 

Hơn 7 năm đã trôi qua, nhưng khi kể về hành trình đi tìm con bị lừa bán sang Trung Quốc, ông Phàn Khái Mìn (SN 1966), bố của Phàn Seo Lìn vẫn rùng mình khi nhớ lại quãng thời gian đã qua. “Khi biết thằng Lìn và mấy đứa trong xóm đi sang đó nhiều ngày mà không gọi điện về, mấy gia đình chúng tôi lo lắng lắm. Chúng tôi phải bán ngô, bán bò để lấy tiền sang bên kia tìm con, nhưng mà không có tí tung tích nào. Sau mấy tháng không tìm được, đã định cúng ma cho nó rồi đấy”, ông Mìn nhớ lại.

Bà Phàn Thị Sỉn (SN 1968), mẹ của Lìn không nói được tiếng Kinh nhiều lắm. Khi được hỏi về những ngày đi tìm con, bà cười rồi trả lời: “Không biết đâu, không biết gì cả”. Nói bằng tiếng Dao, qua phiên dịch của con trai Phàn Seo Lìn, bà Sỉn nói rằng, bà không nghĩ là con trai sẽ quay trở về. “Ở đây có nhiều người bị lừa bán sang Trung Quốc lắm. Có cả trai, cả gái. Con gái trong xóm có mấy người đi mà hiện nay chưa về nhà được, cũng không biết đang ở đâu, còn sống hay chết. Bây giờ sợ lắm, có làm được nhiều tiền cũng không cho thằng Lìn sang bên kia nữa đâu”, bà Sỉn nhìn con rồi bảo.

Cách nhà của ông Phàn Khái Mìn không xa, ngôi nhà sàn của ông Tẩn Sín Ngán, bố của Tẩn Seo Trọng nằm ép mình bên vách núi. Khi nhắc đến câu chuyện của hơn 7 năm về trước, ông Ngán đứng dậy: “Ôi cha chà, vất vả lắm, lo lắm. Nhà không có tiền, tôi phải bán đi con nghé được mấy triệu để sang Hà Khẩu, rồi lên Mã Hào tìm con. May là đứa nào cũng về nhà được chứ không thì cúng ma cho người chết hết rồi”.

Ông Ngán kể, khi biết được thông tin con trai bị lừa bán sang Trung Quốc, cả gia đình lo lắng, đứng ngồi không yên. Sau 3 tháng, thấy Phàn Diu Phủ và Phàn Seo Lìn về, ông Ngán bàn bạc với mấy người còn lại (bố mẹ của Phàn Quốc Sửu và Phàn Quốc Phù) góp tiền để đi sang Hà Khẩu, ngược lên Mã Hào tìm con. “Nhưng đi nhiều lần mà chẳng lần nào tìm được. Hết tiền, mấy người lại bắt xe về quê, góp lúa, góp ngô bán lấy tiền đi tìm con. Nhờ hết người này đến người khác, cả cánh lái buôn, cả người thân lấy chồng bên Trung Quốc mong tung tích của con nhưng không có”, ông Ngán nhớ lại.

Phàn Quốc Sửu, chàng thanh niên ít tuổi nhất (SN 1991), lúc bị lừa bán sang Trung Quốc mới có 16 tuổi nên việc lao động nặng nhọc khiến em kiệt sức. Giờ đây, ngồi bên bố mẹ, vợ con, Sửu vẫn chưa hết sợ hãi khi kể về những ngày tháng phải lao động trong lò gạch. Bà Tẩn Thị Nân, mẹ của Sửu nói tiếng Kinh câu được, câu không: “Ở nhà nó còn ham chơi lắm. Khi thằng Phủ, thằng Lìn về, tôi nghe con lao động khổ cực bên đó mà thương quá. Nhưng đường sá xa xôi, tiền lại không có nhiều nên mấy lần đi tìm con, chúng tôi phải vay mượn hàng xóm. Giờ chỉ mong nó siêng làm, kiếm cho đủ cái ăn, cái mặc là được rồi. Không đi đâu nữa, có trả lương 20 triệu cũng không đi nữa”.

 

 

Vợ và con của Phàn Seo Lìn với lán bán dưa bên quốc lộ. Ảnh: P.B

Ngồi trong căn nhà mới xây trị giá hơn 100 triệu đồng, Phàn Seo Lìn bảo, trước đây cứ ước mơ cái xe máy để chở ngô đi bán nên mới bị lừa. Giờ có tiền, mua xe máy cũng đơn giản, cứ siêng năng làm ăn, siêng lên nương, tiết kiệm là có tiền thôi. Sau khi trốn thoát về quê, Lìn đi bộ đội nghĩa vụ hai năm, rồi lấy vợ.

Hàng ngày, Lìn lên nương, còn vợ và hai đứa con gái dựng cái lán nhỏ bên Quốc lộ 4D bán dưa hấu, dưa chuột, dưa bở - những nông phẩm chính tay Lìn và vợ trồng được. “Ngày nào nhiều thì em bán được 400.000 - 500.000 đồng, ngày nào ít thì được dăm, bảy chục đồng. Cuộc sống như thế là tốt rồi anh ạ. Anh Lìn bây giờ cũng thỉnh thoảng lên khu vực biên giới làm cửu vạn, chứ không đi làm xa nữa”, Trần Thị Nguyệt, vợ của Lìn chia sẻ.

Là một trong hai thanh niên tìm cách trốn thoát đầu tiên về Việt Nam, giờ đây cuộc sống của chàng thanh niên người Dao Phàn Diu Phủ đã sung túc hơn nhiều. Phủ đã có vợ cùng một cậu con trai. Hàng ngày, vợ chồng Phủ cùng mẹ, bà Phàn Thị Mẩy (SN 1970) ra bán hoa quả ở ven Quốc lộ 4D. “Tuy thu nhập không cao nhưng cũng đủ trang trải cuộc sống. Tháng nào bán nhiều cũng đươc 7, 8 triệu đồng. Số tiền này em góp lại để trả cho hết số nợ vừa xây nhà”, Phủ cho biết.

Bà Phàn Thị Mẩy mới 45 tuổi nhưng do vất vả khiến bà nhìn già hơn nhiều. Trong ngôi nhà nhỏ vợ chồng bà và đứa con út đang ở, bà Mẩy kể lại những ngày trông mong khi con bị lừa bán sang Trung Quốc kèm những câu xuýt xoa, sợ hãi. “Thằng Phủ là con trai đầu, đang định cưới vợ cho nó thì ông Tả, chồng tôi bị rủ rê rồi đồng ý cho nó sang Trung Quốc. Ở vùng này, toàn người ít hiểu biết nên dễ bị lừa lắm. Phủ và mấy đứa bạn nó tìm được đường về quê và được như hôm nay là mừng rồi. Nhớ lại mấy năm trước, chồng tôi và ông Ngán, ông Mìn đi tìm con mà khổ cực vô cùng. Phụ nữ chúng tôi thì ở nhà đứng ngồi không yên, thương con bỏ cả nương, cả rẫy không làm được gì. Khi nghe người ta đồn, khi bị lừa bán sang Trung Quốc hay bị giết để lấy thận bán tôi sợ thằng Phủ cũng bị như vậy. Nghĩ con đã chết, vợ chồng còn định cúng cơm, làm ma cho nó. Bây giờ tôi chỉ cho nó đi làm ở trên khu vực Hà Khẩu thôi. Tôi dặn con, đi đâu mà còn gọi điện được thì làm, nếu không gọi điện được thì nhất định phải quay về nhà”, bà Mẩy nói.

Chia tay bà Mẩy, Phủ đưa chúng tôi ra cái lán bán dưa ven đường của hai vợ chồng rồi bổ quả dưa hấu mời khách. “Dưa ở trên này không ngọt nhưng trồng không phân bón, không thuốc trừ sâu đấy anh chị. Giờ chỉ mong cuộc sống bình yên như thế này là được”, Phủ cười, một nụ cười hạnh phúc.