Giáo dục sớm đúng cách cho trẻ dưới 3 tuổi

Đó là giai đoạn trẻ được bao bọc, dạy dỗ từ người thân trong gia đình đồng thời cũng là giai đoạn trẻ có sự phát triển nhanh và mạnh nhất về mặt não bộ. Giáo dục sớm cho trẻ trong giai đoạn này đặc biệt hiệu quả trong việc hình thành nhân cách và trí thông minh. Các bậc cha mẹ sẽ làm thế nào để có thể áp dụng phương pháp giáo dục sớm đúng hướng và đạt kết quả cao nhất.

Giáo dục sớm là gì?

Trước hết, giáo dục sớm là phương thức giáo dục giúp trẻ có sự phát triển nổi trội về thể chất cũng như tinh thần. Không chỉ thế, còn giúp khơi dậy, phát huy những tiềm năng sẵn có trong trẻ, tạo tiền đề vững chắc cho tương lai về sau. Giáo dục sớm diễn ra từ khi trẻ còn trong bào thai cho đến khi trẻ được 6 tuổi. Trong đó, giai đoạn từ 0 đến 3 tuổi là giai đoạn hoàn thiện và phát triển nhanh nhất của não bộ.

Khi nói tới giáo dục sớm, nhiều bậc cha mẹ nghĩ ngay đến việc con vừa chập chững biết đi, biết nói, phải dạy ngay cho trẻ những số đếm, nhận diện màu sắc khác nhau… điều này thật ra không đúng. Giáo dục sớm cho trẻ thực chất là khuyến khích trẻ tự khám phá thế giới xung quanh, trực tiếp tiếp xúc với những vật thể tự nhiên, để qua đó thể hiện chính bản thân trẻ, dẫn đến sự vận động của đại não và nảy nở hàng loạt hoạt động tư duy.

Nhờ việc áp dụng phương pháp giáo dục sớm một cách khoa học, không những giúp các bé phát triển bình thường, thúc đẩy sự phát triển của não bộ, nâng cao năng lực trí tuệ của trẻ, mà còn là biện pháp hữu hiệu khai thác tiềm năng để trẻ có thế giới nội tâm phong phú.

Để trẻ dược tự do khám phá và học hỏi từ thực tế là phương pháp giáo dục sớm hiệu quả nhất

Lợi ích và phương pháp giáo dục sớm cho trẻ

Khi áp dụng các phương pháp giáo dục sớm cho trẻ, lợi ích đầu tiên bố mẹ có thể thấy được ở trẻ đó là sự thay đổi trong cách trẻ ứng xử với môi trường xung quanh. Trẻ trở nên tự tin hơn mỗi khi tiếp xúc với môi trường mới, linh hoạt hơn, không còn e dè, nhút nhát, biết bộc lộ cảm xúc một cách rõ ràng và bộc lộ sự thích thú của bản thân ở một số lĩnh vực nhất định.

Để có thể giáo dục sớm cho trẻ một cách an toàn và hiệu quả nhất, bố mẹ hãy luôn bên cạnh trẻ và chơi cùng trẻ bất cứ khi nào có thể. Bạn hãy khuyến khích con khám phá mọi thứ xung quanh, đừng la mắng khi chúng nghịch đất cát hay chán nản khi trẻ lỡ làm rơi vỡ đồ vật trong nhà. Trẻ đang ở độ tuổi muốn tìm hiểu những điều mới, hãy để trẻ được tự do làm điều trẻ muốn và cha mẹ hãy định hướng cách chơi hiệu quả cho trẻ.

Nguyên tắc của giáo dục sớm

Jean Marzollo và Janice Lloyd, hai chuyên gia trong việc giáo dục trẻ thơ đã nói trong cuốn sách “Chơi mà học” (Learning Through Play) của họ, “Chơi là học và chơi nhiều là cách học hiệu quả nhất”. Vì vậy, “quan trọng nhất là chúng ta có thể biến những trò chơi thành những cơ hội để học và cần làm cho những việc này trở nên vui nhộn”. Con của bạn giống như là một tảng băng, 10% nổi trên mặt nước là ngoại hình của trẻ mà bạn nhìn thấy hằng ngày, 90% chìm dưới mặt nước là trí thông minh, cảm xúc và tâm hồn của trẻ. Cha mẹ cần dành nhiều thời gian để khám phá những tiềm năng chưa thấy ở trẻ, hãy khuyến khích con bạn chơi một cách có định hướng nhiều hơn nữa.

Để giáo dục sớm có hiệu quả, đầu tiên bạn cần làm phong phú tới mức tối đa những cảm nhận về cuộc sống trong phạm vi tâm sinh lý của trẻ, để trẻ có trải nghiệm phong phú, đầy đủ. Ở lứa tuổi này, nhiều ông bố bà mẹ có tâm lý muốn cho con ở nhà, không cho ra ngoài vì sợ nguy hiểm, bẩn hay dịch bệnh. Điều này vô tình không chỉ khiến sức đề kháng của trẻ thấp đi mỗi khi tiếp xúc với môi trường mới mà còn làm giảm đi tính ưa khám phá trong con người trẻ. Cha mẹ hãy luôn bên con mỗi khi con chơi hay khám phá điều gì đó, bên con như một người bạn, để con tự học từ chơi mà không bị gián đoạn, chỉ can thiệp khi có nguy cơ gây hại cho trẻ.

Hãy là bạn của con, cùng chơi với con bất cứ lúc nào bạn có thể

Trên cơ sở khích thích niềm đam mê của trẻ, tiến hành giáo dục không phân môn, không chú ý tới khó dễ, không yêu cầu trẻ phải hiểu và lý giải ngay từ đầu. Chú ý đến lòng ham học hỏi, tinh thần say mê khám phá. Trẻ có thể làm việc này chậm hơn bạn mong muốn nhưng không vì thế mà ba mẹ làm thay luôn con dễ hình thành tư tưởng nản chí khi gặp khó khăn, dựa dẫm trong trẻ.

Mang lại cho trẻ cảm nhận về văn hóa nghệ thuật và tri thức, cần lựa chọn những sản phẩm tiêu biểu trong các lĩnh vực, tránh cho trẻ tiếp xúc với những văn hóa phẩm thứ cấp, phi khoa học, được làm cẩu thả, mang lại kiến thức vô bổ… Khi công nghệ ngày càng phát triển, nhiều vị phụ huynh có tâm lý thích cho con tìm hiểu qua máy tính, điện thoại, Ipad…. Điều này không những không mang lại lợi ích mà còn khiến hiệu quả giáo dục bị giảm rất nhiều, do đó, không nên lạm dụng các thứ công nghệ để dạy trẻ. Cho các bé xem tận mắt sẽ giúp trẻ nhớ lâu hơn là xem qua màn hình.

Ngoài ra, các vị phụ huynh có thể cùng con tạo ra các loại đồ chơi, điều này vừa giúp bé có thêm trải nghiệm mới, tăng tính sáng tạo đồng thời gắn kết tình cảm yêu thương hơn nữa.

Hằng Nga/ Báo Gia đình & Xã hội