Không chăm cháu cho con: Ích kỷ hay quyền được sống của ông bà?

Xu hướng "từ chối chăm cháu" đang phản ánh sự dịch chuyển sâu sắc trong vai trò của ông bà và mối quan hệ giữa các thế hệ.

Khi việc gửi con cho ông bà không còn là điều hiển nhiên

Kristjana Hillberg, 33 tuổi, từng lớn lên cùng sự chăm sóc của bà nội mỗi khi bố mẹ vắng nhà. 

Thế nhưng, khi sinh ba con, cô nhận ra rằng sự hỗ trợ từ bố mẹ hai bên không còn dễ dàng như trước. 

Muốn nhờ ông bà trông cháu, vợ chồng Hillberg phải báo trước nhiều tháng và luôn phải tránh lịch du lịch dày đặc của họ.

Câu chuyện này đang ngày càng phổ biến trong các gia đình trẻ hiện nay.

Baby Boomer và lựa chọn sống cho bản thân

Sự thay đổi trên gắn liền với thế hệ Baby Boomer – những người sinh từ năm 1946 đến 1964. 

Sau nhiều thập kỷ lao động và nuôi con, không ít người cho rằng họ đã hoàn thành trách nhiệm gia đình và đến lúc được sống cho chính mình.

Theo báo cáo của Bank of America công bố tháng 5/2023, thế hệ này đang chi tiêu nhiều hơn cho du lịch và giải trí. 

Cùng lúc đó, dữ liệu từ Cục Dự trữ Liên bang Mỹ cho thấy Baby Boomer sở hữu khoảng 78 nghìn tỷ USD tài sản, chiếm gần một nửa tổng tài sản quốc gia. Điều này cho phép họ chủ động hơn trong việc lựa chọn lối sống nghỉ hưu.

Người trẻ cảm thấy bị bỏ lại phía sau

Trái ngược với sự tự do của thế hệ cha mẹ, những người thuộc Gen Y và Gen Z lại đang phải đối mặt với áp lực kinh tế và trách nhiệm nuôi con ngày càng nặng nề. 

Chi phí trông trẻ đắt đỏ, công việc thiếu ổn định khiến nhiều gia đình trẻ trông chờ vào sự hỗ trợ từ ông bà.

Leslie Dobson, nhà tâm lý học tại Los Angeles, cho biết nhiều khách hàng trẻ của bà đang mang cảm giác oán giận và thất vọng. 

Họ cho rằng mình bị bỏ rơi khi cha mẹ lựa chọn cuộc sống riêng thay vì đồng hành cùng con cháu.

Vì sao ông bà không muốn chăm cháu?

Theo các chuyên gia, điều Gen Y mong muốn là sự hỗ trợ ổn định và lâu dài. Tuy nhiên, từ góc nhìn của thế hệ Baby Boomer, việc từ chối chăm cháu không đồng nghĩa với vô trách nhiệm.

Leslie Dobson cho rằng nhiều người lớn tuổi đang trải qua "khủng hoảng hiện sinh" khi bước vào tuổi nghỉ hưu. 

Họ đặt câu hỏi làm thế nào để phần đời còn lại trở nên ý nghĩa nhất, thay vì tiếp tục gắn với vai trò chăm sóc gia đình.

Bản thân Leslie Dobson cũng chứng kiến điều này trong gia đình mình. Bố bà, Ted Dobson, 71 tuổi, một chủ doanh nghiệp đã nghỉ hưu, quyết định rời quê hương để chuyển đến sống tại một khu dân cư cao cấp ở Mexico.

Quyết định này khiến các con gái không hài lòng, bởi họ từng kỳ vọng ông ngoại sẽ luôn ở bên hỗ trợ việc giáo dục và chăm sóc các cháu. 

Tuy nhiên, Ted cho rằng lựa chọn của mình là xứng đáng sau nhiều năm cống hiến cho gia đình.

"Chúng tôi đã giúp con rất nhiều rồi"

Ted Dobson khẳng định ông đã hỗ trợ các con về tài chính trong suốt phần lớn cuộc đời của họ. 

Theo ông, thế hệ trẻ hiện nay vẫn có điều kiện thuê bảo mẫu, sở hữu xe cộ đắt tiền, trong khi vợ chồng ông ngày trước phải tự xoay xở mà không có ai giúp đỡ.

Ông cũng nhấn mạnh việc định cư ở Mexico không đồng nghĩa với việc cắt đứt quan hệ với con cháu, mà chỉ là thay đổi cách gắn kết.

Theo CDC, thế hệ Baby Boomer hiện là những người ông bà lớn tuổi nhất từ trước đến nay. Nguyên nhân là các cặp vợ chồng trẻ ngày càng trì hoãn việc sinh con. 

Nếu năm 1970, độ tuổi trung bình của phụ nữ sinh con lần đầu là 21,4 thì đến năm 2000 đã tăng lên 27,2 và tiếp tục có xu hướng cao hơn.

Khi tuổi tác tăng và sức khỏe giảm sút, viễn cảnh chăm sóc cháu trở nên kém hấp dẫn đối với nhiều người lớn tuổi.

Khác biệt trong cách nuôi dạy con làm sâu thêm khoảng cách thế hệ

Một nguyên nhân khác khiến ông bà không mặn mà chăm cháu là sự khác biệt trong quan điểm nuôi dạy con. 

Theo Leslie Dobson, thế hệ trẻ ngày nay đề cao phương pháp giáo dục nhẹ nhàng, tránh gây tổn thương tâm lý, trong khi thế hệ Baby Boomer thường bị đánh giá là khắt khe và lỗi thời.

Sự khác biệt này khiến nhiều người lớn tuổi cảm thấy vai trò của mình không còn cần thiết, thậm chí dễ nảy sinh mâu thuẫn.

Daniel Cox, Giám đốc Trung tâm Khảo sát Phi lợi nhuận về Đời sống Mỹ, cho rằng thế hệ trẻ ngày nay không còn phụ thuộc vào kinh nghiệm của cha mẹ như trước. 

Internet và các khóa học nuôi dạy con đã hình thành một ngành công nghiệp trị giá hàng tỷ USD, cung cấp kiến thức thay thế cho lời khuyên truyền thống từ gia đình.

Từ chối chăm cháu không chỉ là câu chuyện cá nhân, mà phản ánh sự dịch chuyển giá trị giữa các thế hệ. 

Khi mỗi thế hệ đều mang theo áp lực, mong muốn và cách sống riêng, việc dung hòa giữa trách nhiệm gia đình và quyền được sống cho bản thân đang trở thành bài toán lớn của xã hội hiện đại.

Cho con tiền cưới, tiền nhà còn phải dành cả tuổi già để chăm cháu: Khi sự hy sinh bị coi là điều hiển nhiên

GĐXH - Sau khi dốc gần như toàn bộ tiền tiết kiệm để lo cưới xin và mua nhà cho con trai, cặp vợ chồng trung niên bị chính con ruột gây áp lực, yêu cầu nghỉ việc để ở nhà chăm cháu.