Ly kì lặn sông tìm... cá giống!

Thứ ba, 07:13 31/08/2010

GiadinhNet - Muốn có con giống, đến mùa cá sinh sản, dân chài phải lặn xuống đáy sông, bắt cá từ sông đưa vào lồng.

Vài năm nay, ngư dân vạn chài Tân Phong, xã Cẩm Phong, Cẩm Thủy (Thanh Hóa) rộ nghề nuôi cá ké lồng. Đây là loại cá đặc sản, có giá trị kinh tế cao, với giá bán ra tại gốc từ 200.000 - 300.000 đồng/kg. Nhiều gia đình ở Tân Phong đã thoát khỏi đói nghèo nhờ loài cá đặc biệt này.

Vậy nhưng, hành trình tìm giống cá đặc sản này vẫn mãi là câu chuyện kỳ lạ.

Đặc sản thượng nguồn

Lồng nuôi cá của người dân Tân Phong. Ảnh: L.H

Tân Phong có nghề truyền thống là đánh bắt và nuôi cá lồng. Năm 2007, các cấp chính quyền từ tỉnh, huyện đến cơ sở và nhiều nhà từ thiện phối hợp đã kéo hơn 100 hộ dân vạn chài lên bờ sinh sống. Tân Phong nhận được nhiều chương trình hỗ trợ, nhất là việc mở các lớp tập huấn cách chăm sóc và phòng chống bệnh cho cá, sửa chữa thuyền bè...

Xưa nay, cá nuôi lồng ở Thanh Hóa nói chung và Tân Phong nói riêng chủ yếu là trắm cỏ. Vậy nhưng "mấy năm nay nước sông ô nhiễm, thức ăn cho cá khan hiếm, cỏ đồng bị nhiễm độc từ thuốc trừ sâu, trừ cỏ... cá trắm sinh nhiều bệnh lắm! Có năm dịch tụ huyết trùng bùng phát, cá chết sạch dân chúng tôi lại trắng tay" - một lão ngư tên Bình của xóm chài Tân Phong cho biết.

Cái khó ló cái khôn! Một số dân chài đã tự lần mò, tìm giống cá mới từ tự nhiên có thể thích ứng điều kiện sống ở khúc sông này. Họ đã tìm ra một loại cá đặc sản có tên là cá ké. Loài cá này đã được các ngư dân thuần hóa để nuôi lồng và trở thành đặc sản, có giá trị kinh tế cao.

Lặn, mò đáy sông tìm... giống

Nghề nuôi cá ké lồng giúp dân chài Tân Phong thoát đói, giảm nghèo, cải thiện đời sống.

Cá ké có đặc thù riêng là chỉ sống ở nơi nước chảy xiết. Loài cá này cư ngụ ở các gầm đá, bám sát đáy sông, chỉ có dân chài chuyên nghiệp mới đánh bắt được. Các lão ngư dạn dày kinh nghiệm cho hay, ở Thanh Hóa giống cá này chỉ sống tại thượng nguồn sông Mã, sông Chu, còn trên các sông khác của cả nước, cá ké rất hiếm.

"Nhiều khi đi cả tháng trời, lên tận thượng nguồn sông Chu, phía trên đập Bái Thượng, khó lắm mới bắt được con giống cô ạ!", ông Trần Quang Vinh - một trong những người đầu tiên nuôi cá ké ở Tân Phong cho biết.

Tuy nhiên, cá ké khi nuôi lồng lại không có khả năng sinh sản. Nhiều người cho rằng có lẽ do điều kiện tự nhiên, nước chảy xiết lại sạch sẽ hơn nên cá mới đẻ. Hiện tại cũng chưa cơ quan nông, thủy sản nào đứng ra nhân giống.

Muốn có con giống, mỗi năm đến mùa cá sinh sản, dân chài đều phải lặn xuống đáy sông, bắt cá từ sông đưa vào lồng. Họ tự nhân giống bằng việc dùng chài, lưới, câu... để đánh bắt cá giống.

Cá ké sinh sản theo mùa thường từ tháng 3 - 9 hàng năm, khi mùa nước hoa mơ về mới bắt được, mùa nước trong đố mà nhìn thấy cá ké nào xuất hiện. Ông Vinh cho biết: "Cá ké bà con đang nuôi hoàn toàn là giống tự nhiên. Đầu tiên là một vài người đánh cá ở sông rồi thả lồng nuôi thử. Thấy cá có khả năng thích nghi, phát triển tốt, bà con theo nhau lặn ngụp đáy sông bắt giống về nuôi".

Với một số dân chài đánh cá chuyên nghiệp và có kinh nghiệm, ngoài nguồn thu từ nuôi cá ké, họ còn có thêm khoản thu nhập khá lớn từ việc bán giống cho những gia đình không đánh bắt được.

Mãi vẫn là... tự phát

Ở khúc sông này chỉ có cá ké nuôi lồng sống đảm bảo. Ở tự nhiên, cá sinh trưởng, phát triển nhanh. Khi đưa vào lồng, cá sinh trưởng chậm hơn, khoảng 1kg/năm nhưng giá bán cao tính ra vẫn có lãi. Từ vài người, nay nhà nào ở Tân Phong cũng có vài lồng cá ké.

Để phát triển nghề, mở rộng mô hình nuôi cá ké cần có vốn đầu tư làm lồng, thức ăn cho cá.

Hầu hết các gia đình có thể bắt được con giống nhưng đặc tính cá ké sống môi trường rộng, mỗi lồng chỉ nuôi khoảng chục con. Đây là giống cá chỉ ăn đồng loại nên chi phí thức ăn rất cao.

Theo ông Trần Quang Vinh: "Hiện nay cả nước chưa có cơ quan nào nghiên cứu nhân giống cá ké. Chưa có nơi nào ngoài Tân Phong nuôi cá này. Vậy nhưng, đến nay tất cả chỉ nuôi theo mô hình gia đình theo kinh nghiệm nghề sông nước, chứ cả thôn cũng chưa có gia đình nào nuôi theo hệ thống trang trại".

Có nghĩa là việc nuôi cá cũng đang "thủ công", tự phát như việc tìm và nhân giống cá!

Từ khi bán ra thị trường, nghe tiếng cá đặc sản, nhiều nơi đặt mua. Hiện nay, nhiều nhà hàng đặt mua cá ké, tự tìm về Tân Phong nhập hàng, các lồng cá luôn trong tình trạng khan hiếm hàng cung cấp ra thị trường.

Trao đổi với PV Báo GĐ&XH, ông Vũ Xuân Vường, Chủ tịch UBND xã Cẩm Phong tự hào: "Cách đây không lâu, Tân Phong rất khó khăn. Với sự nỗ lực vươn lên, khẳng định mình của bà con Tân Phong đã tìm tòi, phát hiện nghề nuôi cá ké đặc sản. Vài năm lại đây, đời sống bà con thay đổi vượt bậc, không còn hộ đói, hộ nghèo".

Được biết, tới đây các chủ lồng cá sẽ mở rộng quy mô phát triển nghề nuôi cá ké lồng và sẽ là nguồn thu chính của bà con Tân Phong.

Tuy nhiên, điều khiến nhiều người thắc mắc là không hiểu vì sao, một loại cá đặc sản có giá trị kinh tế cao như vậy, được bà con dân chài "thuần chủng" và thử nghiệm thành công việc nuôi lồng nhưng vẫn chưa có cơ quan chuyên môn nào tìm đến để nghiên cứu, phát triển?

Nghề nuôi các ké lồng ở Tân Phong vẫn phát triển rất tự phát. Và sẽ còn mờ mịt lắm, người dân Tân Phong mới tính đến chuyện thôi nghề lặn đáy sông để bắt... cá giống!

"Nuôi cá lồng vốn là nghề truyền thống của người dân vạn chài Cẩm Thủy. Huyện đang có chủ trương khôi phục nghề nuôi cá lồng, đặc biệt là các giống cá đặc sản từ tự nhiên như cá ké, cá lăng… Huyện sẽ hết sức tạo điều kiện đầu tư cho dân vay vốn mở rộng mô hình, phát triển nghề nuôi cá lồng".

Ông Phạm Quốc Bảo, Chánh văn phòng UBND huyện Cẩm Thủy

Lê Hường

kimngan

Chia sẻ facebook

Bình luận (0)

Xem thêm bình luận

Ý kiến của bạn

Cùng chuyên mục

Chậm nhất ngày 6/5, Hà Nội công bố số lượng học sinh dự tuyển lớp 10

Giáo dục - 19 phút trước

Học sinh Hà Nội đã hoàn thành đăng ký thi lớp 10. Số lượng học sinh đăng ký dự tuyển vào từng trường được công bố chậm nhất ngày 6-5.

Ninh Bình: Xử lý tình trạng đốt rác tại xã Vũ Dương sau phản ánh của Gia đình và Xã hội

Thời sự - 30 phút trước

GĐXH - Liên quan đến loạt bãi tập kết rác đốt lộ thiên gây ô nhiễm tại xã Vũ Dương (Ninh Bình), lãnh đạo UBND xã cho biết sẽ có biện pháp xử lý ban đầu và chờ nhà máy điện rác đi vào hoạt động.

Liz Kim Cương gây chú ý với thời trang quyến rũ

Đẹp - 31 phút trước

Biến hóa linh hoạt giữa sự quyến rũ táo bạo và nét cá tính năng động, nữ ca sĩ Liz Kim Cương nhận được nhiều lời khen ngợi từ khán giả.

Hai món đồ hiệu được người đẹp quê Ninh Bình tặng Đoàn Thiên Ân trong ngày đặc biệt

Đẹp - 1 giờ trước

GĐXH - Hoa hậu Kỳ Duyên đã gây bất ngờ khi tặng Đoàn Thiên Ân chiếc túi Chanel và giày Dior sang trọng trong ngày sinh nhật.

Quỳnh Kool từng áp lực đến mức suýt bỏ nghề diễn

Giải trí - 1 giờ trước

GĐXH - Diễn viên Quỳnh Kool đã có những thời điểm chông chênh, muốn bỏ cuộc trước khi khẳng định bản thân với nghề diễn.

5 thực phẩm nên ăn thường xuyên tốt cho đại tràng người tuổi trung niên

Ăn - 1 giờ trước

GĐXH – Khi bước vào tuổi trung niên, nếu không chăm sóc đúng cách, nguy cơ viêm đại tràng, thậm chí ung thư sẽ tăng rõ rệt. 5 thực phẩm nên ăn thường xuyên sẽ tốt cho đại tràng người tuổi trung niên.

1 kiểu người nhất định không nên giúp đỡ kẻo có ngày rước họa vào thân

Đời sống - 1 giờ trước

GĐXH - Trong cuộc sống, giúp đỡ người khác là điều đáng quý. Tuy nhiên, có một kiểu người dù họ cầu cạnh thế nào bạn cũng nên cân nhắc thật kỹ trước khi giúp.

70 tuổi vẫn đi bộ có 5 dấu hiệu này: Tuổi thọ thường vượt xa mong đợi

Sống khỏe - 1 giờ trước

GĐXH - Nếu người 70 tuổi vẫn giữ được một số đặc điểm tích cực khi đi bộ, đây có thể là tín hiệu cho thấy cơ thể còn dẻo dai và có khả năng sống thọ.

Họp lớp rôm rả, đến khi trả tiền thì 'mỗi người một lý do'

Tâm sự - 1 giờ trước

GĐXH - Tôi vẫn còn nhớ buổi họp lớp cấp 3 hôm ấy, một cuộc gặp tưởng như chỉ để ôn lại kỷ niệm cũ nhưng lại khiến tôi suy nghĩ rất nhiều về tình bạn khi trưởng thành.

Hà Nội: Có nhà 'siêu mỏng', 'siêu méo', người dân cần làm gì?

Thời sự - 1 giờ trước

GĐXH - Tình trạng xuất hiện các căn nhà “siêu mỏng, siêu méo” sau giải phóng mặt bằng tại nhiều dự án giao thông ở Hà Nội không chỉ làm méo mó diện mạo đô thị mà còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Trước thực tế này, Thành phố đang siết chặt quản lý, đồng thời triển khai các giải pháp đồng bộ nhằm xử lý dứt điểm các thửa đất không đủ điều kiện xây dựng.

Xem nhiều

Gặp sếp trong thang máy: Người EQ thấp chỉ biết chào, người EQ cao nói 3 câu khiến tương lai khác hẳn

Đời sống

GĐXH - Người EQ thấp thường lúng túng, trong khi người EQ cao lại biến khoảnh khắc ấy thành cơ hội tạo thiện cảm với lãnh đạo.