“Mong con là đứa trẻ bình thường mà khó quá!”
Đó là dòng nhắn tin đầy ám ảnh mà bạn tôi nhắn cho tôi đêm qua, khi dư luận đang sôi sục trước việc một số trường THCS tại Hà Nội “ép” học sinh học kém không được thi vào lớp 10.
Bạn tôi có 2 con, 1 gái và 1 trai. Do đứa con gái lớn đã học trường chuyên quá áp lực và nhọc nhằn nên khi cậu con trai vào cấp 2, bạn tôi chọn trường cho con chỉ đơn giản là trường gần nhà nhất. Chẳng có gì bằng ngôi trường cách nhà có 200 mét, bên cạnh 1 nhà văn hoá, cạnh sân bóng đá mini, trường lại mới sửa chữa, có cả bể bơi, sân bóng…Chẳng gì bằng, uớc mơ sau mỗi buổi học con được đá bóng, học bơi xong tự đi bộ về nhà không phải đưa đón. Cũng vì ước mơ đơn giản mong con là một đứa trẻ bình thường đó mà bạn tôi không đặt nặng chuyện chọn lớp, chọn cô, trường xếp vào lớp nào thì vào lớp đó.
Nhưng đời không như mơ.
Đêm qua, nhắn tin cho tôi, bạn tôi chua chát: Làm gì có môi trường giáo dục cho những đứa trẻ bình thường hả cậu? Họ chỉ muốn những đứa trẻ siêu anh hùng, những đứa trẻ 8 phẩy, 9 phẩy.
Bạn tôi kể, trong lớp con bạn, những ngày này một vài em học sinh đã lặng lẽ rời lớp không một lời chia tay. Những đứa ở lại chỉ biết bạn nghỉ khi sĩ số trên bảng hụt đi một chút. Chúng nó hụt hẫng, lo lắng nhưng không biết hỏi ai và hỏi điều gì? Còn phụ huynh chỉ biết điều nay khi trong nhóm “chat” trao đổi, bỗng có mẹ chào tạm biệt rời nhóm – tức là có em học sinh đã chuyển trường. Có em học sinh chuyển trường khi kỳ thi học kỳ 2 chỉ có mấy ngày là bắt đầu. Sau đó thì không khí ở lớp những ngày này thật nặng nề, lòng các bố mẹ trùng xuống khi thấy trong mắt con ngập tràn lo lắng, tự ti. Bạn tôi bảo, đó là những “cuộc di cư đầy ẩn ức” và sẽ tiếp tục có những “cuộc di cư” những ngày tới. Từng nhà, từng nhà “tháo chạy” khỏi giấc mơ cho con được làm một đứa trẻ bình thường.

Các em học sinh có quyền được lựa chọn con đường nghề nghiệp, lập nghiệp cho tương lai.
Một phụ huynh ở quận Hoàng Mai có lần kể với tôi rằng, năm con chị lên lớp 9, một hôm đi học về, con lao vào gối khóc nức nở. Gặng hỏi mãi con mới nói là con không được thi vào 10, do học lực của con kém. Cô giáo chủ nhiệm bảo con về “làm công tác tư tưởng” trước với bố mẹ, rồi cô sẽ nói chuyện với bố mẹ. Nếu con cứ nhất quyết đăng ký thi vào lớp 10 thì con sẽ trượt, mà với học lực của con ghi vào học bạ như thế, chưa chắc con đã được đi thi. Chị phụ huynh đó chỉ biết ôm con vào lòng chua xót và bất lực, bởi chị vốn là một người yếu đuối, không có khả năng đến gặp cô để “đòi quyền lợi cho con”.

Thấu hiểu, chia sẻ là những điều mà các nhà giáo nên dành cho học trò của mình.
Ngày hôm qua, khi dư luận bung ra việc một số trường THCS tại Hà Nội “ép” học sinh học kém không thi vào 10, mà nên đi học nghề theo mô hình lớp 9+, các cơ quan chức năng, từ Bộ GD & ĐT, UBND TP Hà Nội và Phòng GD & ĐT quận Cầu Giấy đã vào cuộc khá nhanh, yêu cầu phải xác minh làm rõ, nếu có hiện tượng đó thì phải xử lý nghiêm. Động thái đó của cơ quan quản lý Nhà nước phần nào giúp người dân “dịu lại”, hy vọng kiểu gì cũng sẽ tìm ra sự thật. Nhưng thông tin của Phòng GD & ĐT quận Cầu Giấy cho rằng, “qua kiểm tra hồ sơ thì không có hiện tượng ép học sinh yếu kém không được dự thi lớp 10 như thông tin trên mạng xã hội”.
Khi tôi đọc được những dòng này, tôi thấy mặn chát trong lòng. Có thể Phòng GD & ĐT quận Cầu Giấy họ đã làm đúng chức phận, phản ứng khá nhanh với vụ việc, nhưng làm gì có hồ sơ, sổ sách nào chứng minh cho việc cô giáo “ép” học sinh, nhà trường “ép” giáo viên, chứng minh cho được hành vi “phản giáo dục”, “phản nhân ái” đang âm thầm diễn ra ở không ít trường phổ thông. Làm gì có bằng chứng cho những cuộc “di cư âm thầm” (như cách dùng từ của bạn tôi) khi nó luôn được gắn với một lá đơn “tự nguyện” mà tôi tin, khi ký vào lá đơn đó, không ít phụ huynh đã rơi nước mắt.
Cũng vị Phó Trưởng phòng GD & ĐT quận Cầu Giấy nói rằng, có thể có những trường hợp phụ huynh học sinh hiểu không đúng ý của giáo viên, dẫn đến việc có thể giáo viên nói về kết quả học tập của con thì nghĩ rằng ép buộc, định hướng con phải thi trường nào đó. Nhưng xin thưa, nếu chỉ đơn thuần là như thế thì làm gì có chuyện đứa trẻ về nhà lao vào gối khóc nức nở. Làm gì có chuyện, những đứa trẻ như lặng lẽ hơn khi nhìn ra chỗ bạn ngồi học, nơi đó chỉ còn ghế trống. Ngay tối hôm qua, có phụ huynh còn nhắn cho tôi rằng, “Nhà báo ơi, cô giáo chủ nhiệm của con tôi còn dành hẳn 2 tiết để chì chiết các con khiến con tôi buồn không thiết đá bóng, về thẳng nhà đó”.
Vì sao lại có hiện tượng trên? Có nhiều cách lí giải. Có thể do tiêu chí thi đua khen thưởng mà nhà trường sợ các con học kém sẽ ảnh hưởng đến thành tích chung của trường, trong đó có thành tích của giáo viên chủ nhiệm. Có thể, nếu loại bớt học sinh học kém đi thì tổng điểm thi vào lớp 10 của các trường THCS sẽ cao hơn. Hôm nay, chị Đ.H, một đồng nghiệp của tôi cho biết, bạn chị kể cho chị rằng, sự việc “ép” học sinh không thi vào lớp 10 là có thật, vì phía sau đó còn là câu chuyện các trường dân lập, cao đẳng nghề nhận được học sinh thì sẽ chi trả cho trường 1 khoản/học sinh, trong đó có phần cho ban giám hiệu, có phần cho giáo viên chủ nhiệm, nên giáo viên chủ nhiệm nhiều khi cũng bị “ép” phải vận động học sinh đừng thi vào lớp 10. Nếu sự việc này là thật thì đó là một hành động phản giáo dục một cách thô bạo!
Rõ ràng, nếu không vì bệnh thành tích, không cả vì lợi ích vật chất thì không dại gì mà một số trường THCS lại làm điều phản giáo dục, phản nhân tính như thế. Do đó, gốc rễ câu chuyện này vẫn là “bệnh thành tích”. Căn bệnh này đã làm méo mó, lệch lạc môi trường sư phạm, tước đi quyền lợi của học trò và chính họ làm biến tướng đi chủ trương phân luồng giáo dục theo định hướng nghề nghiệp rất nhân văn của Nhà nước. Một vị chuyên gia giáo dục nói với tôi rằng, trường nghề là nơi đào tạo nghề nghiệp cho học sinh chứ không phải là “cái túi” để chứa học sinh yếu kém. Và để trị tận gốc “căn bệnh thành tích” thì cách tốt nhất là phải đổi mới công tác thi đua – khen thưởng. Nên loại bớt các cuộc thi thành tích, loại bớt các tiêu chí thi đua. Đổi mới công tác kiểm tra, đánh giá để đánh giá được năng lực thực chất của người học. Đấy là những giải pháp từ cơ quan quản lý nhà nước.
Còn tôi thì cho rằng, quan trọng nhất vẫn là cái tâm, cái tình của người thầy. Khi thầy cô thấu hiểu quyền lợi của con trẻ, đặt quyền lợi của các con thành mục tiêu cao nhất trong nghề dạy học của mình thì họ sẽ ứng xử khác. Họ sẽ vừa tư vấn, vừa truyền cảm hứng cho các em học sinh, giúp các em hào hứng trước nhiều con đường để lập nghiệp, chứ không phải “chì chiết”, vẽ ra một con đường không tốt nếu như các em “cố” thi vào lớp 10. Mà thực tế, nhiều gia đình đã kiên quyết không ký vào lá đơn “tự nguyện”, kiên quyết cho con thi vào lớp 10, và nhiều con bị cho là “kém cỏi”, "dốt nát" đã đỗ vào các trường công lập với số điểm khá cao…
Cách giáo dục cháu trai làm vỡ trứng của bà nội khiến nhân viên siêu thị cũng phải thay đổi thái độ
Nuôi dạy con - 6 giờ trướcGĐXH - Thay vì nổi nóng hay bao che cho cháu, người bà đã có cách xử lý khéo léo, biến sự cố thành bài học giáo dục trẻ đầy ý nghĩa.
Con sau 10 tuổi bỗng thay đổi như thành người khác: 90% cha mẹ đều mắc phải 3 sai lầm này
Nuôi dạy con - 1 ngày trướcGĐXH - Nhiều cha mẹ từng thắc mắc vì sao đứa trẻ từng quấn quýt bên mình lại bỗng trở nên ít nói, khó gần sau tuổi 10. Theo các chuyên gia tâm lý, đây là giai đoạn trẻ bước vào quá trình "cai sữa tâm lý", đồng thời cũng là thời điểm nhiều gia đình bắt đầu đối mặt với những xung đột đầu tiên.
Tâm thư giáo sư gửi con gái trước kỳ thi đại học gây bão mạng: 8 bài học đáng giá hơn mọi điểm số
Nuôi dạy con - 1 ngày trướcGĐXH - Trước thời khắc con gái bước vào ngưỡng cửa đại học, vị giáo sư đã viết bức tâm thư chứa đựng những bài học sâu sắc về học tập, nhân cách, tình yêu và cuộc sống.
Trẻ xem điện thoại từ nhỏ và trẻ không xem điện thoại: 10 năm sau khác biệt rõ rệt
Nuôi dạy con - 2 ngày trướcGĐXH - Việc trẻ sử dụng điện thoại quá sớm và quá thường xuyên không chỉ tác động đến sức khỏe mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện khi trưởng thành.
Trẻ có EQ cao thường lớn lên trong gia đình có cha mẹ hay nói 3 câu này
Nuôi dạy con - 2 ngày trướcGĐXH - EQ cao không phải năng lực bẩm sinh mà được hình thành từ những tương tác hằng ngày trong gia đình.
Càng trưởng thành càng hiểu: Có 2 chuyện nói ra tưởng nhẹ lòng, ai ngờ lại dễ rước thị phi
Nuôi dạy con - 3 ngày trướcGĐXH - Vì sao có những người dường như luôn tránh được thị phi và sống nhẹ nhàng hơn người khác? Theo nhiều chuyên gia tâm lý, bí quyết không nằm ở việc nói hay hơn mà ở việc biết điều gì nên giữ cho riêng mình. Đặc biệt, có 2 chuyện càng ít chia sẻ ra ngoài, bạn càng tránh được rắc rối, giữ được các mối quan hệ và sự bình yên trong cuộc sống.
Có một kiểu người cực lạ: Mới gặp vài phút đã khiến người khác muốn kể hết chuyện về cuộc đời mình
Nuôi dạy con - 5 ngày trướcGĐXH - Không phải ngoại hình, tiền bạc hay tài ăn nói mới tạo nên sức hút. Nhiều người sở hữu một khả năng đặc biệt: khiến người đối diện cảm thấy tin tưởng gần như ngay lập tức. Bí mật nằm ở 5 thói quen giao tiếp mà ai cũng có thể học được.
Lớn rồi mới hiểu: Vì sao cha mẹ luôn sống dè sẻn cả đời để lo cho con
Nuôi dạy con - 6 ngày trướcGĐXH - Nhiều người từng không hiểu vì sao cha mẹ luôn sống tiết kiệm. Chỉ đến khi trưởng thành, ta mới nhận ra đó là sự hy sinh âm thầm dành cho con cái.
Chuyên gia giáo dục chỉ ra điều cha mẹ cần ngừng làm sau khi con bước qua 6 tuổi
Nuôi dạy con - 1 tuần trướcGĐXH - Theo các chuyên gia giáo dục, thói quen này của cha mẹ có thể khiến trẻ hình thành tâm lý ỷ lại và thiếu trách nhiệm với việc học của chính mình.
Nhiều người tài giỏi nhưng vẫn bỏ lỡ cơ hội chỉ vì mắc kẹt trong những suy nghĩ này
Nuôi dạy con - 1 tuần trướcGĐXH - Không ít người sở hữu năng lực tốt nhưng vẫn chần chừ trước những cơ hội quan trọng trong cuộc sống. Nguyên nhân đôi khi không đến từ hoàn cảnh hay khả năng, mà xuất phát từ những suy nghĩ tiêu cực đang âm thầm làm suy giảm sự tự tin. Nhận ra và thay đổi chúng có thể là bước đầu tiên giúp bạn tiến gần hơn đến những mục tiêu mình mong muốn.
Trẻ có EQ cao thường lớn lên trong gia đình có cha mẹ hay nói 3 câu này
Nuôi dạy conGĐXH - EQ cao không phải năng lực bẩm sinh mà được hình thành từ những tương tác hằng ngày trong gia đình.