Ngày mai, cả nước có thể quan sát nhật thực
Tại Việt Nam, hiện tượng thiên văn kỳ thú này có thể được quan sát trên phạm vi cả nước, tuy nhiên chỉ với độ che phủ tối đa 75%. Theo dự báo, do thời tiết tốt, việc quan sát nhật thực ở miền Bắc sẽ dễ dàng hơn ở miền Nam.
Vùng quan sát được nhật thực toàn phần nằm trong một dải hẹp rộng 268 km, bắt đầu Ấn Độ rồi qua các nước Nepal, Bangladesh, Bhutan, Myanmar, Trung Quốc, vượt ra biển Thái Bình Dương trước khi kết thúc ở quần đảo Polynesia…
Cơ hội 132 năm
Thời gian cực đại quan sát được nhật thực toàn phần, khi mặt trăng hoàn toàn che lấp mặt trời, là 6 phút 39 giây. Cơ hội quan sát được nhật thực toàn phần lâu như vậy phải đến 132 năm sau, năm 2132 mới lặp lại.
![]() |
|
Dải nhật thực ngày 22/7. (Ảnh: eclipse-glasses) |
Lúc 8h11 ngày mai, Hà Giang sẽ là địa điểm sẽ quan sát nhật thực tốt nhất ở Việt Nam với tỷ lệ che khuất cực đại 75,8%. Tỷ lệ này ở Hà Nội là 67,5% lúc 8h11, Đà Nẵng là 46% lúc 8h15, còn TP HCM chỉ quan sát được cực đại 27,4% vào 8h13.
![]() |
|
Tỷ lệ che phủ cực đại quan sát được ở Việt Nam. |
Nhật thực diễn ra khá thường xuyên, một năm có ít nhất là hai lần và nhiều nhất đến năm lần, tuy nhiên vùng quan sát được nhật thực toàn phần thường rất hẹp. Ở Việt Nam, phải đến đến năm 2074, chúng ta mới có thể quan sát được nhật thực toàn phần ở khu vực Nam Trung Bộ.
Đừng nhìn thẳng vào mặt trời khi nhật thực
Chúng ta tuyệt đối không được nhìn trực tiếp vào mặt trời khi quan sát nhật thực, vì các tia bức xạ của mặt trời có thể làm tổn thương hoặc hỏng mắt vĩnh viễn.
![]() |
|
CLB Thiên văn nghiệp dư TP HCM quan sát nhật thực bằng kính chuyên dụng. (Ảnh: Anh Tuấn) |
Nếu không có các loại vật liệu quan sát thực tiếp, có thể có thể quan sát gián tiếp qua các cách sau:
Tạo một lỗ thủng nhỏ khoảng 1mm trên một tấm bìa cứng hoặc một tấm kim loại, cho ánh nắng xuyên qua và quan sát ảnh của Mặt Trời xuyên qua lỗ thủng trên 1 tấm giấy trắng đặt ở dưới.
Cách khác, nhìn ảnh qua một chiếc gương được đặt chìm hoàn toàn dưới đáy chậu nước pha mực, nghiêng về phía mặt trời. Mực pha phải đảm bảo nhìn mặt trời dịu mà không chói.
|
Quan sát nhật thực 22/7 tại Việt Nam
7g ngày 22/7, CLB Thiên văn nghiệp dư TP HCM tổ chức quan sát nhật thực với kính quan sát an toàn tại Nhà thiếu nhi TP HCM (Quận 3). Cùng thời điểm này, tại Đà Nẵng, CLB Thiên văn Bách khoa tổ chức quan sát nhật thực tại bãi biển Phạm Văn Đồng.
Tại Hà Nội, Khoa vật lý trường ĐH Sư Phạm Hà Nội hướng dẫn quan sát ở đài thiên văn của khoa. Bất kỳ ai quan tâm cũng có thể tham gia các chương trình này.
Theo thông tin từ Đài khí tượng thủy văn khu vực Nam Bộ, sáng 22/7, ở khu vực TP HCM trời không mưa nhưng nhiều mây mù che phủ nên rất khó quan sát nhật thực. Ngược lại, tại khu vực miền Bắc trời quang, không có mây nên hiện tượng này sẽ được quan sát dễ dàng.
Những thông tin thú vị về nhật thực Nhật thực toàn phần trên thế giới gần đây nhất vào 1/8/2008. Vùng quan sát được nhật thực toàn phần khi đó nằm trong một dải hẹp rộng 236,9 km, bắt đầu từ Canada, dọc theo bắc đảo Greenland, Đại Tây Dương, trung tâm nước Nga, Mông Cổ và Trung Quốc. Tại Việt Nam, Hà Giang là địa phương quan sát được tỷ lệ mặt trời bị che khuất lớn nhất: trên 73%. Thực tế, các tỉnh miền Bắc ngày đó trời mưa mù, hầu như không thể quan sát được nhật thực. Tại Hà Nội, chỉ một số người chứng kiến được nhật thực trong một thời gian rất ngắn. Lần nhật thực toàn phần gần đây nhất mà Việt Nam được chứng kiến vào ngày 24/10/1995. Khi đó, với sự giúp đỡ của giáo sư Nguyễn Quang Riệu (nguyên Giám đốc điều hành đài thiên văn Paris), các nhà khoa học quốc tế đã đến Phan Thiết để nghiên cứu các tính chất vật lý của Mặt trời. Có 4 kiểu nhật thực là nhật thực toàn phần, xảy ra khi mặt trời bị mặt trăng che lấp hoàn toàn. Tại một điểm cố định, nhật thực toàn phần chỉ kéo dài tối đa 7 phút; nhật thực hình khuyên xảy ra khi kích cỡ biểu kiến của mặt trăng không đủ che lấp hoàn toàn mặt trời, vì thế mặt trời vẫn hiện ra như một vòng đai rực rỡ bao quanh mặt trăng; với nhật thực lai, ở một số điểm trên trái đất, nó được quan sát thấy là nhật thực toàn phần; ở những nơi khác nó lại là nhật thực hình khuyên; nhật thực một phần xảy ra khi mặt trăng chỉ che khuất một phần của mặt trời. |
Theo KS Nguyễn Anh Tuấn, CLB Thiên văn nghiệp dư TP HCM
Đất Việt
Thông báo


