Phát hiện hành tinh có khả năng sinh sống cách Trái Đất 146 năm ánh sáng

Theo nghiên cứu đã được công bố trên tạp chí khoa học The Astrophysical Journal Letters, h ành tinh này có kích thước gần tương đương Trái Đất, quay quanh một ngôi sao giống Mặt Trời và được đánh giá có khoảng 50% khả năng nằm trong vùng cho phép sự sống tồn tại.

Hành tinh mang tên HD 137010 b, được ước tính có kích thước lớn hơn Trái Đất khoảng 6%. Theo các nhà khoa học, nó có quỹ đạo khá tương đồng với Trái Đất, với chu kỳ quay quanh ngôi sao chủ khoảng 355 ngày.

Phát hiện trên được thực hiện bởi một nhóm các nhà khoa học quốc tế đến từ Australia, Anh, Mỹ và Đan Mạch, dựa trên dữ liệu thu thập năm 2017 từ sứ mệnh mở rộng K2 của kính viễn vọng không gian Kepler do NASA vận hành.

Tiến sĩ Chelsea Huang, nhà nghiên cứu tại Đại học Nam Queensland (Australia), cho biết HD 137010 b nằm ở khoảng cách tương đối gần so với nhiều hành tinh có khả năng sinh sống từng được phát hiện trước đây. “Điều rất đáng chú ý là hành tinh có kích thước tương tự Trái Đất này chỉ cách Hệ Mặt Trời của chúng ta khoảng 150 năm ánh sáng,” bà nói.

Theo bà Huang, hành tinh “tốt thứ hai” từng được phát hiện quay quanh một ngôi sao giống Mặt Trời trong vùng có thể sinh sống được là Kepler-186f, nhưng hành tinh này nằm xa hơn khoảng bốn lần và mờ hơn tới 20 lần so với HD 137010 b.

HD 137010 b được phát hiện thông qua phương pháp quá cảnh, khi hành tinh đi ngang qua phía trước ngôi sao chủ, gây ra hiện tượng suy giảm độ sáng trong thời gian ngắn, chỉ khoảng một phút.

Tín hiệu rất yếu này ban đầu được nhận diện bởi một nhóm các nhà khoa học nghiệp dư, trong đó có Tiến sĩ Alexander Venner, tác giả chính của nghiên cứu, khi ông vẫn còn là học sinh trung học.

Tiến sĩ Venner cho biết ông từng tham gia dự án khoa học cộng đồng Planet Hunters trong những năm học phổ thông. “Trải nghiệm đó đóng vai trò quan trọng đưa tôi đến với con đường nghiên cứu khoa học. Việc quay lại bộ dữ liệu cũ và khai quật được một phát hiện quan trọng như vậy thực sự rất đáng nhớ,” ông chia sẻ.

Nhóm nghiên cứu cho biết phản ứng ban đầu của họ là nghi ngờ tính xác thực của phát hiện. “Chúng tôi đã kiểm tra đi kiểm tra lại dữ liệu nhiều lần, và kết quả cho thấy đây là một ví dụ điển hình của hiện tượng hành tinh quá cảnh,” bà Huang nói.

Ngôi sao mà HD 137010 b quay quanh có nhiệt độ thấp hơn và độ sáng yếu hơn Mặt Trời. Điều này khiến nhiệt độ bề mặt ước tính của hành tinh tương đương với sao Hỏa, thậm chí có thể thấp hơn -70°C. Tuy vậy, độ sáng và khoảng cách tương đối gần của ngôi sao khiến hệ hành tinh này trở thành mục tiêu tiềm năng cho các thế hệ kính viễn vọng tiếp theo.

Tiến sĩ Sara Webb, nhà vật lý thiên văn tại Đại học Swinburne (Australia), đánh giá phát hiện này là “rất thú vị”, song lưu ý rằng cần thêm dữ liệu để chính thức xác nhận HD 137010 b là một ngoại hành tinh.

“Hiện mới chỉ ghi nhận được một lần quá cảnh. Trong nghiên cứu hành tinh, tiêu chuẩn vàng thường là phát hiện ít nhất ba lần,” bà Webb cho biết.

Theo bà, một khả năng là HD 137010 b có những đặc điểm gần giống Trái Đất. Tuy nhiên, cũng không loại trừ khả năng đây là một “siêu quả cầu tuyết” – một thế giới băng giá khổng lồ, có thể chứa lượng nước lớn nhưng phần lớn đã bị đóng băng.

Dù được xem là tương đối gần trong bức tranh tổng thể của thiên hà, các nhà khoa học cho rằng việc tiếp cận hành tinh này bằng công nghệ hiện nay vẫn là điều không tưởng. “Nếu cố gắng đến đó với tốc độ di chuyển hiện tại, chúng ta sẽ mất hàng chục nghìn, thậm chí hàng trăm nghìn năm,” bà Webb nhận định.