Phát hiện mới từ những trẻ đầu tiên tử vong vì Covid-19 tại Hong Kong

Nghiên cứu từ Đại học Hong Kong, Trung Quốc, phát hiện trẻ em tại đây khi nhiễm BA.2 bị bệnh nặng hơn so với những biến chủng khác.

Theo CNN, nghiên cứu sơ bộ đã được đăng tải dưới dạng bản in trước của tạp chí The Lancet và đang chờ phản biện. Nhiều chuyên gia nhận định nghiên cứu của tác giả tại Đại học Hong Kong (Trung Quốc) có số lượng mẫu nhỏ ca tử vong, nghiêm trọng, nên cần nhiều công trình hơn ở những nơi BA.2 đang lây lan mạnh và đánh giá khả năng miễn dịch cho dân số nói chung.

BA.2 tấn công nhóm dân số dễ bị tổn thương

Tiến sĩ Beth Thielen, chuyên gia về bệnh truyền nhiễm nhi khoa của Đại học Minnesota ở Minneapolis, Mỹ, nhận định nghiên cứu này cung cấp cái nhìn quan trọng về ảnh hưởng của biến chủng mới với nhóm dân số dễ bị tổn thương. Nó cũng nhấn mạnh tính cấp thiết của việc tiêm chủng vaccine Covid-19 cho trẻ em và kế hoạch điều trị cho nhóm tuổi này. Hiện tại, trẻ có thể được điều trị bằng Remdesivir khi trở nặng, nhưng ông Beth cho rằng chúng ta cần nhiều loại thuốc hơn.

Trong suốt đại dịch, Hong Kong là khu vực thực hiện các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt nhất với khẩu trang, giãn cách xã hội, truy vết ca bệnh và đóng cửa hàng quán, trường học. Do đó, tỷ lệ lây nhiễm của thành phố tương đối thấp.

Tuy nhiên, khi biến chủng phụ của Omicron là BA.2 lây lan, Hong Kong đã chịu ảnh hưởng lớn. Nơi đây chứng kiến sự gia tăng đáng báo động về số ca mắc và tử vong, đặc biệt ở nhóm dân số cao tuổi. Nhiều người trong số này chưa được tiêm vaccine Covid-19.

Trẻ em cũng không được loại trừ khỏi BA.2. Nghiên cứu mới so sánh kết quả của trẻ nhập viện vì biến chủng này so với những biến chủng trước đó (từ tháng 1/2020 đến tháng 11/2021), parainfluenza hoặc cúm. Dữ liệu về trẻ em nhập viện vì parainfluenza và cúm được lấy từ hồ sơ bệnh án từ tháng 1/2015 đến tháng 12/2018.

Vào tháng 2, đỉnh điểm của làn sóng Omicron tại Hong Kong, phần lớn ca nhiễm là do chủng BA.2. Số trẻ nhập viện trong giai đoạn này là 1.147 và 4 ca tử vong.

Những đứa trẻ tử vong lần lượt ở độ tuổi là 11 tháng, 3 tuổi, 4 tuổi và 9 tuổi. Trong đó, 3 trẻ không có tiền sử bệnh lý mạn tính, sức khỏe tốt. Một bé trai 9 tuổi bị teo cơ. Không ai trong số này được tiêm vaccine Covid-19. Hai trẻ tử vong vì viêm và sưng não. Đây cũng là những trẻ em đầu tiên tử vong vì Covid-19 tại Hong Kong.

Khi các nhà nghiên cứu so sánh tỷ lệ tử vong, họ phát hiện trẻ em nhập viện vì nhiễm BA.2 có tỷ lệ tử vong cao gấp 7 lần so với trẻ nhập viện vì cúm. Con số này so với trẻ nhiễm parainfluenza cao gấp 6 lần.

Tỷ lệ tử vong theo trường hợp là BA.2 (0,35%), cúm (0,05%), parainfluenza (0,04%).

Ngoài ra, tỷ lệ trẻ em cần được nhập viện ICU cao hơn 18 lần ở ca nhiễm BA.2 so với các biến chủng trước đó, cao gấp 2 lần bệnh cúm và bằng tỷ lệ trẻ nhập viện vì parainfluenza.

Không có trường hợp nào bị co giật do sốt ghi nhận tại Hong Kong trong các làn sóng Covid-19 trước đây. Tuy nhiên, khi Omicron và BA.2 xuất hiện, tỷ lệ trẻ bị co giật do sốt cao tăng gấp 3 lần so với cúm, gấp 4 lần so với parainfluenza.

Trẻ nhiễm BA.2 cũng có nguy cơ sưng não cao hơn trẻ bị parainfluenza, nhưng tương đương với trẻ bị cúm.

Về các biến chứng hô hấp, 5% trẻ em nhập viện vì nhiễm BA.2 phát triển thành nhiễm trùng đường hô hấp. Con số này ở trẻ nhiễm các biến chủng khác là 0,27%. Nhìn chung, nguy cơ trẻ bị nhiễm trùng đường hô hấp trên do BA.2 cao gấp 11 lần các biến chủng trước đó. Nguy cơ mắc bệnh phổi của trẻ cũng cao gấp đôi so với khi bị cúm.

Từ các số liệu này, các chuyên gia tại Đại học Hong Kong kết luận: “Chủng phụ của Omicron là BA.2 gây ra mức độ nghiêm trọng, nhiều biến chứng nặng hơn ở trẻ chưa được tiêm chủng hoặc không có tiền sử mắc Covid-19”.

“Không nên quá hoảng sợ”

Kết quả này có vẻ khá đáng sợ, song, TS Claudia Hoyen, chuyên gia về bệnh truyền nhiễm nhi khoa tại Bệnh viện Trẻ em UH Rainbow ở Cleveland, Mỹ, nhấn mạnh cha mẹ cần lo lắng thái quá vì khả năng trẻ tử vong do Omicron được đánh giá là “rất rất thấp”.

Theo dữ liệu từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ, chưa đến 0,1% ca tử vong do Covid-19 tại nước này là trẻ em dưới 12 tuổi.

“Tôi nghĩ không cần phải hoảng sợ khi chúng ta thấy những con số từ nghiên cứu này. Nhưng nó là dấu hiệu cảnh báo chúng ta vẫn chưa thể chủ quan với Covid-19, ít nhất là tại Mỹ. Đại dịch vẫn chưa kết thúc. Lượng lớn dân số dễ bị tổn thương vẫn có nhiều nguy cơ, thậm chí họ chưa được tiêm chủng”, vị chuyên gia nhấn mạnh.

Bà cũng khuyến cáo phụ huynh cần cẩn trọng hơn vì BA.2 vẫn là biến chủng lây lan rất nhanh, trẻ em có thể bị tấn công nhiều hơn, lây nhiễm nhiều hơn, từ đó khiến tỷ lệ nhập viện, tử vong tăng lên.

TS Thielen đồng ý với quan điểm này. Cách tốt nhất để các gia đình bảo vệ trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ là đảm bảo người xung quanh được tiêm chủng, bao gồm mũi nhắc lại hoặc tăng cường. Các bà mẹ đang mang thai cũng nên tiêm vaccine Covid-19 càng sớm càng tốt, bởi kháng thể từ vaccine bảo vệ cả mẹ và con sau khi sinh. Nuôi con bằng sữa mẹ cũng có tác dụng bảo vệ vì các kháng thể truyền sang trẻ sơ sinh qua sữa mẹ.

Omicron có một số dòng phụ như B.1.1.529, BA.1, BA.2, BA.3 và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đều đang giám sát chúng. Trong đó, phổ biến nhất là BA.1, BA.1.1 (Nextstrain clade 21K) và BA.2 (Nextstrain clade 21L). Ở cấp độ toàn cầu, giải trình tự gene cho thấy tỷ lệ nhiễm của BA.2 tăng so với BA.1 trong những tuần gần đây.

BA.2 khác với BA.1 ở một số trình tự di truyền như axit amin trong protein Spike S. BA.2 còn được gọi là "Omicron tàng hình". Bởi nó thiếu một thay đổi di truyền cụ thể vốn cho phép các xét nghiệm rRT-PCR có những chỉ dấu ban đầu. Các chuyên gia cũng đánh giá BA.2 lây lan mạnh hơn 40-50% so với chủng Omicron gốc.