Sách giáo khoa “tròn - vuông - tam giác” của giáo sư Hồ Ngọc Đại thêm một lần “sóng gió”

Tiếp tục thành tâm điểm đầu năm học

Cách đây đúng một năm, câu chuyện về cách đánh vần vuông, tròn, tam giác đã trở thành tâm điểm chú ý của cộng đồng mạng xã hội. Cách đánh vần "lạ" này khiến nhiều người ngạc nhiên, tranh cãi được xác định là Chương trình Tiếng Việt lớp 1- Công nghệ giáo dục do GS. Hồ Ngọc Đại làm chủ biên, được thực nghiệm ở nhiều trường, nhiều địa phương trong 40 năm qua.

Lúc đó, lãnh đạo Bộ GD&ĐT cũng khẳng định: Khi Chương trình Giáo dục phổ thông mới được ban hành, với chủ trương "một chương trình nhiều sách giáo khoa", tất cả các tài liệu dạy học được đưa vào nhà trường với tư cách là sách giáo khoa đều phải được Hội đồng Quốc gia thẩm định. Căn cứ vào kết luận và đề xuất của Hội đồng thẩm định Quốc gia, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT sẽ phê duyệt danh mục SGK được phép sử dụng trong các cơ sở giáo dục. Căn cứ vào các quy định, các cơ sở giáo dục được phép lựa chọn sách giáo khoa phù hợp.

SGK Tiếng Việt 1 - Công nghệ giáo dục có nguy cơ không được áp dụng từ năm học sau.

Đầu năm học 2019 - 2020, Bộ GD&ĐT cũng đã thành lập Hội đồng quóc gia thẩm định SGK đối với lớp 1 và câu chuyện SGK Tiếng Việt - Công nghệ lớp 1 tiếp tục "nóng". Vừa qua, bộ SGK của GS. Hồ Ngọc Đại trong đợt thẩm định đầu tiên bị xếp "Không đạt" và chỉ đạt duy nhất 1/13 tiêu chí theo quy định tiêu chuẩn, quy trình biên soạn, chỉnh sửa sách giáo khoa tại Thông tư 33 của Bộ GD&ĐT.

Theo Hội đồng thẩm định, đối với những bản thảo bị đánh giá "Không đạt" vẫn còn cơ hội khi đã chỉnh sửa và được xem như một bản thảo thẩm định lần đầu. Tuy nhiên, tại buổi ra mắt cuốn sách "Sách giáo khoa cho đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục" vào ngày 12/9 ở Hà Nội, GS. Hồ Ngọc Đại khẳng định, SGK Công nghệ giáo dục là sản phẩm tâm huyết, sẽ không chỉnh sửa lại bởi đã chỉnh sửa, bổ sung bộ sách trong suốt thời gian qua.

GS Hồ Ngọc Đại chủ biên SGK công nghệ giáo dục lớp 1.

Sách giáo khoa cần hướng đến mới mẻ, hiện đại

Là sản phẩm của một nhóm nghiên cứu do GS. Hồ Ngọc Đại làm chủ biên, hoàn thành năm 1978, sau đó được Bộ trưởng Bộ GD&ĐT cho phép thí điểm tại trường thực nghiệm. Tuy nhiên, "số phận" của bộ SGK công nghệ khá lận đận, từng không được thẩm định và dừng một số năm, sau đó lại được thực hiện trở lại với vai trò "thực nghiệm". Trải qua quá trình triển khai, nhiều địa phương đánh giá tốt chương trình này, song cũng bộc lộ một số điểm cần khắc phục.

Ví dụ như tại Quảng Trị, là địa phương 100% học sinh (lớp 1) học theo chương trình SGK của GS. Hồ Ngọc Đại, từ năm học 2017 - 2018 đến nay áp dụng chương trình thống nhất trong toàn tỉnh. Theo đánh giá của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Trị, Chương trình Tiếng Việt lớp 1- Công nghệ giáo dục đã giúp học sinh tiếp thu kiến thức tiếng Việt một cách vững chắc, không tái mù, nắm vững cấu tạo ngữ âm tiếng Việt, nắm chắc luật chính tả, phần lớn học sinh đọc thông viết thạo…

Chỉ ra một số điểm cần khắc phục, theo bà Nguyễn Thị Thu Thủy - Phó Giám đốc Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Trị, cần có nhiều thời gian để học sinh rèn luyện các kĩ năng nhưng thời lượng dành cho mỗi tiết dạy còn ít. Một số ngữ liệu trong tài liệu chương trình Tiếng Việt lớp 1 - Công nghệ giáo dục tương đối khó với học sinh. Một số lớp học sinh có sĩ số đông nên việc rèn đọc và viết cho học sinh còn hạn chế…

Cách đánh vần tròn, vuông, tam giác từng gây nhiều tranh cãi trên mạng xã hội.

Theo GS. Phạm Tất Dong - Phó Chủ tịch Trung ương Hội khuyến học Việt Nam, khi thẩm định chương trình SGK sẽ có Hội đồng thẩm định là các chuyên gia, giáo viên được lựa chọn kỹ càng, do đó khi đưa ra đánh giá sẽ khách quan, minh bạch. Lần đổi mới chương trình, SGK lần này được kỳ vọng là đổi mới theo các tiêu chí đã đề ra, vì thế càng phải cẩn trọng khi lựa chọn.

"Đối với SGK cho trương trình giáo dục phổ thông, dù lựa chọn chương trình nào cũng đều phải hướng tới các mục tiêu đặt ra, đó là hình thành nhân cách, năng lực học sinh, đáp ứng cho sự phát triển của đất nước và hội nhập. Vì thế, chương trình phải có hướng tích cực, cập nhật và hiện đại, ứng dụng công nghệ thông tin... để học sinh sau này hướng tới trở thành công dân toàn cầu. Cái đó, các chương trình SGK hiện nay chưa có và chưa làm được" - GS. Phạm Tất Dong chia sẻ thêm.

Nhiều học sinh ở Hạ Đình đi học trở lại sau khi nghỉ vì lo ngại nhiễm độc từ vụ cháy Rạng Đông

Quang Anh