Thanh Hoá: Hàng trăm ha lúa sắp “chết cháy” vì hạn hán kéo dài

Hàng trăm thửa ruộng đã khô khốc như thế này. Ảnh: PV

Lúa mùa có nguy cơ mất trắng vì khát nước

Đó là nhận định của hàng trăm hộ dân làm nông nghiệp sống tại huyện Nông Cống và huyện Quảng Xương của tỉnh Thanh Hoá khi mà tình trạng lúa mùa mới vào vụ gieo cấy gặp đợt nắng nóng kéo dài trong thời gian gần đây. Khi PV có mặt tại cánh đồng lúa mới gieo cấy tại xã Quảng Ngọc (huyện Quảng Xương), đập vào mắt chúng tôi là những ruộng lúa đang “chết dần” vì thiếu nước. Mặt ruộng nứt nẻ, khô khốc tạo thành “tổ ong”, cây lúa mới gieo cấy vì thế mà cong keo, cháy rụi vì thiếu nước.

Bà Nguyễn Thị Thanh (xã Quảng Ngọc) cho biết: “Với nhiệt độ ngoài trời trên 40 độ C thì cây lúa non đã không thể sống nổi huống hồ gì là thiếu nước. Hơn một tuần nay khu ruộng nhà tôi hơn 3 sào bị thiếu nước trầm trọng, mặt ruộng nứt nẻ, cây lúa mới cấy còn yếu lại gặp hạn hán kéo dài như vậy thì khả năng chết cháy là rất cao. Các anh thấy đấy, đám ruộng nhà tôi đang ngày càng nứt toác ra như cái tổ ong, lúa nhà tôi cấy hôm cuối tháng 6 vừa rồi, nhưng cấy xong nào ngờ gặp đúng đợt nắng nóng như thế này thì khó mà chống chọi được. Mới bữa đầu khi cấy thì ruộng còn có ít nước nên không sao nhưng 4-5 hôm trở lại đây do nắng nóng lại thiếu nước nên lúa cứ héo đi trông thấy, nhiều chỗ còn vàng úa, chết trắng rồi”.

Trong khi đó, ông Lê Xuân Thành, xã Quảng Yên, huyện Quảng Xương nhận định: “Khắp ruộng lúa của gia đình tôi và những hộ bên cạnh đều khô nước, mặt đất thì nứt nẻ, khô khốc, nhìn những cây lúa cứ hàng ngày héo dần theo từng cụm mà chua xót vô cùng, bao nhiêu công sức bỏ xuống giờ có nguy cơ mất hết, nếu cứ tình trạng này kéo dài thì gia đình tôi có khả năng bỏ ruộng vì không còn mạ để gieo trồng lại”.

Được biết, xã Quảng Ngọc có 486,2 hecta lúa mới vào vụ gieo cấy nhưng có đến 30 hecta của 3 thôn là thôn Kỳ Anh, Kỳ Nhân, Kỳ Lan có nguy cơ chết cháy vì thiếu nước trầm trọng. Nguyên nhân của tình trạng trên được ông Đàm Văn Thanh- Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Ngọc lý giải: “Cánh đồng lúa của xã Quảng Ngọc được gieo cấy vào ngày 30/6, nhưng khi bà con nông dân gieo cấy xong thì gặp đúng vào đợt nắng nóng kéo dài khiến tình trạng thiếu nước trầm trọng. UBND xã đã chỉ đạo HTX nông nghiệp bơm nước liên tục nhưng do thiếu nước kết hợp với mất điện liên tục nên không đủ nguồn nước cung cấp cho các các đồng lúa ở các thôn cuối nguồn”.

Tại xã Quảng Yên có 410 hecta lúa, tính đến thời điểm hiện tại toàn xã đã gieo trồng được 360 hecta lúa vụ hè thu thì có đến 170 hecta đang bị khô hạn có nguy cơ mất mùa. Ông Nguyễn Văn Huyên- Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Yên cho biết: “Do nay là thời điểm gieo cấy vụ hè thu nên nhu cầu về lượng nước cung cấp cho đồng ruộng là rất cao. Nhưng tính đến thời điểm hiện tại do hạn hán kéo dài khiến mực nước ở một số con sông xuống thấp dẫn đến lượng nước dùng cho tưới tiêu không thể đáp ứng hết nhu cầu. Chúng tôi đang tích cực phối hợp với thủy nông, xuống tận các thôn để hướng dẫn bà con nông dân các giải pháp hạn chế thiệt hại do nắng nóng kéo dài gây ra”.

Ông Nguyễn Văn Nam xã Công Liêm, Nông Cống lo lắng: “Nhà tôi có 5 sào mới gieo cấy xong, nhưng tôi chưa bao giờ thấy tình trạng nắng nóng như hiện nay. Mấy ngày trước tôi cùng vợ ra đồng từ nửa đêm để tát nước bằng gàu mong cứu được lúa, nhưng nay thì mương cũng chẳng còn giọt nước nào nữa để mà tát cả. nhìn xuống ruộng lúa nứt nẻ, khô khốc, lúa thì còn non mà bị khô héo hết, quả thật rất xót xa. Nếu cứ đà này thì gia đình tôi đành bỏ ruộng vì không còn mạ để chắm lại”.

Nắng nóng kéo dài, kênh mương cũng...chết khát

Qua quan sát tại các trạm bơm, máy bơm dã chiến tại một số huyện bị thiệt hại bởi nắng nóng thì đa phần đã ngừng hoạt động vì nguồn nước dẫn về trạm bơm không còn, khiến cho gần 1.000 hecta lúa mùa tại Thanh Hoá đang bị thiếu nước nghiêm trọng.

Ông Trần Sỹ Tuấn – Chủ tịch UBND xã Công Liêm cho biết: “Nguồn nước tưới cho diện tích lúa của xã Công Liêm trước đây đều dựa vào kênh N2 thuộc hệ thống thủy lợi sông Mực. Thế nhưng, từ cuối năm 2015, hệ thống kênh này được Sở NN&PTNT làm chủ đầu tư để triển khai đầu tư nâng cấp. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, công trình này đang dừng thi công, máy móc được nhà thầu bỏ không ở đó từ hai năm nay, khiến cho việc lấy nước vào đồng ruộng và cung cấp về trạm bơm Trung Sơn không thể thực hiện được, cộng với việc thời tiết nắng nóng kéo dài đã làm cho nhiều diện tích lúa và cây trồng trên địa bàn xã bị khô hạn nghiêm trọng”.

Trao đổi với PV, ông Nguyễn Văn Tuấn- Phó Chủ tịch UBND huyện Nông Cống chia sẻ: “Hiện nay, trên địa bàn huyện Nông Cống đã có khoảng hơn 200 ha lúa mùa bị khô hạn và có nguy cơ chết héo nếu trời vẫn nắng nóng vài ngày nữa. Các xã có diện tích lúa khô hạn, có nguy cơ chết héo, gồm: Công Liêm, Tân Khang, Trung Thành, Tế Tân, Tế Thắng, Hoàng Sơn, Tượng Lĩnh…Nông Cống là huyện cuối nguồn của hệ thống thủy lợi sông Chu, nhưng do trời nắng nóng kéo dài nên nguồn nước đổ về cuối nguồn bị thiếu trầm trọng. Để đối phó với tình trạng khô hạn, UBND huyện đã chỉ đạo các xã tập trung tận dụng các nguồn nước có thể để cứu hạn cho lúa”

Hiện Sở NN&PTNT tỉnh Thanh Hóa yêu cầu UBND các huyện chỉ đạo chính quyền các xã nạo vét bể hút, nối dài ống hút, lắp đặt máy bơm có cột nước cao và duy trì các trạm bơm dã chiến để phục vụ tưới nước chống hạn cho cây lúa, nhằm hạn chế thấp nhất thiệt hại do nắng nóng gây ra. Do diện tích lúa mùa bị khô hạn nằm ở cuối các kênh tưới nước, xa ao hồ ở khu dân cư, nên nguồn nước cung cấp vào ruộng đã cạn kiệt gần một tuần nay nên các trạm bơm phối hợp với các trạm thủy nông thực hiện nghiêm việc cấp nước tưới theo lịch cho từng vùng.

Ngọc Hưng - Viết Huy