Thất nghiệp, giới trẻ Trung Quốc rải CV săn việc tại nơi không ngờ tới, vừa có thêm thu nhập, vừa mở rộng quan hệ

Khi thị trường lao động ngày càng khan hiếm việc làm phù hợp với trình độ, nhiều người trẻ Trung Quốc đang tìm đến một kênh khá bất ngờ để săn cơ hội: các hội chợ thương mại và triển lãm quy mô lớn.

Bị nản lòng trước tình trạng tuyển dụng ảm đạm ở cả doanh nghiệp trong nước lẫn nước ngoài, nhiều người coi những sự kiện này như dịp để mở rộng mối quan hệ, tìm hiểu ngành nghề mới, thậm chí kiếm việc tạm thời ngay tại hội chợ.

“Tôi đến các hội chợ này để mở mang tầm nhìn, rồi sau đó nộp hồ sơ qua website của những công ty tôi thấy hứng thú”, An Ran, cử nhân tiếng Anh tốt nghiệp năm 2024, chia sẻ. Cô vừa bị cắt giảm nhân sự tại công ty ngoại thương nhỏ – nơi làm việc đầu tiên của mình.

“Thị trường việc làm thực sự tệ”, cô nói. “Nhiều công ty nhỏ chỉ dùng lao động trẻ như thử việc, chứ không đầu tư đào tạo”.

Lời than của An Ran phản ánh tình trạng chung của hàng triệu thanh niên Trung Quốc đang chật vật tìm việc ổn định. Đây được coi là bài toán nan giải với Bắc Kinh trong nỗ lực giữ đà tăng trưởng kinh tế và khôi phục niềm tin của công chúng.

Theo số liệu mới nhất, tỷ lệ thất nghiệp ở nhóm 16–24 tuổi tại thành thị đạt 17,7% trong tháng 9, giảm nhẹ so với mức 18,9% của tháng 8. Trung Quốc từng tạm ngừng công bố dữ liệu này vào tháng 7/2023, sau khi tỷ lệ thất nghiệp thanh niên chạm mức kỷ lục 21,3%. Tới tháng 12, nước này nối lại công bố dữ liệu với phương pháp thống kê mới loại trừ sinh viên toàn thời gian.

Tình hình càng khó khăn hơn khi lượng sinh viên tốt nghiệp tăng kỷ lục mỗi năm. Năm 2025, Trung Quốc có khoảng 12,2 triệu sinh viên ra trường, cao hơn mức 11,8 triệu của năm 2024, 11,6 triệu năm 2023 và 10,8 triệu năm 2022.

Trên mạng xã hội, nhiều bạn trẻ chia sẻ kinh nghiệm “săn việc qua hội chợ” để tìm lợi thế cạnh tranh, trong khi các doanh nghiệp cũng nhanh chóng nhận thấy xu hướng này.

Bà Hong Yingying, đại diện Trung tâm Đổi mới Robot tại thành phố Ninh Ba (Chiết Giang), cho biết đội ngũ của bà “liên tục nhận được hồ sơ xin việc tại các triển lãm lớn”.

“Từ năm ngoái, chúng tôi đã nhận được hồ sơ đều đặn tại các sự kiện như Hội nghị Robot Thế giới ở Bắc Kinh”, bà nói. “Tại hội nghị về robot và hệ thống thông minh ở Hàng Châu tháng trước, mỗi ngày chúng tôi nhận hàng chục hồ sơ. Trong số này, nhiều người có bằng thạc sĩ, tiến sĩ, hoặc du học sinh về nước”.

Theo bà, ngành robot bùng nổ đang thu hút ngày càng nhiều nhân lực trẻ tìm cơ hội ở thị trường nội địa.

Một doanh nghiệp tham gia Hội nghị Trí tuệ Nhân tạo Thế giới (WAIC) tổ chức ở Thượng Hải tháng 7 cho biết đã nhận trung bình 8 hồ sơ mỗi ngày, từ sinh viên mới ra trường đến những người có kinh nghiệm muốn chuyển hướng sang lĩnh vực AI. Phần lớn trong số họ đều đến từ các trường danh tiếng.

Với Siri, 24 tuổi, cựu sinh viên Đại học Khoa học Chính trị và Luật Thượng Hải, làm việc tại các hội chợ vừa giúp cô kiếm thêm thu nhập, vừa mở rộng mối quan hệ.

Sau khi từ bỏ công việc HR tại một công ty Internet lớn vì văn hóa làm việc khắc nghiệt, cô chuyển sang làm hướng dẫn viên tại các triển lãm thương mại. “Công việc linh hoạt, lại được gặp gỡ người trong nhiều ngành khác nhau”, Siri nói.

Cô ước tính chỉ khoảng 1/3 bạn cùng lớp có việc làm sau 6 tháng tốt nghiệp. “Thị trường lao động thực sự khó khăn. Ngay cả doanh nghiệp nước ngoài cũng giảm tuyển dụng. Hầu hết bạn tôi ở Thượng Hải chỉ nhận mức lương khoảng 5.000–6.000 nhân dân tệ (18 – 22 triệu VNĐ) mỗi tháng”.

Tham khảo: SCMP