Thầy giáo làng và những bản nhạc khiến học sinh “phát cuồng”

Phổ thơ Tố Hữu thành… ca Huế

Thời gian gần đây, một số người truyền tay nhau clip nhạc của một giáo viên ở Huế vừa phổ thơ vừa làm ca sĩ trình bày bản nhạc của mình. Không hề màu mè, trong tiếng ghita bập bùng, giọng hát của thầy giáo Thương cất lên trầm ấm: “Con sóng dưới lòng sâu/Con sóng trên mặt nước/Ôi con sóng nhớ bờ/Ngày đêm không ngủ được…”. Được biết, “Sóng” của Xuân Quỳnh là một trong những bài thơ được thầy Thương phổ nhạc để dạy cho học sinh trong các tiết dạy Văn. Ngoài ra, thầy Thương còn phổ nhạc các bài: “Vội vàng” (Xuân Diệu), “Việt Bắc” (Tố Hữu), “Tôi yêu em” (Puskin), “Hương Sơn phong cảnh ca” (Chu Mạnh Trinh). Riêng bài “Việt Bắc” được thầy giáo này phổ theo 3 làn điệu: Cải lương, Dân ca quan họ Bắc Ninh và Ca Huế. Mạnh dạn hơn, thầy Thương đã phổ nhạc bài “Hương sơn phong cảnh ca” với làn điệu ca trù. Còn bài “Tôi yêu em” của Puskin được phổ theo phong cách nhạc trẻ và đã giúp thầy Thương đoạt giải Nhì trong cuộc thi giáo viên giỏi cấp THPT toàn tỉnh Thừa Thiên - Huế năm 2012.

Thầy giáo Nguyễn Hữu Thương cho biết, lâu nay việc dạy Văn ở trường học vẫn chỉ dừng lại ở việc giáo viên giảng bài, học trò chép hoặc nghe giảng. Để tạo hứng thú cho học sinh, thầy Thương nghĩ ra việc phổ nhạc một số đoạn thơ hay trong một số bài thơ. Và thật không ngờ, chính điều này đã được nhiều học sinh đón nhận vì dễ nhớ, dễ thuộc. Đặc biệt, qua các bài hát, học sinh dễ thẩm thấu được cái hay, cái đẹp trong từng bài thơ. Khi đứng lớp dạy, ngoài giảng bài, thầy giáo cũng có thể hát một đoạn để thay đổi không khí cho học trò. Vì thế, hầu hết những tiết dạy Văn của thầy Thương lúc nào cũng trôi qua nhanh, không nhàm chán.

Chưa từng học lớp nhạc lý nào

Thầy giáo Nguyễn Hữu Thương (thứ ba bìa phải) và các đồng nghiệp.

Thầy giáo Nguyễn Hữu Thương sinh năm 1980 tại Nghệ An, tốt nghiệp khoa Văn, ĐH Sư phạm Huế năm 2003. Nhiều người tự hỏi, tại sao một thầy giáo chưa một ngày nào được học nhạc lý, thậm chí chưa biết viết nốt nhạc ra sao nhưng lại phổ nhạc được hàng chục bài thơ, với nhiều làn điệu? Thầy Thương cho biết, mình phổ nhạc theo cảm quan với trái tim của một thầy giáo yêu nhạc, yêu thơ chứ thầy chưa từng được ai dạy nhạc. “Có lẽ giai điệu những bài hát tiền chiến mình từng yêu thích đã ngấm vào tâm khảm nên ngoại trừ một số bài thơ được mình phổ theo làn điệu truyền thống, những bài thơ khác do mình phổ nhạc đều có giai điệu nhẹ nhàng, dễ nghe”, thầy Thương cho biết.

Trả lời câu hỏi, một số bài thơ cách mạng, thơ dịch của nước ngoài với văn phong đặc trưng, cách gieo vần khá khó nhưng làm sao để thầy phổ nhạc theo nhiều phong cách truyền thống như: Dân ca quan họ Bắc Ninh, cải lương, Ca Huế… thầy giáo Nguyễn Hữu Thương chia sẻ: “Thực ra mình không đặt tiêu chí chung nào cho việc phổ nhạc. Thông thường, mình chỉ chọn một số khổ thơ hay để phổ nhạc chứ không chọn tràn lan cả bài thơ. Chẳng hạn bài “Việt Bắc”, mình chỉ phổ nhạc một đoạn 10 câu. Ngoài ra, mình còn tự sáng tác được 2 bản nhạc nói về tình thầy trò”. Được biết, trong lễ kỉ niệm 10 năm thành lập Trường THPT Nguyễn Sinh Cung, thầy Thương đã trình bày bản nhạc rock do mình sáng tác viết về ngôi trường cũ khiến học sinh của mình vỗ tay, reo hò phấn khích.

Một người bạn của thầy giáo Thương nhận xét: “Không biết nhạc lý, tất cả những bản nhạc  phổ, đều do Thương tự mày mò rồi hát lên như thế là quá ổn. Phổ nhạc được bài nào, Thương ghi âm qua điện thoại để giữ lại chứ chưa hề qua chỉnh lý. Ở đây, ta nên nhìn nhận Thương đã rất sáng tạo khi nghĩ cách truyền cảm hứng cho học sinh trên lớp học”.

Nguyên Hạnh