Tranh cãi pháp lý vụ thiếu phụ giao cấu với nam sinh 15 tuổi

Nhiều bé trai có thể là nạn nhân của các vụ xâm hại tình dục. Ảnh minh họa

Chưa có tiền lệ xử phụ nữ hiếp dâm nam giới

Công an huyện Núi Thành (Quảng Nam) đang điều tra, làm rõ vụ bà Nguyễn Thị Hoa (58 tuổi, trú tại huyện Núi Thành) “tố” bị nam sinh lớp 9 là Nguyễn Văn Hưng ép “quan hệ” nhiều lần. Theo xác minh, trung tuần tháng 3/2016, người thân tình cờ phát hiện bà Hoa bị chảy máu ở “vùng kín” nên đã gặng hỏi thì bà này cho biết vừa quan hệ với cháu Nguyễn Văn Hưng. Bức xúc, gia đình bà Hoa đã làm đơn tố cáo Hưng đến Công an huyện Núi Thành về hành vi hiếp dâm.

Tại cơ quan công an, Hưng khai đã 5 lần “quan hệ” với bà Hoa. Do Hưng mới 15 tuổi 4 tháng nên cơ quan chức năng chưa áp dụng biện pháp tố tụng với người này. Người thân bà Hoa cho hay, bà bị bệnh tâm thần nhiều năm nay nên không làm chủ được hành vi của mình. Công an huyện Núi Thành đang chờ kết quả giám định tâm thần đối với bà Hoa để có hướng xử lý vụ việc.

Liên quan đến vụ việc trên, nhiều chuyên gia pháp lý nhận định vụ án sẽ được xử lý theo hướng: Nếu bà Hoa bị bệnh tâm thần thì Hưng sẽ phạm vào tội “hiếp dâm”. Còn nếu bà Hoa không bị bệnh tâm thần thì bà này sẽ bị truy tố về tội “giao cấu với trẻ em”. Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng, dù bà Hoa không bị tâm thần thì cũng sẽ không bị xử lý hình sự về hành vi giao cấu với Hưng. Bởi lẽ, nước ta chưa có tiền lệ xử lý đối tượng nữ giới về hành vi “hiếp dâm” nam giới với vai trò trực tiếp.

Về việc bà Hoa có bị xử lý hình sự khi giao cấu với cháu Hưng, theo luật sư Nguyễn Thị Mai (Đoàn Luật sư Nghệ An), đối chiếu với quy định của Bộ Luật Hình sự hiện hành thì nữ giới không được coi là chủ thể của tội hiếp dâm với vai trò là người thực hành mà chỉ có thể bị coi là đồng phạm. Trên thực tế tại Việt Nam, phụ nữ chỉ bị xử lý về tội hiếp dâm với vai trò là đồng phạm giúp sức. Cơ sở để pháp luật hình sự quy định như vậy là do vấn đề về sinh lý, nữ giới khó có thể chủ động và cưỡng ép nam giới giao cấu trái ý muốn.

“Luật Hình sự Việt Nam vẫn coi nam giới mới là chủ thể của tội hiếp dâm với vai trò là người thực hành. Thực tế ở Việt Nam vẫn chưa có vụ hiếp dâm nào bị truy cứu trách nhiệm hình sự mà chủ thể thực hiện phạm tội là phụ nữ. Thậm chí, các nạn nhân là các trẻ em trai còn đang ở độ tuổi trẻ em (dưới 16 tuổi) bị những người trưởng thành bao gồm cả nam và nữ hãm hiếp cũng chưa bị xử lý. Mặc dù tình trạng nữ giới có hành vi xâm hại tình dục của nam giới ngày một gia tăng, đặc biệt xâm hại tình dục trẻ em nam, do đó pháp luật cần có các quy định hướng dẫn cụ thể hơn để các cơ quan tiến hành tố tụng có thể dễ dàng hơn trong việc xử lý các đối tượng phạm tội này", luật sư Nguyễn Thị Mai nói.

Giải thích về việc Hưng có bị xử lý về tội hiếp dâm hay không, luật sư Nguyễn Thị Mai khẳng định, nếu cơ quan chức năng kết luận bà Hoa bị tâm thần thì Hưng có thể bị xử lý về tội hiếp dâm theo Điều 111 Bộ luật Hình sự. Bởi lẽ, một trong những yếu tố cấu thành của tội hiếp dâm là người phạm tội thực hiện hành vi “giao cấu với nạn nhân trái với ý muốn của họ”. Luật sư Nguyễn Thị Mai nói: “Nếu bà Hoa bị tâm thần, Hưng biết điều đó mà vẫn cố ý thực hiện hành vi giao cấu sẽ phạm vào tội “hiếp dâm”. Tuy nhiên, vấn đề là phải làm rõ tình trạng tâm thần của bà Hoa thế nào, ý chí của Hưng là cố ý hay vô ý”.

Đủ căn cứ xử lý tội giao cấu với trẻ em?

Trái ngược với quan điểm của luật sư Nguyễn Thị Mai, luật sư Nguyễn Thu Anh (Đoàn Luật sư Hà Nội) lại cho rằng, phụ nữ vẫn là chủ thể của tội hiếp dâm và hoàn toàn có thể chịu trách nhiệm trước pháp luật về hành vi này nếu đảm bảo đủ các yếu tố cấu thành của tội này. Luật sư Nguyễn Thu Anh giải thích, từ trước đến nay nhiều người có thói quen nghĩ rằng những tội xâm phạm nhân phẩm con người như hiếp dâm, cưỡng dâm, dâm ô… thì người bị hại phải là nữ giới, chủ thể phạm tội phải là nam giới. Đây chỉ là cách nhìn nhận chịu ảnh hưởng của văn hóa Á Đông và dựa vào đặc tính sinh học của người nam giới là có sức khỏe, thường là phía chủ động trong vấn đề tình dục. Ở nhiều nước phương Tây, việc tòa án đem ra xét xử các bị cáo là nữ giới về loại tội danh vừa nêu là điều bình thường.

Trở lại với quy định của pháp luật Việt Nam, theo Điều 115 Bộ luật Hình sự thì: “Người nào đã thành niên mà giao cấu với trẻ em từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi, thì bị phạt tù từ một năm đến năm năm”. Điều luật mô tả “người nào”, có nghĩa là không phân biệt giới tính nam hay nữ, chỉ cần người đó đã thành niên mà có hành vi giao cấu với nạn nhân (dưới 16 tuổi) thì bị coi là tội phạm và phải chịu trách nhiệm hình sự về tội “giao cấu với trẻ em”. Luật sư Nguyễn Thu Anh nhấn mạnh: “Suy nghĩ như vậy là không chính xác. Những người đã thành niên mà lạm dụng tình dục với bé trai dưới 16 tuổi, dù bé trai có tự nguyện hay không, cũng đều vi phạm pháp luật và phải chịu toàn bộ trách nhiệm hình sự về tội giao cấu với trẻ em. Tuy nhiên, nếu bà Hoa bị tâm thần, được xác định là mất năng lực hành vi dân sự thì không phải chịu trách nhiệm hình sự về tội danh trên. Còn Hưng khi ấy sẽ bị xử lý về hành vi hiếp dâm”.

(Tên các nhân vật trong bài đã được thay đổi)

Nguyễn Hằng/Báo Gia đình & Xã hội