Tuyệt đỉnh công phu, đủ vị mùi đời
GiadinhNet - Chua, cay, chát, mặn, ngọt, dẻo, thơm, bùi, vị nào người dân sông nước Nam bộ cũng đầy mê đắm. Thiên nhiên ưu đãi ban tặng cho họ các loại rau lá, quả hạt “đủ vị mùi đời” để biến thân phận “kép phụ” của nước chấm trở thành “hoàng đế” trên những bàn tiệc.
 |
|
Ảnh: Quốc Định |
Theo nghệ nhân Bùi Thị Sương, dân Nam bộ ăn canh chua dứt khoát phải đi với nước mắm mặn, dùng bất kỳ một loại nước chấm nào cũng đều hỏng. Món gỏi, cơm tấm, chả giò, bánh xèo thì luôn đi chung với nước mắm chua ngọt. Món cá nướng thì lại khác, mỗi loại cá lại dùng một thứ nước chấm khác nhau. Cá trê nướng phải chấm nước mắm gừng, cá rô thì nên dùng nước mắm xoài, hay nước mắm me trong khi cá lóc nướng thì lại hợp hơn với nước mắm ngọt.
Nhưng có lẽ cầu kì và ấn tượng nhất phải là món nước chấm cua gạch son. Cua gạch rửa sạch, bỏ vào hũ, muối đúng bảy ngày. Sau đó lấy ra đánh tan gạch cua với lòng đỏ trứng gà, bột ngọt, đường, trộn với thịt cua được lẩy ra từ con cua đã muối.
Một con cua chỉ làm được bốn chén nước chấm nhỏ ăn với các món cuốn bánh tráng. Nước chấm cua gạch son không thể làm nhiều để dành được, vì sang ngày thứ tám thì chúng chuyển mùi, chuyển vị để trở thành mắm như ba khía.
Bếp trưởng Nguyễn Tuấn Khanh (nhà hàng Hera Palace Vũng Tàu) cho biết, có quán cơm tấm trên đường về miền Tây Nam bộ, bán chạy chỉ nhờ chén nước chấm ngon. Anh phải vào ăn tới hàng chục lần mới phát hiện ra bí quyết để có được chén nước chấm "hớp hồn" người ta như vậy. Họ chọn nước mắm ngon 25 đến 30 độ đạm. Cứ một chén mắm nấu với ba chén nước dừa xiêm, thêm 300g đường và một chén giấm. Nước dừa xiêm phải chọn dừa vừa nạo, non quá thì nước mắm chua, già quá thì nước mắm chát. Nấu sôi hớt bọt cho thật trong rồi bỏ tỏi, ớt bằm sẵn vào và không quên cho thêm năm, bảy giọt chanh.
Chị Trần Thị Thúy, bếp trưởng nhà hàng Ngọc Lan Viên (TPHCM) ví von, các món chấm của người miền Nam vừa thô mộc, vừa điệu nghệ giống như câu hò lảnh lót lan trên mặt sông chiều lãng đãng của cô gái chèo đò. Như món nước mắm me để ăn với các loại khô cá sông, cá biển. Một trái me dốt chua chua, ngọt ngọt, một chút nước mắm ngon, một chút đường và ớt bằm… thế là đã có một món nước mắm me “điếng hồn” ăn với khô cá.
Bí quyết ở đây là, người pha chế giỏi phải biết gia giảm từng vị như một nghệ sĩ đang lên dây đàn để tấu lên được một bản nhạc tuyệt hảo, đầy cảm xúc cho người thưởng thức. Cũng như thế, với món ngêu hấp sả, nước mắm gừng phải pha cho khéo, phải luyện thành một thứ… công phu tuyệt kỹ, để món ngêu hấp bình dân trở thành một món ăn nhớ mãi không thôi.
 |
Bếp trưởng Nguyễn Tuấn Khanh nói rằng, chỉ riêng món muối hột đâm với ớt hiểm của người dân Nam bộ từ thuở đi khai phá cũng đã là một thứ tuyệt đỉnh công phu mà người dân miền sông nước sáng tạo ra. “Hồi đó, dân mình nghèo, cục muối hột cũng là quý để tạo thêm vị cho các món cá, tôm, cua, rắn… đầy đồng. Muối hột đâm vừa phải, còn để lại cục to cỡ hạt tiêu, trộn vớt ớt hoang, ăn với các món đặc sản của đồng quê nướng trui bằng rơm là… tuyệt cú mèo”, Tuấn Khanh nói.
Anh cho biết thêm, bây giờ, món muối hột này đã chễm chệ nằm trên bàn ăn, tiệc tùng sang trọng tại các nhà hàng lớn. Muối cũng đã được chế biến để đảm bảo vệ sinh, ớt cũng được chọn lọc hơn, rồi thêm đường… chấm với các món cá, rùa, ếch, rắn nướng trui hoặc bọc lá chuối, lá sen rất được thực khách châu Âu khen ngợi.
Triệt phá đường dây buôn lậu hơn 18 tấn quả việt quất tươi qua biên giới
Pháp luật - 9 giờ trướcGĐXH - Phòng Cảnh sát kinh tế Công an thành phố Hà Nội vừa khởi tố vụ án, khởi tố bị can và ra lệnh tạm giam đối với 3 đối tượng trong đường dây buôn lậu quả việt quất tươi từ nước ngoài về Việt Nam tiêu thụ với số lượng đặc biệt lớn, tổng trị giá hàng hóa hơn 11 tỷ đồng.
Lẩn trốn nhiều tỉnh, thành sau khi bị khởi tố, nam thanh niên vẫn sa lưới
Pháp luật - 10 giờ trướcGĐXH - Sau gần hai tháng lẩn trốn kể từ khi bị khởi tố về tội "Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài", Nguyễn Đình Hiếu bị lực lượng chức năng bắt giữ để điều tra, xử lý.
30 kịch bản lừa đảo trực tuyến phổ biến, người dân cần biết để không bị mất tiền oan
Pháp luật - 11 giờ trướcGĐXH - Dưới đây là 30 kịch bản lừa đảo trực tuyến phổ biến người dân nên tham khảo để tránh bị mất tiền.
Đô thị đồng bộ chính là 'hạ tầng mềm' của Vĩnh Long trong chu kỳ phát triển mới
Xã hội - 11 giờ trướcTrước những điều kiện phát triển mới đầy thuận lợi, Vĩnh Long sau sáp nhập đang đứng trước cánh cửa bước vào thời kỳ phát triển vượt bậc về cả kinh tế lẫn hạ tầng đô thị. Vậy đâu là lời giải cho một Vĩnh Long vừa phát triển hưng thịnh, vừa mang tính bền vững như chính tên gọi của vùng đất này?
Hưng Yên: Quá hạn khắc phục, trạm trộn bê tông trái phép ở xã Thư Vũ vẫn 'án ngữ' bãi sông
Đời sống - 11 giờ trướcGĐXH - Việc tự ý xây dựng trạm trộn bê tông tại khu vực bãi sông không chỉ vi phạm các quy định của pháp luật về đê điều mà còn tiềm ẩn nguy cơ phát sinh bụi, nước thải, ảnh hưởng đến môi trường. Đáng nói, dù đã bị xử phạt và buộc tháo dỡ công trình, đến nay chủ bãi vật liệu xây dựng Toàn Trang vẫn chưa thực hiện biện pháp khắc phục theo quyết định của UBND xã Thư Vũ (Hưng Yên).
Số cuối ngày sinh Âm lịch của người phụ nữ nuôi dạy con xuất sắc
Đời sống - 11 giờ trướcGĐXH - Theo tử vi, một số phụ nữ có ngày sinh Âm lịch kết thúc bằng những con số đặc biệt thường sở hữu phẩm chất giúp họ trở thành người mẹ khéo léo, nuôi dạy con cái thành đạt.
Từ nay, một chính sách chính thức có hiệu lực, nhiều đối tượng sống tại địa phương này được miễn 100% BHYT
Đời sống - 11 giờ trướcGĐXH - Theo Nghị quyết 17/2026/NQ-HĐND của UBND Thành phố Hà Nội, từ 1/7/2026, nhiều đối tượng chính sách của thành phố được hỗ trợ 100% mức đóng thẻ BHYT.
Giấc mơ áo blouse trắng của nữ sinh nghèo thủ khoa khối B00
Giáo dục - 12 giờ trướcGĐXH - Ước mơ trở thành bác sĩ để chăm sóc ông bà tiếp thêm động lực cho Lê Thị Hoài Thu vượt qua hoàn cảnh khó khăn, miệt mài tự học trở thành thủ khoa khối B00 của Hà Tĩnh trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Hà Nội: Bắt đối tượng người Hàn Quốc bị Interpol truy nã quốc tế trốn tại phường Yên Hòa
Pháp luật - 12 giờ trướcGĐXH - Trong quá trình tổng kiểm tra, rà soát công tác quản lý cư trú trên địa bàn, Công an phường Yên Hòa (TP Hà Nội) đã phát hiện và bắt giữ một đối tượng mang quốc tịch Hàn Quốc bị truy nã quốc tế về hành vi tổ chức đánh bạc.
Áp thấp nhiệt đới giật cấp 9 sắp mạnh lên thành bão số 1, khu vực nào của Việt Nam bị ảnh hưởng?
Thời sự - 15 giờ trướcGĐXH - Áp thấp nhiệt đới trên khu vực Bắc Biển Đông đang tiếp tục mạnh lên và có khả năng trở thành bão số 1. Dự báo vùng biển phía Tây khu vực Bắc Biển Đông, khu vực Bắc Vịnh Bắc Bộ sẽ chịu tác động mạnh.
Người lao động đón tin vui khi chính thức có thêm 1 ngày nghỉ hưởng nguyên lương
Đời sốngGĐXH - Từ ngày 1/7/2026, người lao động trên cả nước chính thức có thêm 1 ngày nghỉ làm việc và được hưởng nguyên lương là Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11).
