Vụ đấu giá từ thiện ảo: Giá viên đá ruby đưa ra quá đắt
Theo ông Hoàng Ngọc Nam, viên đá ruby tại buổi đấu giá từ thiện hôm 11/11 mà ban tổ chức công bố giá gốc 4 tỷ là quá đắt.
![]() |
|
Viên đá ruby khổng lồ được ban tổ chức công bố giá gốc tới 4 tỉ tại đêm đấu giá từ thiện hôm 11/11/2010 |
![]() |
|
Giấy xác nhận mua vật phẩm của các cá nhân tham gia đấu giá tại cuộc bán đấu giá gây quỹ Vì người nghèo của tỉnh Bình Định tháng 1/2010. Trên giấy này đều có ghi rõ họ tên người mua, địa chỉ, giá tiền mua vật phẩm và chữ ký người mua hẳn hoi, nhưng rồi đều... biệt tăm. |
|
Ông Vương Duy Biên, cục phó phụ trách Cục Nghệ thuật biểu diễn (Bộ VH-TT&DL):
Chuyện quá mới và chưa có tiền lệ
Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Vương Duy Biên về những chuyện lùm xùm liên quan đến các cuộc đấu giá vừa qua.
Thưa ông, hoạt động đấu giá từ thiện trong các chương trình biểu diễn nghệ thuật và các hoạt động văn hóa hiện nay do ai cấp phép và ai chịu trách nhiệm xử lý nếu có những sai phạm?
Hiện nay Cục Nghệ thuật biểu diễn vẫn là cơ quan cấp phép cho các hoạt động biểu diễn, chương trình hoa hậu có mục đích từ thiện. Nhưng các hoạt động đấu giá từ thiện đi kèm các hoạt động nghệ thuật trên chưa có văn bản pháp quy nào giao cho cơ quan nào cấp phép và chịu trách nhiệm xử lý cả. Đây là một loại hình hoạt động còn quá mới trong xã hội ta nên chưa có tiền lệ và càng chưa có quy chế.
Nghĩa là sẽ không có ai bị xử lý sau những sự việc bê bối vừa rồi? Và từ nay trở đi, những sự việc tương tự còn có thể diễn ra hay không?
Thật ra, hoạt động đấu giá từ thiện trong khuôn khổ các chương trình nghệ thuật xuất hiện vài ba năm trở lại đây và đều vì mục đích tốt, chưa gây ra sự vụ nào đáng tiếc. Chỉ có vụ đấu giá từ thiện trong chương trình Hoa hậu Trái đất vừa rồi là để lại hậu quả xấu và gây ra nhiều bức xúc trong xã hội. Trước mắt, hoạt động đấu giá từ thiện trong các chương trình biểu diễn nghệ thuật hay chương trình văn hóa nói chung từ nay trở đi phải được thông báo khi xin giấy phép tổ chức.
Về lâu dài, Bộ Văn hóa - thể thao và du lịch đã giao Cục Nghệ thuật biểu diễn soạn thảo quy chế về đấu giá từ thiện trong các hoạt động văn hóa. Chúng tôi đang và sẽ tham khảo ý kiến của các chuyên gia từ Vụ Pháp chế Bộ Văn hóa - thể thao và du lịch, Bộ Công thương và Bộ Tư pháp để quy chế này được hoàn thiện hơn. Dự kiến dự thảo quy chế này sẽ được hoàn thành vào cuối năm 2010.
Ông có thể cho biết nội dung cơ bản của quy chế? Liệu quy chế có tiên liệu để ngăn chặn được những tiêu cực nảy sinh như đã xảy ra trong các vụ đấu giá từ thiện gần đây không?
Quy chế vừa mới bắt đầu được soạn thảo nên tôi chưa thể công bố được. Thật ra không có văn bản pháp quy nào tiên liệu hết được các tình huống xảy ra trong cuộc sống. Nhưng chúng tôi đang cố gắng hết sức để quy chế mang tính khả thi cao nhất và ngăn chặn được nhiều nhất các tiêu cực phát sinh.
Việt Hoài
*Luật sư Nguyễn Văn Đức (giám đốc Công ty luật TNHH MTV Biển ông):
Thiếu quy định về đấu giá từ thiện
Hiện nay, chế định về bán đấu giá tài sản chúng ta không thiếu, từ những quy định chung được thể hiện trong Bộ luật dân sự 2005 (các điều 456, 457, 458) đến quy định cả 29 điều luật tại mục 2 chương VI Luật thương mại 2005 và gần nhất là nghị định 17/2010/NĐ-CP ngày 4-3-2010 của Chính phủ quy định về bán đấu giá tài sản.
Tuy nhiên, đây là quy định chung về chế định bán đấu giá tài sản (đấu giá mang tính thương mại, đấu giá tài sản của Nhà nước...), còn quy định cụ thể về bán đấu giá tài sản nhằm gây quỹ từ thiện thì chưa có văn bản cụ thể để điều chỉnh. Nói như vậy không có nghĩa với những trường hợp “xù” đấu giá không kiện được. Vẫn có thể kiện được, nhưng vấn đề ai sẽ là người đứng ra khởi kiện.
Nhìn lại các vụ tổ chức đấu giá từ thiện vừa qua, chúng ta thấy rằng các tổ chức từ thiện như Hội Chữ thập đỏ TP HCM, Ủy ban MTTQ các địa phương thường tham gia với tư cách là đơn vị thụ hưởng. Có nghĩa nếu việc đấu giá tài sản thành công, sau khi trừ các chi phí tổ chức đấu giá, cùng một khoản tiền nộp cho chủ sở hữu tài sản mang ra đấu giá, phần còn lại mới chuyển cho các tổ chức này đi làm từ thiện.
Như vậy, các tổ chức từ thiện này về nguyên tắc không phải là chủ thể bị người mua đấu giá gây thiệt hại để có thể đứng ra khởi kiện.
Còn các đơn vị đứng ra tổ chức các buổi đấu giá thì sao? Hầu hết là do các công ty tổ chức sự kiện đảm nhiệm. Các công ty này không có tư cách pháp nhân của một tổ chức bán đấu giá tài sản theo quy định pháp luật.
Hiện nay, theo nghị định 17/2010/NĐ-CP, trung tâm dịch vụ bán đấu giá tài sản (thuộc sở tư pháp tỉnh, thành phố thuộc trung ương), doanh nghiệp bán đấu giá tài sản, doanh nghiệp hoạt động đa ngành nghề có kinh doanh dịch vụ bán đấu giá tài sản mới có chức năng tổ chức bán đấu giá. Như vậy về mặt pháp luật, các đơn vị tổ chức các buổi đấu giá từ thiện không thể đứng ra khởi kiện.
Do đó theo tôi, vấn đề ở đây là do chính các đơn vị đứng ra tổ chức đấu giá chưa đảm bảo về mặt pháp lý khi tổ chức đấu giá nên khi xảy ra sự cố, họ không thể dùng pháp luật để bảo vệ cho mình.
Để giải quyết vấn đề này, theo tôi, Chính phủ cần ban hành một nghị định về lĩnh vực bán đấu giá tài sản nhằm mục đích gây quỹ từ thiện, trong đó cần quy định rõ về cách thức tổ chức đấu giá, những đơn vị nào được đứng ra tổ chức bán đấu giá gây quỹ từ thiện, đồng thời quy định cụ thể các chế tài ràng buộc nếu người tham gia đấu giá bỏ cuộc... Có như vậy, những nỗi đau từ các cuộc đấu giá bất thành do người trúng đấu giá “xù” mới có thể chấm dứt.
*Luật sư Lê Đình Phạt (Đoàn luật sư TP.HCM):
Có thể xem là hợp đồng miệng để kiện ra tòa
Trong pháp luật dân sự có quy định về hợp đồng miệng nên có thể coi việc đấu giá từ thiện là một cam kết miệng giữa ban tổ chức và người mua đấu giá. Cho nên khi bên trúng đấu giá không chịu mua vật phẩm nữa tức là đã vi phạm thỏa thuận miệng trên và ban tổ chức có quyền đề nghị bên trúng đấu giá phải tiếp tục thực hiện hợp đồng mua bán.
Nếu bên mua không tiếp tục thực hiện hợp đồng thì bên bán (ban tổ chức chương trình, Hội Chữ thập đỏ) có quyền khởi kiện ra tòa đề nghị tòa buộc bên mua tiếp tục mua hàng và bồi thường thiệt hại (với điều kiện đã xác định được đúng tên tuổi, địa chỉ của người đấu giá). Còn đối với những trường hợp điện thoại giả danh, gọi bằng số ảo, đưa giá để đùa giỡn thì thật khó tìm quy định của pháp luật để xử lý.
Vấn đề khó khăn khác cho đơn vị tổ chức đấu giá là một khi kiện ra tòa thì phải đóng tạm ứng án phí. Đơn vị tổ chức như Hội Chữ thập đỏ làm sao có khả năng đóng tạm ứng án phí nếu trị giá hàng mua bán hàng tỉ đồng?
Việc đấu giá từ thiện vừa qua thực hiện theo kiểu tùy hứng và không chặt chẽ. Ban tổ chức chương trình nếu đã được cấp phép đúng quy định thì cần vận dụng pháp luật để xây dựng quy chế tham gia đấu giá vật phẩm để quyên góp từ thiện. Những người tham gia đấu giá phải đặt trước một khoản tiền cọc thì sẽ đảm bảo tính nghiêm túc trong đấu giá, tránh tình trạng đưa giá bừa, thổi giá lấy oai rồi “xù”.
Chi Mai (ghi) |
Theo Tuổi Trẻ

